AN EXAMINATION OF EXERCISE ADDICTION AND DRIVE FOR MUSCULARITY AMONG INDIVIDUALS EXERCISING IN FITNESS CENTERS

Yıl 2026, Cilt: 7 Sayı: 1 , 85 - 99 , 29.04.2026

Haşim Katra , Harun Yüksel

https://izlik.org/JA65JK22RD

Öz

The aim of this study is to examine the relationship between exercise addiction and drive for muscularity among individuals who engage in regular exercise and to determine how these variables are associated with age and exercise age, as well as how they differ according to gender and marital status. The research was conducted using a survey model with a correlational design. The sample of the study consisted of 384 individuals (219 men and 165 women) who regularly exercised in fitness centers operating in the province of Çanakkale. Data were collec-ted using the Exercise Addiction Scale, the Drive for Muscularity Scale, and a form developed by the researcher. Pearson and Spearman correlation analyses and independent samples t-tests were applied for data analysis. The findings indicated a positive and statistically significant relationship between exercise addiction and drive for muscularity (r = 0.362, p < 0.01). Negative relationships were found between age and exercise addiction (r = −0.141, p < 0.01) and between age and drive for muscularity (r = −0.280, p < 0.01). While a positive relations-hip was identified between exercise age and exercise addiction (r = 0.157, p < 0.01), no statistically significant relationship was found between exercise age and drive for muscularity. Exercise addiction did not differ accor-ding to gender; however, drive for muscularity was higher among men (t = 5.994, p < 0.001). In terms of mari-tal status, drive for muscularity was found to be higher among single participants (t = −4.448, p < 0.001). Ove-rall, the results reveal that exercise addiction and drive for muscularity constitute interrelated constructs that should be considered together among individuals exercising in fitness centers and that are sensitive to age and individual characteristics.

Anahtar Kelimeler

Exercise Addiction , Drive for Muscularity , Fitness Centers , Body Image , Physical Activity

SPOR MERKEZLERİNDE EGZERSİZ YAPAN BİREYLERİN EGZERSİZ BAĞIMLILIĞI VE KASLI OLMA DÜRTÜSÜNÜN İNCELENMESİ

https://izlik.org/JA65JK22RD

Öz

Bu araştırmanın amacı düzenli egzersiz yapan bireylerin egzersiz bağımlılığı ile kaslı olma dürtüsü arasındaki ilişkiyi incelemek ve bu değişkenlerin yaş, egzersiz yaşı ile ilişkisi, cinsiyet ve medeni durum açısından nasıl farklılaştığını belirlemektir. Araştırma, tarama modeli ve ilişkisel tarama deseni kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın örneklemini Çanakkale ilinde hizmet veren spor merkezlerinde düzenli olarak egzersiz yapan 384 birey (219 erkek, 165 kadın) oluşturmaktadır. Araştırmada veriler Egzersiz Bağımlılığı ve Kaslı Olma Dürtüsü Ölçekleri ile araştırmacı tarafından hazırlanan form aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizinde Pearson ve Spearman korelasyon analizleri ile bağımsız gruplar için t-testi uygulanmıştır. Bulgular, egzersiz bağımlılığı ile kaslı olma dürtüsü arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir (r=0,362; p<0,01). Yaş ile egzersiz bağımlılığı (r=-0,141; p<0,01) ve kaslı olma dürtüsü (r=-0,280; p<0,01) arasında negatif yönlü ilişkiler bulunmuştur. Egzersiz yaşı ile egzersiz bağımlılığı arasında pozitif ilişki saptanırken (r=0,157; p<0,01), kaslı olma dürtüsüyle anlamlı ilişki belirlenmemiştir. Cinsiyete göre egzersiz bağımlılığı farklılaşmazken, kaslı olma dürtüsü erkeklerde daha yüksektir (t=5,994; p<0,001). Medeni duruma göre kaslı olma dürtüsü bekarlarda daha yüksek bulunmuştur (t=-4,448; p<0,001). Sonuçlar, spor merkezlerinde egzersiz yapan bireylerde egzersiz bağımlılığı ve kaslı olma dürtüsünün birlikte ele alınması gereken, yaş ve bireysel özelliklere duyarlı bir yapı sergilediğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Egzersiz Bağımlılığı , Kaslı Olma Dürtüsü , Spor Merkezleri , Beden Algısı , Fiziksel Aktivite

