Ulusal ve Uluslararası Ölçekte Kapalı Konut Sitesi Çalışmalarının Bibliyometrik Profili

Öz

20. yüzyılın sonunda öncelikle Amerika’da, sonrasında dünya genelinde ortaya çıkan kapalı konut siteleri, öncekilerden farklı bir barınma modeli ve kentsel büyüme formudur. Bu doğrultuda, dünya literatüründe postmodernite, tüketim kültürü ve neoliberal politikaları içeren kuramsal bir çerçeve dâhilinde derin bir sosyolojik arka planla birlikte tartışılmaktadırlar. Fakat kapalı konut siteleri hakkındaki literatür üzerine veri dökümü yapan az sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu literatürün sistematik olarak incelenmesi konusundaki eksikliğin yanı sıra, buna ilişkin denemelerin üzerinden uzun bir zaman dilimi geçmiş olması, bir güncellemeye ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Alandaki literatür 2000 sonrasında artan bir ivmeyle çoğalmış olsa da, son birkaç yılda araştırmacıların ilgisinin göreceli olarak azaldığı gözlenmektedir. Ancak kapalı konut siteleri kentler için önemini korumakta, kenti tüm boyutları ile dönüştürmeye devam etmektedir. Bu çalışmada, kapalı konut siteleri hakkındaki literatür bibliyometrik analiz yöntemiyle incelenmiş; elde edilen araştırma bulguları aracılığıyla, kapalı konut siteleri hakkında dünya genelindeki temel eğilimler, araştırma odakları, bağlantılar ve eksiklikleri ortaya konmuştur. Sonuç olarak, gerek uluslararası gerekse de ulusal literatürde son dönemde konuya olan ilginin azaldığı net olarak tespit edilmiştir. Ayrıca kapalı konut sitelerinin doğal alanlarda yarattığı tahribata dikkat çekilmesi ve farklı kulvarlardaki araştırmacıların alana ilişkin somut çözüm önerileri üzerine yoğunlaşması gerekliliği alandaki temel eksiklikler olarak ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Kapalı Konut Siteleri
• Güvenlikli Yerleşimler
• Bibliyometrik Analiz
• Bilimetri
• Kent

Bibliometric Profile Of Gated Communities Studies in National and International Scale

Öz

At the end of the 20th century, the gated communities, which emerged first in the United States and then around the world, are a new housing form presentation and urban growth model, different than the previous ones. In this direction, they are discussed with a deep sociological background through a theoretical framework that includes postmodernity, consumer culture and neoliberal policies in the world literature. However, there are few studies that dump data on the literature on gated communities. In addition to the lack of systematic review of this literature, the fact that a long period of time has passed since the trials related to this literature shows that an update is needed. Although the literature in the field has an increasing momentum after 2000, it is observed that the interest of researchers has decreased relatively in the last few years. However, gated communities maintain their importance for cities and continue to transform the city with all dimensions. In this study, the literature on gated communities was examined by bibliometric analysis method; the main trends, research focuses, links and shortcomings about topic around the world have been revealed. As a result, it has been clearly determined that the interest in the subject has decreased recently in both international and national literature. In addition, drawing attention to the destruction caused by gated communities in natural areas and the necessity of researchers from different lanes to focus on concrete solution proposals for the area have been revealed as the main deficiencies in the field.

Anahtar Kelimeler

• Gated Communities
• Fortified Enclaves
• Bibliometric Analysis
• Bilimetri
• City

Kaynakça

1. Akyol Altun, D. (2010). Kent çeperindeki az katlı konut topluluklarının kullanıcı mekân ilişkisi bağlamında değerlendirilmesi: İzmir örneği [Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
2. Alver, K. (2007). Siteril hayatlar: Kentte mekansal ayrışma ve güvenlikli siteler. Hece Yayınları.
3. Artsın, M. (2020). Bir Metin Madenciliği Uygulaması: Vosviewer. Eskişehir Teknik Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi B - Teorik Bilimler. 8 (2), ss. 344-354. https://dergipark.org.tr/tr/pub/estubtdb/issue/56628/644637
4. Atkinson, R. & Blandy, S. (2006). Introduction: International perspectives on the new enclavism and the rise of gated communities. R. Atkinson & S. Blandy (Eds.). Gated Communities içinde (vii-xvii). Routledge.
5. Bal, E. (2011). Türkiye’de 2000 sonrası neoliberal politikalar çerçevesinde imar mevzuatındaki değişimler ve yeni kentleşme pratikleri: İstanbul örneği [Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
6. Berköz, L. (2012). Güvenlikli yerleşimler: Konut kullanıcılarının yaşam tercihlerindeki değişim. İdealkent, 3 (6), 172-189, https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/460798
7. Blakely, E.J. & Snyder, M.G. (1997). Fortress America: Gated communities in the United States. Brookings Institution Press.
8. Blandy, S., Lister, D.L., Atkinson, R., & Flint, J. (2003). Gated communities: A systematic review of the research evidence [Conference presentation]. CNR paper 12, 1-65.

