İthalat Ve İhracat Ürün Çeşitlendirme İlişkisi: Türkiye Örnekleminde Nedensellik Analizi

Öz

Gelişmekte olan ülkelerin özellikle 1970’li yıllarda korumacı ticaret politikaları izlediği bilinmektedir. Fakat bu durum 1980’li yıllarla beraber yerini daha liberal politikalara bırakmıştır. Bu çalışmada, liberal politikaların önemli bir kısmını oluşturan ithalatın, ihracat ürün çeşitliliğine etkisinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. İthalat gelişmekte olan ülkeler açısından teknoloji, ara malı temini gibi unsurların temininde büyük önem taşımaktadır. Yurt dışından teknoloji, ara malı alımı ile ülkelerin yeni ürünler üretmesi kolaylaşacak ve bu durum ihracat ürün çeşitlendirmesine katkı sağlayabilecektir. Bunun yanında ithalat ile birlikte, yurt içi üreticilerin taklit edebilecekleri ürünlere erişme imkânı ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye örnekleminde ithalatın ihracat ürün çeşitlendirmesine etkisini incelemektir. 1962-2010 yıllarını kapsayan çalışma sonucunda hem Toda-Yamamoto (1995) hem de Granger (1969) nedensellik testlerinin ithalattan ihracat ürün çeşitlendirmesine doğru tek yönlü ilişkinin olduğunu göstermiştir. Bu doğrultuda ithalatın ihracat ürün çeşitlendirmesine neden olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• -