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK-2209-A 2024.1

Kaynakça

• Aktağ, I., Özcan, G., & Gürer, M. (2025). The exercise dependency and drive for muscularity of individuals who exercise regularly. European Journal of Physical Education and Sport Science, 12(1). https://doi.org/10.46827/ejpe.v12i1.5767
• Akıncı, Y., & Yapar, A. (2023). Yarışmacı vücut geliştirme sporcularının egzersiz bağımlılığı düzeylerinin incelenmesi. Avrasya Spor Bilimleri ve Eğitim Dergisi, 5(2), 60–76. https://doi.org/10.47778/ejsse.1306472
• Astuti, Y., Orhan, B. E., Karaçam, A., & Govindasamy, K. (2024). The relationship between physical activity enjoyment and exercise addiction. International Journal of Human Movement and Sports Sciences, 12(4), 720–728. https://doi.org/10.13189/saj.2024.120414
• Atılgan, D., Öztürk, O., & Eroğlu, H. (2023). Examination of athletes' attitudes towards being muscular according to some demographic variables: A sample of cycling and athletics branches. Anatolia Sport Research, 4(2), 7–14. https://doi.org/10.29228/anatoliasr.43
• Ayılgan, E., Cicioğlu, H. İ., & Kahya, Ö. S. (2023). Erkek vücut geliştirmecilerde kas algısı bozukluğu ile egzersiz bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi: Sivas örneği. Beden Eğitimi Spor Sağlık ve Efor Dergisi, 2(1), 87–99.
• Bavlı, Ö., Işık, S., Canpolat, O., Aksoy, A., Günar, B. B., Gültekin, K., Katra, H., Uzun, M., & Ödemiş, M. (2016). Dansçılarda egzersiz bağımlılığı semptomunun incelenmesi. International Journal of Sport Exercise and Training Sciences, 1(2), 120–124. https://doi.org/10.18826/ijsets.14813
• Caspersen, C. J., Powell, K. E., & Christenson, G. M. (1985). Physical activity, exercise, and physical fitness: Definitions and distinctions for health-related research. Public Health Reports, 100(2), 126–131.
• Cicioğlu, H. İ., Demir, G. T., Bulğay, C., & Çetin, E. (2019). Elit düzeyde sporcular ile spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin egzersiz bağımlılığı düzeyleri. Bağımlılık Dergisi, 20(1), 12–20.
• Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
• Corazza, O., Simonato, P., Demetrovics, Z., Mooney, R., Van De Ven, K., Roman-Urrestarazu, A., & Martinotti, G. (2019). The emergence of exercise addiction, body dysmorphic disorder, and other image-related psychopathological correlates in fitness settings: A cross-sectional study. PLOS ONE, 14(4), e0213060.
• Costa, S., Hausenblas, H. A., Oliva, P., Cuzzocrea, F., & Larcan, R. (2013). The role of age, gender, mood states and exercise frequency on exercise dependence. Journal of Behavioral Addictions, 2(4), 216–223. https://doi.org/10.1556/JBA.2.2013.014
• Davis, C., Karvinen, K., & McCreary, D. R. (2005). Personality correlates of a drive for muscularity in young men. Personality and Individual Differences, 39(2), 349–359. https://doi.org/10.1016/j.paid.2005.01.013
• Demetrovics, Z., & Kurimay, T. (2008). Exercise addiction: A literature review. Psychiatria Hungarica, 23(2), 129–141.
• Demir, G. T., Hazar, Z., & Cicioğlu, H. İ. (2018). Egzersiz bağımlılığı ölçeği (EBÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kastamonu Eğitim Dergisi, 26(3), 865–874.
• Demirel, H. G., & Cicioğlu, H. İ. (2020). Üst düzey sporcuların egzersiz bağımlılık düzeylerinin incelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(3), 242–254.
