Determination of the Agricultural Mechanization Levels of the Enterprises Growing Pistachio (Pistacia vera L.): The Case of Siirt Province in Turkey

Öz

The objective of this study was to determine the agricultural mechanization properties of enterprises growing pistachio in Siirt province which is located in the Southeast Anatolia Region of Turkey. For this purpose, a survey was carried out in 165 selected enterprises by using a stratified random sampling method in 2019. Within the scope of the survey studies, the land size, tractors, and the number of agricultural machines in the enterprises growing pistachio in the region were examined and the current mechanization level of Siirt province was determined by considering these properties. As a result of the evaluation of the data obtained in the survey, it was determined that the number of tractors per enterprise was 0.43, the tractor engine power per enterprise was 22.51 kW, the average tractor power was 53.06 kW, the number of tools and machines per tractor and enterprise was 2.02 and 0.85, respectively, the average engine power per unit area was 3.38 kW ha-1, and the cultivated area per tractor was 15.69 ha. In conclusion, the number of equipment-machine per tractor and enterprise in pistachio producing farms was lower than the national average. It is possible to say that the small farm size and monoculture product pattern in the region significantly prevents the development of the level of mechanization.

Anahtar Kelimeler

• Pistachio
• agriculture mechanization
• tractor
• mechanization level
• Siirt

Antep Fıstığı (Pistacia vera L.) Üretimi Yapan İşletmelerin Tarımsal Mekanizasyon Düzeylerinin Belirlenmesi: Türkiye, Siirt İli Örneği

Öz

Bu çalışmada, Türkiye’nin Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer alan Siirt ili merkez ve ilçelerinde Antep fıstığı (Pistacia vera L.) üretimi yapan işletmelerin tarımsal mekanizasyon özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla fıstık tarımının yoğun olarak yapıldığı köylerde tabakalı örnekleme yöntemi kullanılarak seçilen 165 işletmede anket çalışmaları 2019 yılında yürütülmüştür. Yürütülen anket çalışmaları kapsamında, bölgedeki fıstık üreticilerinin arazi, traktör ve tarım alet makine varlıkları göz önünde bulundurularak, Siirt ilinin mevcut mekanizasyon düzeyi belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin değerlendirilmesi sonucunda, işletme başına düşen traktör sayısı 0.43 adet, işletme başına düşen traktör motor gücü 22.51 kW, ortalama traktör gücü 53.06 kW, traktör başına düşen alet-makine sayısı 2.02 adet, işletme başına düşen alet-makine sayısı 0.85 adet, birim alandaki ortalama traktör motor gücü 3.38 kW ha-1, bir traktörün işlediği alan 15.69 ha olarak saptanmıştır. Bu çalışmanın sonucunda, işletme ve traktör başına düşen alet-makine sayısı göz önünde bulundurulduğu zaman, Antepfıstığı üretimi yapan işletmelerin mekanizasyon düzeylerinin Türkiye ortalamasından daha düşük olduğu görülmüştür. Bölgedeki işletmelerin küçük boyutta ve monokültür ürün desenine sahip olmasının, mekanizasyon düzeyinin gelişimini önemli ölçüde engellediğini söylemek mümkündür.

Anahtar Kelimeler

• Antep fıstığı
• tarım makinaları
• traktör
• mekanizasyon düzeyi
• Siirt

Teşekkür

Bu çalışma; Dicle Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü tarafından kabul edilen birinci yazara ait “Siirt İli ve İlçelerinde Fıstık Üretimi Yapan İşletmelerin Tarımsal Yapı ve Mekanizasyon Düzeylerinin Belirlenmesi”” isimli Tezsiz Yüksek Lisans Proje Ödevi çalışmasından üretilmiştir

