Yarı Kurak İklim Koşullarında A Sınıfı Kap’tan olan Buharlaşmanın Penman ve Kohler-Nordenson-Fox (KNF) Modelleri ile Tahmini
Öz
Buharlaşmanın tahmin edilmesinde gereksinim
duyulan iklim parametreleri pekçok bölgede
çeşitli nedenlerle kolaylıkla elde edilememektedir. Güvenilir verilerin
elde edilmesiyle, sulama planlaması ve su kaynaklarının korunması için buharlaşma
tahmini daha az veri ile ve kolaylıkla yapılabilmektedir. Bu çalışmada, A
sınıfı buharlaşma kaplarından olan buharlaşmanın tahmininde kullanılan ve bu amaçla
geliştirilen Penman (PM) ve Kohler-Nordenson-Fox (KNF) eşitlikleri yoluyla
buharlaşmanın tahmin edilerek, meteoroloji istasyonlarında ölçülen değerlerle,
yarı kurak iklim koşullarında performansları karşılaştırmalı olarak
değerlendirilmiştir. Bu amaçla; Türkiye’nin Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer
alan Siirt ili Meteoroloji İstasyonu’ndan alınan iklim verileri, modellerin
çözümlenmesinde girdi olarak kullanılmıştır. Elde olunan çıktılar istatistiksel
olarak değerlendirilmiş ve karekök ortalama hatası (RMSE), ortalama mutlak hata
(MAE), hata yüzdesi (PE), ortalama oran (MR) ve determinasyon katsayısı (R2)
parametreleri istatistiksel değerlendirme ölçütü olarak alınmıştır. Çalışma
sonunda, günlük düzeyde yapılan karşılaştırmada en iyi R2 değeri
0.8783 ve 0.8062 ile 2015 ve 2016 yılında EPM-Epan
karşılaştırmasından elde edilirken, bu yıldaki RMSE değerleri 1.35 ve 1.32
olarak hesaplanmıştır. Aylık düzeydeki karşılaştırmada ise, aynı eşitlik en iyi
performansı göstermiştir. Bu sonuçları göre, günlük ve aylık düzeyde A sınıfı
buharlaşma kabından olan buharlaşmayı tahmin etmek için, yarı kurak iklim
koşullarında daha düşük RMSE değerleri vermesi nedeniyle çalışmada kullanılan Penman
eşitliği önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Allen, R.G., Pereira, L.S., Raes, D., Smith, M., 1998. Crop Evapotranspiration (guidelines for computing crop water requirements). FAO-56 Irrigation and Drainage Paper, No: 56, Rome.
- Anonim, 2018. DMİGM Web sayfası. (https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceler-istatistik.aspx?k=A&m=SIIRT), (Erişim tarihi: 06.12.2018).
- Aschonitis, V.G., Antonopoulos, V.Z., Papamichail, D.M., 2012. Evaluation of pan coefficient equations in a semi-arid Mediterranean environment using the ASCE standardized Penman-Monteith method. Agricultural Scince, 3(1): 58-65.
- Blaney, H.F., Criddle, W.D., 1950. Determining Water Requirements in Irrigated Areas from Climatological Irrigation Data. Technical Paper No: 96, US Department of Agriculture, Soil Conservation Service, Washington, D.C.
- Cristiansen, J.E., 1968. Pan evaporation and evapotranspiration from climatic data. Journal of the Irrigation and Drainage Division, 94(2): 243-266.
- Diouf, O.C., Weihermüller, L., Ba, K., Faye, S.C., Faye, S., Vereecken, H., 2016. Estimation of Turc reference evapotranspiration with limited data against the penman-monteith formula in Senegal. Journal of Agriculture and Environment for International Development, 110(1): 117-137.
- Djaman, K., Balde, A.B., Sow, A., Muller, B., Irmak, S., N’Diaye, M.K., Manneh, B., Moukoumbi, Y.D., Futakuchic, K., Kazuki Saito, S., 2015. Evaluation of sixteen reference evapotranspiration methods under sahelian conditions in the Senegal River Valley. Journal of Hydrology: Regional Studies, 3: 139-159.
- Djaman, K., Koudahe, K., Oluwakunmi, A., Irmak, S., 2017. Evaluation of eleven reference evapotranspiration models in semiarid conditions. Journal of Water Resource and Protection, 9: 1469-1490.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yusuf Aydın
*
0000-0002-6185-9359
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Ekim 2019
Gönderilme Tarihi
9 Eylül 2019
Kabul Tarihi
4 Kasım 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 6 Sayı: 3
Cited By
Yükselen Ekonomilerde Enerji Etkinliğini Arz Yanlı Etkileyen Faktörler
Sosyoekonomi
https://doi.org/10.17233/sosyoekonomi.2021.03.23Çukurova Yöresi Koşullarında Bazı Buharlaşma Modellerinin Performanslarının Değerlendirilmesi
Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.33462/jotaf.938894Yarı Kurak-Kurak İklim Koşullarında Bazı Ampirik Modeller Kullanılarak A Sınıfı Buharlaşma Kabından Gerçekleşen Günlük Buharlaşmanın Tahmin Edilmesi
Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.53433/yyufbed.1445512