Eğitim Çalışanlarında Ruh Sağlığı Açısından Stres ve İrrasyonalite
Öz
Gündelik hayatta bireylerin sağlığını ve çalışma verimliliği etkileyen birçok problemin kökeninde stresin yattığı ifade edilmektedir. Stres mesleki bir sorun olarak, çalışan sağlığını olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Eğitim çalışanlarında irrasyonel inançlar ve stres arasındaki ilişki, çalışmalarda kanıtlanmıştır. Önleyici psikoterapilerin öncüleri arasında Rasyonel Duygucu Davranışçı Terapi (RDDT) yaklaşımına göre stresin başlıca sebebi, kişinin çevresinde gerçekleşen olaylardan çok bu olayları algılayış ve değerlendiriş biçimini şekillendiren irrasyonel inançlardır. Yüksek düzeyde irrasyonel inanca sahip olan bireyler strese daha duyarlı olabilmektedir. RDDT’nin stres ve irrasyonel inançlar üzerine olumlu yönde etkisi bulunmaktadır. Çalışan sağlığını geliştirmeye yönelik önleyici psikoterapilerde gerek toplum ruh sağlığı gerek okul sağlığı hizmetleri dikkate alınmaktadır. Bu çalışmada, okul sağlığı hemşireliği rol ve sorumlulukları kapsamında çalışan ruh sağlığına yönelik stresi azaltmada irrasyonel düşüncelerin öneminin ortaya konulması bakımından literatüre katkı sağlamak amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Altuntaş S, Baykal Ü. Okul hemşirelerinin iş, iş ortamı, rol ve sorumluluklarına yönelik görüşleri. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi. 2012; 9 (1): 43-50.
- 2. Çalışan Birim/Servis/Ünite/Alanlara Göre Hemşirelerin Görev, Yetki ve Sorumlulukları [Internet]. [place unknown]: [publisher unkown]; 2011[cited 2021 Feb 02]. Available from: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/yonetmelik/7.5.13830-ek-2%20ve%203.htm
- 3. Selye H. Evolution of the Stress Concept. American Scientist. 1973; 61(6): 692-699. Available from: jstor.org/stable/pdf/27844072.pdf?casa_token=_N8f5kIT3ocAAAAA:98sWeX5NGDqeT4j9L0baX79lMPebGHe4brzZyEmf5lkAPlHKf6qV1-RxiJiB9GFTe3bRmJA_eYnOjKwVcjvaq2x56pyvLU__Hzs4UXy2miMdQlBdQ4x1xA
- 4. Kaya MF, Alım M. Coğrafya öğretmenlerinin stres kaynakları üzerine bir araştırma. Doğu Coğrafya Dergisi. 2015; 20(34): 171-186.
- 5. Mantı M. Akademisyenlerde örgütsel stres ve örgütsel sessizlik davranışları arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi. Pamukkale Üniversitesi. Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli 2020.
- 6. Engin A, İpek M. Öğretmenlerin stres kaynakları, stresle baş etme yolları ve okul-aile-yaşam çatışma düzeylerinin belirlenmesi. Aydın Sağlık Dergisi. 2020; 6(2): 183-218.
- 7. Kyriacou C, Sutcliffe J. Teacher stress: prevalence, sources, and symptoms. Br. J. Educ. Psychol. 1978; 48: 159-167.
- 8. Çolak G. Öğretmenlerin özyeterlik algıları ile iş stresleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Kastamonu Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kastamonu 2019.
- 9. Tsang KK. Sociological understandings of teachers’ emotions: a short introdution, critical review, and the way forward. Hamburg: Anchor Academic Publishing; 2015.
- 10. Hanif R, Tariq S, Nadeem M. Personal and job related predictors of teacher stress and job performance among school teachers. Pak. J. Commer. Soc. Sci. 2011; 5(2): 319-329.