9. Brenner, N. & Theodore, N. (2002). Cities and the geographies of actually existing neoliberalism. Antipode, 34 (3), 349-379.
10. Caldeira, T. (1999). Sao Paulo’da yeni mekânsal ayrımlaşma yapısı. Duvarlar inşa etmek. Birikim, 123, ss. 87-96.
11. Chen, C. (2017). Science mapping: A systematic review of the literature. Journal of Data and Information Science, 2 (2), ss. 1-40.
12. Davis, M. (1990). City of quartz: Excavating the future in Los Angeles. Verso Books.
13. Donthu, N., Kumar, S., Mukherjee, D., Pandey, N. & Lim, W. M. (2021). How to conduct a bibliometric analysis: An overview and guidelines. Journal of Business Research. 133, ss. 285-296.
14. Eraydın, A. (1988). Sermaye birikim sürecinde kentler. Defter. Haziran-Eylül, ss. 133-153.
15. Geniş, Ş. (2007). Producing elite localities: The rise of gated communities in İstanbul. Urban Studies, 44(4), ss. 771-798.
16. Grant, J. & Mittelsteadt, L. (2004). Types of gated communities. Environment and Planning B: Planning and Design, 31, ss. 913-930.
17. Gürler, G. (2021). Bibliyometrik araştırmalarda ilgili literatüre ilişkin veri setinin oluşturulma süreci. O.Öztürk ve G.Gürler (Eds.) Bir literatür incelemesi aracı olarak bibliyometrik analiz içinde (53-66). Nobel Bilimsel Eserler.
18. Hook, D. & Vrdoljak, M. (2002). Gated communities, heterotopia and a “rights” of privilege: A heterotopology of the South African security-park. Geoforum, 33, ss. 195–219.
19. Kurtuluş, H. (2005). İstanbul’da kapalı yerleşmeler Beykoz Konakları örneği. H. Kurtuluş (Ed.). İstanbul’da Kentsel Ayrışma içinde (161-186). Bağlam Yayınları.
20. Low, S. (2003). Behind the gates: Life, security and the pursuit of happiness in fortress America. Routledge.
21. Luymes, D. (1997). The fortification of suburbia: Investigating the rise of enclave communities. Landscape and Urban Planning, 39, ss. 187-203.
22. Martinez M. A., Cobo, M. J., Herrera, M., Herrera-Viedma, E. (2015). Analyzing the scientific evolution of social work using science mapping. Research on Social Work Practice, 25, ss. 257-77.
23. Munck, R. (2007). Neoliberalizm ve siyaset, neoliberalizmin siyaseti. A. Saad Filho ve D. Johnston (Eds.). Neoliberalizm Muhalif Bir Seçki içinde, ss. 106-122. Yordam Kitap.
24. Özdemir, M. & Arslan-Selçuk, S. (2021). Mimarlıkta makine öğrenmesi: Bibliyometrik bir analiz. Online Journal of Art and Design, 9 (4), ss. 194-207.
25. Roitman, S. (2010). Gated communities: Definitions, causes and consequences. Proceedings of the Institution of Civil Engineers - Urban Design and Planning, 163 (1), ss. 31–38.
26. Small, H. (1999). Visualizing science by citation mapping for Information Science. Journal of the American Society, 50, ss. 799-813.
27. Şengül, T. (2009). Kentsel çelişki ve siyaset: Kapitalist kentleşme süreçlerinin eleştirisi. İmge Kitabevi.
28. Van Eck, N. J. & Waltman, L. (2022). VOSviewer Manual, https://www.vosviewer.com/documentation/Manual_VOSviewer_1.6.18.pdf
29. Van-Leeuwen, T. (2006). The application of bibliometric analyses in the evaluation of social science research. Who benefits from it, and why it is still feasible? Scientometrics, 66, ss. 133–154.
30. Van-Raan, A.F. (2014). Advances in bibliometric analysis: Research performance assessment and science mapping. E. Engwall, W.Blockmans, D. Weaire (Eds.). Bibliometrics Use and abuse in the review of research performance içinde (17-28). Wenner-Gren International Series.
31. Wu, F.; Webber, K. (2004). The rise of “foreign gated communities” in Beijing: Between economic globalization and local institutions, Cities, 21 (3), ss. 203-213.
32. Yalçınkaya Erol, Ş. (2012). Dışa kapalı site olgusunu Türkiye’deki mimarlık dergilerinden okumak. İdealkent, 3 (6), ss. 256-270.