Seçmen Oy Verme Davranışlarının Betimlenmesi İçin Bir Yapısal Eşitlik Model Önerisi: Yalova İli Mahalli İdareler Seçimi Örneği

Bu çalışmanın amacı, Yalova’da yapılan ve tekrarlanan belediye başkanlığı seçiminde seçmenlerin oy verme tutum ve davranışları planlı davranış teorisi çerçevesinde önerilen bir yapısal eşitlik modeli ile araştırmaktır. Bu amaçla, Yalova’nın farklı mahallelerinden tesadüfi olarak seçilen 18 yaşını doldurmuş 270 seçmen ile Ocak 2015’te yüz yüze görüşülerek anket uygulanmıştır. Verilerin analizinde, seçmenlerin aday odaklı, ekonomik odaklı ve çevre odaklı oy verme tutum ve davranışlarını etkileyen faktörler arasındaki ilişkiyi ortaya koymak ve modelin uyumunu değerlendirmek amacıyla Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) kullanılmıştır. YEM Analizi sonucunda,aday odaklı oy verme davranışını güven, ideoloji, boyutlarının pozitif yönde etkilediği,algılanan davranış kontrolünün negatif yönde etkilediği, kişisel norm ve medya boyutlarının ise etkisi olmadığı sonucuna varılmıştır. Ekonomi odaklı oy verme davranışında, kişisel norm ve ideoloji faktörlerinin pozitif yönde etkisi olduğu, algılanan davranış kontrolü, güven ve medya boyutlarının ise etkisi olmadığı sonucuna varılmıştır. Çevre odaklı oy verme davranışında, algılanan davranış kontrolü ve medya boyutlarının negatif yönde buna karşılık güven ve ideoloji boyutlarının pozitif yönde etkisi olduğu, kişisel norm faktörünün ise etkisi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.