YABANCI DİL OLARAK TÜRKÇE ÖĞRETİMİNİN FARKLI YAŞ GRUPLARINDA MODELLEMESİ
Öz
Yabancı bir dili öğrenmek, sadece o dile ait dil özelliklerini; gramer yapılarını ve aksan özelliklerini öğrenmek değil aynı zamanda yeni bir kültürle karşılaşmak, o kültürü her yönüyle- folklorik ve tarihi yönden- tanımak ve öğrenmektir. “Yeni” bir dille karşılaşan kişi, o sahadaki diğer kişileri çok boyutlu halde tanıyarak kendi kültürü ve öğrendiği kültür arasında ilişkiler kurar, karşılaştırmalar yapar ve sonuçta bunların sentezini yapar. Medeniyetlerin karşılaşması sürecinin önemli bir parçası olan lisan eğitiminde ikincil yabancı dil öğretimi ve diğer eğitimlerde pek çok öğretim-eğitim materyali vardır. Bunlar arasında toplumu yansıtan kaynak kitap setleri- konu ile ilgili yapılmış ve yapılmakta olan araştırmalar, çalışmalar- olduğu kadar destekleyici, yön verici ve dil öğretiminde hedeflenen pek çok kazanımı sağlatıcı etkinlikler de yer almaktadır. Bizim çalışmamızın amacı, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen ortaokul ve lise düzeyinde Alman, İrlandalı, Fransız, Danimarkalı (Comenius Hayat Boyu Öğrenme Projesi AB-Ulusal Ajans desteği ile gerçekleşen) yine lise düzeyinde İspanyol, Çinli ve Amerikalı öğrencilerle yapılan (Değişim Programında AB-Ulusal Ajans desteği ile) ve üniversite düzeyinde Faslı, Güney- Kuzey- Orta Afrikalı, İranlı ve Afgan öğrencilerin (Gediz Üniversitesi TÖMER‟de) karşılaştıkları dilsel problemleri incelemek, öğrenme süreçleri boyunca ne tür dilbilimsel sınıflandırmalarla mücadele ettiklerini ortaya koymak ve hangi dil öğrenme stratejilerinden yararlandıklarının incelenmesidir. Bu çalışmada üç araştırma sorusuna cevap bulunmaya çalışılmıştır: Öğrenciler dilsel problemlerini nasıl tanımlıyorlar, yaşamsal deneyimleri dilsel yeterliklerinin farkına varmalarına ve kültürlerarası yeterliklerinin gelişmesine nasıl yardımcı oluyor, ve son olarak da gerçek iletişim ortamlarında hangi dil öğrenme stratejileri problemlerinin üstesinden gelmesine yardımcı oluyor? Ayrıca okuma becerisinin geliştirilmesinde sözcük öğretiminin önemini örnek bir ders gereci geliştirme önerisiyle açıklamaktır. Çalışmanın ilk bölümünde bunlar yer alırken Avrupa Ortak Başvuru Metnine ve çalışmada ele alınacak olan B2 dil düzeyindeki öğrenicinin sözcük düzeyi betimlemelerine, ardından sözcük öğretiminin/öğreniminin önemine, sözcük öğretiminde kullanılan yöntem, teknik ve stratejilere, uygulama bölümünde ise dersin işlenişine ve etkinliklerin incelenmesine, daha sonra da sonuç ve öneriler bölümüne yer verilecektir. Çalışmamızın amacı farklı yaş gruplarından öğrencilerin Türkçe öğretimindeki modellemenin ortaya konması ve örnek materyallerle açıklanmasıdır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AÇIK, Fatma (2008). (Doğu Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bölümü “Uluslararası Türkçe Eğitimi ve Öğretimi Sempozyumu” 2008) Türkiye‟de Yabancılara Türkçe Öğretilirken Karşılaşılan Sorunlar ve Çözüm Önerileri.
- ARSLAN, Mustafa; ADEM, Ergin (2010). Yabancılara Türkçe Öğretiminde Görsel ve İşitsel Araçların Etkin Kullanımı. Dil Dergisi, S.147, s. 63-86. ARSLAN, Mustafa; GÜRDAL, Ahmet (2012). Yabancılara Görsel Ve İşitsel Araçlarla Türkçe Kelime Öğretim Yöntemi, Kastamonu Eğitim Dergisi, C. 20, S. 1, s. 255- 270.
- AVCI, Yusuf (2002). “ Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminin Kültür ve Yöntem Boyutu”, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi I.Uluslar Arası Truva-Çanakkale Dil Eğitimi ve Okul Gelişimi Sempozyumu, 22-25 Haziran 2002, Çanakkale. http://yadem.comu.edu.tr/1stELTKonf/TR_Yusuf_Avci_Türkçenin_Yabanci_Di l.htm (Erişim Tarihi: 20.12.2010)
- BARIN, Erol (1994). “Yabancılara Türkçenin Öğretimi Metodu”, A.Ü. Tömer Dil Dergisi, (17): 53-56.
- KUZECİ, Deniz (2007). Yabancı dil öğretiminde genel becerilerin kazandırılması. Selçuk Üniversitesi Fen- Edebiyat Fakültesi Edebiyat Dergisi, S. 18, s. 13-27.
- TOMALIN, B. ve STEMPLESKI, S. (1993). Cultural Awareness. Oxford: Oxford University Press.
- YORULMAZ, Murat. (2009). Göreve Dayalı Öğretim Yönteminin Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dinleme Becerisinde Kullanılmasının Avantajları (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Edirne.
