ATA YURDUMUZUN KADİM BEKÇİLERİ: ALTAY TÜRKLERİ

Abstract

ATA YURDUMUZUN KADİM BEKÇİLERİ: ALTAY TÜRKLERİ

Öz

Altay Türkleri, Güney Sibirya’da yaşayan bir Türk boyudur. Altay dağları bölgesinde yaşamalarından dolayı Altay adıyla anılmışlardır. Radloff, Altay adının bazı araştırmacılar tarafından Ala-Tau “Ala dağ”, Altın-Tau “Altın dağ” şeklinde açıklandığını ve kendi fikrince bu adın Al-Tayga “yüksek taşlı dağ” olması gerektiğini belirtmiştir C I 1954: 71 . Yakın zamanda yapılan bir çalışmada çeşitli fonetik deliller sunularak Altay isminin altun “altın” kelimesinin fonetik ikizi olduğu sonucuna ulaşılmıştır Yıldız, 2017: 195 .

Kaynakça

1. Akalın, Şükrü Haluk (1999). “Teleüt Şairi Nikolay V. Kalişev ve Şiirleri”. Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi. S 8: 426-437.
2. Alimov, Rusbek - Shadyhanov, Emil (2013). “Teleütçe Yok Olma Tehlikesi Altındaki Bir Dilin Sosyolengüistik Durumu”. Tehlikedeki Diller Dergisi/Türk Dilleri. S 2: 49-73.
3. Arıkoğlu, Ekrem (2011). “Güney Sibirya Türkleri”. Türk Yurdu. C 31. S 287: 135-147.
4. Baskakov, N. A. (1958). Altayskiy Yazık (Vvedeniye v İzuçeniye Altayskogo Yazıka i Ego Dialektov). Moskva: İzdatel’stvo Akademii AN SSSR.
5. Baskakov, N. A. (1972). Severnıye Dialektı Altayskogo (Ojrotskogo) Yazıka- Dialekt Kumandintsev (Kumandı-Kiji)-Grammatiçeskiy Oçerk, Tekstı, Perevodı i Slovar’. Moskva: İzdatel’stvo Nauka.
6. Caferoğlu, Ahmet (1988). Türk Kavimleri. İstanbul: Enderun Kitabevi.
7. Cayım, N. A. - Tıbıkova, A.T.-Tıbıkova, L. N. ve Tıdıkova, N. N. (2004). Altay Tildiŋ Tündük Dialektteriniŋ Temalar Aayınça Sözligi. Gorno Altaysk.
8. Güner Dilek, Figen (2012). “Diller Nasıl Tehlike Sürecine Girer? Kumandı Türkçesinden Tespitler”. Dilleri ve Kültürleri Yok Olma Tehlikesine Maruz Türk Toplulukları Konulu 4. Uluslararası Türkiyat Araştırmaları Sempozyumu Bildirileri. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri Basımevi: 271-276

9. Güner Dilek, Figen (2013). “Ağız Çalışmalarına Karşılaştırmalı Metodla Bakış: Altay Türkçesi Çalkandı Ağzı”. Yalım Kaya Bitiği-Osman Fikri Sertkaya Armağanı (Editörler: Hatice Şirin User-Bülent Gül). Ankara: Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları: 275-283.
10. Güner Dilek, Figen (2015). Güney Sibirya Altay Türkçesi Ağızları-Karşılaştırmalı Ses Bilgisi. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
11. Güner Dilek, Figen (2016). “Kumandılar ve Dilleri”. Tehlikedeki Türk Dilleri II B -Örnek Çalışmalar (Editörler: Prof. Dr. Süer Eker - Prof. Dr. Ülkü Çelik Şavk). C III. Astana-Ankara: Uluslararası Türk Akademisi ve Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi Yayınları: 1-13.
12. Gürsoy Naskali, Emine-Duranlı, Muvaffak (1999). Altayca-Türkçe Sözlük. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. http://lingsib.iea.ras.ru /(erişimi tarihi: 10.10.2018)
13. http://www.altai-republic.ru/about-the-region/history/ (erişim tarihi: 10.10.2018)
14. http://www.unesco.org/languages-atlas/index.php /erişim tarihi: 10.10.2018)
15. Kalan, Ekrem 2008). Cungar Hanlığı’nın Siyasi Tarihi. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
16. Killi Yılmaz, Gülsüm (2011). “Altay Türklerinin Dil Durumu”. Modern Türklük Araştırmaları Dergisi, C 8, S 3: 24-60.
17. Killi Yılmaz, Gülsüm (2016). “Etno-Demografik Veriler Işığında Sibirya Grubu Türk Dil Değişkeleri”. Tehlikedeki Türk Dilleri I -Kuramsal ve Genel Yaklaşımlar. (Editörler: Prof. Dr. Süer Eker - Prof. Dr. Ülkü Çelik Şavk). C III. Astana-Ankara: Uluslararası Türk Akademisi ve Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi Yayınları: 401-430.
18. Menges, Karl H. (2009). “Güney Sibirya Türk Şiveleri”. (Çeviren: Günay Karaağaç). Dil Tarih ve İnsan. İstanbul: Kesit Yayınları: 369-406.
19. Nevskaya, İ. A.-Almadakova, N. D.- Mayzina, A. N.-Ozonova, A. A. ve Çumakayev, A. E. (2017).
20. Grammatika Sovremennogo Altayskogo Yazıka-Morfologiya. Gorno-Altaysk.
21. Ozonova Aiiana (2012). “Tubalarskiy Yazık v Trudaḫ N. A. Baskakov İ V Nastoyaşşeye Vremya”. Dilleri ve Kültürleri Yok Olma Tehlikesine Maruz Türk Toplulukları Konulu 4. Uluslararası Türkiyat Araştırmaları Sempozyumu Bildirileri. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri Basımevi: 389-396.
22. Ozonova Aiiana (2016). “The Altaians and the Altai Language”. Tehlikedeki Türk Dilleri II A -Örnek Çalışmalar (Editörler: Prof. Dr. Süer Eker - Prof. Dr. Ülkü Çelik Şavk). C II. Astana-Ankara: Uluslararası Türk Akademisi ve Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi Yayınları: 21-46.
23. Patkanov, Serafim Keropoviç (1912). Statistiçeskiye Dannıye, Pokazıvayuşçiye Plemennoy Sostav Naseleniya Sibiri, Yazık i Rodı İnorodtsev (Na Osnovanii Dannıh Spetsial’noy Razrabotki Materiala Perepisi 1897 g.). S. Petersburg.
24. Potapov, Leonid Pavloviç (1953). Oçerki Po İstorii Altaytsev. Moskva-Leningard: İzdatel’stvo Akademii Nauka SSSR.
25. Potapov, Leonid Pavloviç (2000). “Kumandıların Etnik Tarihinden”. (Çeviren: Atilla Bağcı). Türk Dünyası. S 34: 89-99.
26. Potapov, Leonid Pavloviç (2014). Altaylılar Etnik Yapıları ve Kültürel Varlıkları Makaleler. (Çeviren Atilla Bağcı). Ankara: Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları.
27. Pritsak, Omeljan (1959). “Das Altaitürkische” Philologiae Turcicae Fundamenta. C I, Weisbaden: Aquis Mattiacis Apud Franciscum Steiner: 568-598.