Derleme

PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI

Cilt: 2 Sayı: 2 30 Ekim 2024
PDF İndir
TR EN

PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI

Öz

PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI ÖZET Premenstrüel sendrom birçok semptomun bir arada görülebildiği komplike bir sendromdur. Dünya’da ve Türkiye’de premenstrüel semptomların görülme sıklığı oldukça yaygındır. Kadın yaşam döneminin büyük bir kısmını etkileyebilen bu semptomlar ile baş edebilmek için çeşitli farmakolojik (antidepresanlar, diüretikler, progesteron, östrojen implantları, oral kontraseptif haplar ve piridoksin veya gonadotropin hormon agonistleri vb.) ve farmakolojik olmayan (beslenmenin düzenlenmesi, cerrahi yöntemler ve psikoterapi vb.) tedaviler kullanılabilmektedir. Premenstrüel semptomların tedavisinde geleneksel ve tamamlayıcı tedavi uygulamaları da kullanılmaktadır. PMS semptomlarının yönetiminde GETAT kullanımının en önemli nedeni yöntemlerin daha güvenli ve daha az maliyetli olmasıdır. Kullanılan bu yöntemler arasında yaşam tarzı değişiklikleri, bitkisel takviyeler, akupunktur, yoga, kahkaha yogası vb. yer alır. Bu derleme çalışması, premenstrüel sendromda kullanılan geleneksel ve tamamlayıcı tedavi uygulamalarının kanıt düzeylerini incelemek amacıyla hazırlanmıştır. Derlemenin hazırlanmasında kullanılan çalışmalara, veri tabanlarında yer alan ve son 15 yıl içinde yayınlanmış makaleler taranarak ulaşılmıştır. Makalelerin kanıt düzeylerinin değerlendirilmesinde Joanna Briggs Enstitüsü tarafından belirlenmiş sınıflandırma sisteminden faydalanılmıştır. Bu derleme çalışması, premenstrüel sendrom üzerine çalışması yapılmış, kanıtı bulunan GETAT uygulamaları ile sınırlandırılmıştır. Premenstrüel sendrom semptomlarını, şiddetini azaltmada etkili olduğu yüksek düzeyde kanıtlarla saptanmış uygulamalar; alternatif tedavilerden olan akupunktur/akupröser kullanımı ve bunun yanında biyolojik temelli uygulamalardan hayıt bitkisinin kullanımı olduğu bulunmuştur. Kanıt düzeyleri incelendiğinde GETAT yöntemleriyle ilgili yüksek kanıt düzeyine sahip daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulduğu görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Hemşirelik; Kanıt temelli uygulamalar; Tamamlayıcı tedavi uygulamaları; Premenstrüel sendrom

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Yamamoto K, Okazaki A, Sakamoto Y, Funatsu M. The relationship between premenstrual symptoms, menstrual pain, irregular menstrual cycles, and psychosocial stress among Japanese college students. J Physiol Anthropol. 2009;28(3):129-36.
  2. 2. American Psychiatric Association Diagnostic and Statistical Manual of Mental Health Disorders, 5th Edition. Washington D.C., 2013. https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596 Erişim Tarihi: 29.04.2024.
  3. 3. American College of Obstetricians & Gynecologists. ACOG, 2023. https://www.acog.org/womens-health/faqs/premenstrual-syndrome Erişim Tarihi: 26.10.2023.
  4. 4. Akdeniz, F., Gönül, A. S. Kadınlarda üreme olayları ile depresyon ilişkisi. Klinik Psikiyatri Dergisi. 2004;7(2):70-74.
  5. 5. Gudipally PR, Sharma GK. Premenstrual syndrome. In: StatPearl. Treasure Island (FL): StatPearls, Los Angeles, 2024. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK560698/ Erişim Tarihi: 25.04.2024.
  6. 6. Royal College of Obstetricians and Gynaecologits,2020. https://www.rcog.org.uk/guidance/browse-all-guidance/green-top-guidelines/premenstrual-syndrome-management-green-top-guideline-no-48/ Erişim Tarihi: 17.10.2024
  7. 7. Shehadeh, J. H., & Hamdan-Mansour, A. M. (2018). Prevalence and association of premenstrual syndrome and premenstrual dysphoric disorder with academic performance among female university students. Perspect Psychiatr Care, 54(2), 176-184.
  8. 8. Acikgoz, A., Dayi, A., & Binbay, T. (2017). Prevalence of premenstrual syndrome and its relationship to depressive symptoms in first-year university students. Saudi medical journal, 38(11), 1125.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Ekim 2024

Gönderilme Tarihi

9 Eylül 2024

Kabul Tarihi

22 Ekim 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 2 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Ildır Altun, Y., Temel, M., & Can Gurkan, O. (2024). PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI. Sağlık Araştırmaları Dergisi, 2(2), 172-186. https://izlik.org/JA78SA73TK
AMA
1.Ildır Altun Y, Temel M, Can Gurkan O. PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI. Tusad. 2024;2(2):172-186. https://izlik.org/JA78SA73TK
Chicago
Ildır Altun, Yeliz, Merve Temel, ve Ozlem Can Gurkan. 2024. “PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI”. Sağlık Araştırmaları Dergisi 2 (2): 172-86. https://izlik.org/JA78SA73TK.
EndNote
Ildır Altun Y, Temel M, Can Gurkan O (01 Ekim 2024) PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI. Sağlık Araştırmaları Dergisi 2 2 172–186.
IEEE
[1]Y. Ildır Altun, M. Temel, ve O. Can Gurkan, “PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI”, Tusad, c. 2, sy 2, ss. 172–186, Eki. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA78SA73TK
ISNAD
Ildır Altun, Yeliz - Temel, Merve - Can Gurkan, Ozlem. “PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI”. Sağlık Araştırmaları Dergisi 2/2 (01 Ekim 2024): 172-186. https://izlik.org/JA78SA73TK.
JAMA
1.Ildır Altun Y, Temel M, Can Gurkan O. PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI. Tusad. 2024;2:172–186.
MLA
Ildır Altun, Yeliz, vd. “PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI”. Sağlık Araştırmaları Dergisi, c. 2, sy 2, Ekim 2024, ss. 172-86, https://izlik.org/JA78SA73TK.
Vancouver
1.Yeliz Ildır Altun, Merve Temel, Ozlem Can Gurkan. PREMENSTRÜEL SEMPTOMLARININ YÖNETİMİNDE KANITA DAYALI GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TEDAVİ UYGULAMALARI. Tusad [Internet]. 01 Ekim 2024;2(2):172-86. Erişim adresi: https://izlik.org/JA78SA73TK