Kaynakça

1. Ademoğlu, M.A., 2015. Şanlıurfa ili Hilvan ilçesinde tarım işletmelerinin tarımsal mekanizasyon düzeyinin belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Harran Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Şanlıurfa.
2. Akçay, Y., Baydaroğlu, N., 2000. Avrupa Birliği ve Türkiye’de tarımsal işletme yapılarındaki farklılıklar üzerine bir değerlendirme. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 17(1): 51-61.
3. Anonim, 2017. Antep Fıstığı Sektör Raporları. (https://ticaret.gov.tr/data/5b8700a513b8761450e18 d81/Antep_Fistigi.pdf), (Erişim tarihi: 05.10.2019).
4. Anonim, 2018. Bitkisel Üretim İstatistikleri. (https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=92&locale=tr) (Erişim tarihi: 05.03.2019).
5. Anonim, 2019. Siirt İlinde Son İki Yılda Yapılan Antepfıstığı Çalışmaları. Siirt Tarım ve Orman İl Müdürlüğü Brifingi.
6. Ayfer, M., 1990. Antepfıstığının dünü, bugünü ve geleceği. Türkiye 1. Antepfıstığı Sempozyumu, Bildiriler Kitabı, 11-12 Eylül, Gaziantep, s.14-23.
7. Bal, M., Altuntaş, E., 2019. Çorum ilinde çeltik üretimi yapan işletmelerin tarımsal mekanizasyon durumu. Akademik Ziraat Dergisi, 8(1): 63-76.
8. Bilim, C., Korucu, T., Semerci, T., 2014. Gaziantep ilinin tarımsal mekanizasyon özellikleri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 17(2): 14-23.

9. Bravo-Ureta, B.E., Pinheiro, A., 1997. Technical, economic, and allocative efficiency in peasant farming: evidence from the Dominican Republic. The Developing Economics, 35(1): 48-67.
10. Ertürk, Y.E., Geçer, M.K., Gülsoy, E., Yalçin, S., 2015. Antepfıstığı üretimi ve pazarlaması. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(2): 43-62.
11. Evcim, H.Ü., Tekin, A.B., Gülsoylu, E., Demir, V., Yürdem, H., Güler, H., Bilgen, H., Alayunt, F., Evrenosoğlu, M., 2015. Tarımsal mekanizasyon durumu, sorunları ve çözüm önerileri. Türkiye Ziraat Mühendisliği VII. Teknik Kongresi, Bildiriler Kitabı, Cilt II, 12-16 Ocak, Ankara, s. 1080-1106.
12. Durgut, M.R., Arın, S., 2005. Trakya yöresi bağcılığının mekanizasyon düzeyi ve sorunları. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 2(3): 287-297.
13. Gökdoğan, O., Bayhan, A.K., 2011. Eğirdir ilçesi tarım işletmelerinin mekanizasyon düzeyi. Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 8(1): 23-29.
14. Işık, E., 2017. Bursa ilinin tarımsal mekanizasyon düzeyinin belirlenmesine ve Türkiye ortalama değerleriyle karşılaştırılmasına yönelik bir çalışma. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 31(1): 115-125.
15. İleri, S., 2015. Türkiye Tarım Makinaları Sektörü, Sektör Raporu. Tarmakbir, Ankara.
16. Kadayıfçılar, S., Öztürk, R., Acar, A.İ., 1990. Tarımsal mekanizasyon derecesinin değerlendirilmesi. Tarım Makinaları Bilimi ve Tekniği Dergisi, 2(1): 1-4.
17. Özgüven, M.M., Türker, U., Beyaz, A., 2010. Türkiye’nin tarımsal yapısı ve mekanizasyon durumu. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 27(2): 89-100.
18. Tekin, H., Arpacı, S., Atlı, H.S., Karaca, R., Mart, C., Turan, K., 1995. Antep Fıstığı Yetiştirme Tekniği. Antep Fıstığı Araştırma Enstitüsü Yayınları, Yayın No: 4, Gaziantep. Tilkat, E., 2006. Erkek Antep fıstığı (Pistacia vera L. cv. ‘Atlı’) ağaçlarının in vitro mikro çoğaltılması. Doktora Tezi, Dicle Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Diyarbakır.
19. Tunalıoğlu, R., Taşkaya, B., 2003. Antep fıstığı. Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü Dergisi, 5(2): 1-4.
20. Yamane, T., 1967. Elementary Sampling Theory. Prentice Hall Inc., Englewood Cliffs, New Jersey, USA.
21. Yavuz, M.A., Yıldırım, H., Onay, A., 2016. Dünya Antepfıstığı üretiminde son on yılın değerlendirilmesi. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 6(2/2): 22-31.