• Dondzilo, L., Rodgers, R. F., Turnbull, G., & Bell, J. (2019). The importance of motivational orientation towards the muscular ideal versus the stigmatised burdensome body in male body dissatisfaction. Body Image, 31, 81–87.
• Dumitru, D. C., Dumitru, T., & Maher, A. J. (2018). A systematic review of exercise addiction: Examining gender differences. Journal of Physical Education and Sport, 18(3), 1738–1747.
• Edwards, C., Tod, D., & Molnar, G. (2014). A systematic review of the drive for muscularity research area. International Review of Sport and Exercise Psychology, 7(1), 18–41. https://doi.org/10.1080/1750984X.2013.847113
• Eik-Nes, T. T., Austin, S. B., Blashill, A. J., Murray, S. B., & Calzo, J. P. (2018). Prospective health associations of drive for muscularity in young adult males. International Journal of Eating Disorders, 51(10), 1185–1193.
• Ermis, S. A., & Duman, G. (2025). Investigation of the relationship between exercise addiction and self-esteem on psychological health in former male athletes. Journal of Men's Health, 21(4), 113–122.
• Gorrell, S., Murray, S. B., & Compte, E. J. (2022). Muscularity-oriented disordered eating and compulsive exercise: A systematic review. Eating Behaviors, 45, 101553.
• Hale, B. D., Roth, A. D., DeLong, R. E., & Briggs, M. S. (2010). Exercise dependence and the drive for muscularity in male bodybuilders, power lifters, and fitness lifters. Body Image, 7(3), 234–239.
• Hausenblas, H. A., & Downs, D. S. (2002). Exercise dependence: A systematic review. Psychology of Sport and Exercise, 3(2), 89–123.
• İlbak, İ., & Altun, M. (2020). Sedanter olmayan bireylerin egzersiz bağımlılığı düzeylerinin incelenmesi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 3(1), 11–19.
• Karaatlı, M. (2006). Verilerin düzenlenmesi ve gösterimi. In Ş. Kalaycı (Ed.), SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri (2. baskı). Asil Yayın.
• Karazsia, B. T., Murnen, S. K., & Tylka, T. L. (2017). Is body dissatisfaction changing across time? A cross-temporal meta-analysis. Psychological Bulletin, 143(3), 293–320. https://doi.org/10.1037/bul0000081
• Kayhan, R. F., Kalkavan, A., & Terzi, E. (2021). Fitness salonlarında spor yapan bireylerin egzersiz bağımlılığı düzeyleri ve ilişkili değişkenler. Bağımlılık Dergisi, 22(3), 248–256.
• Kutlu, Z., Çınar, M., İbiş, S., & Aktuğ, Z. B. (2023). Farklı amaçlarla egzersiz yapan bireylerin egzersiz bağımlılıkları ile sosyal görünüş kaygılarının karşılaştırılması. Türk Spor Bilimleri Dergisi, 6(2), 76–82.
• Kyrejto, J. W., Mosewich, A. D., Kowalski, K. C., Mack, D. E., & Crocker, P. R. E. (2008). Men’s and women’s drive for muscularity: Gender differences and cognitive and behavioral correlates. International Journal of Sport and Exercise Psychology, 6(1), 69–84. https://doi.org/10.1080/1612197X.2008.9671855
• Landolfi, E. (2013). Exercise addiction. Sports Medicine, 43, 111–119. Lennon, S. J., & Johnson, K. K. (2021). Men and muscularity research: A review. Fashion and Textiles, 8(1), 20.
• McCabe, M. P., & Ricciardelli, L. A. (2004). Body image dissatisfaction among males across the lifespan: A review of past literature. Journal of Psychosomatic Research, 56(6), 675–685.
• McCreary, D. R., & Sasse, D. K. (2000). An exploration of the drive for muscularity in adolescent boys and girls. Journal of American College Health, 48(6), 297–304.
• Mikkelsen, K., Stojanovska, L., Polenakovic, M., Bosevski, M., & Apostolopoulos, V. (2017). Exercise and mental health. Maturitas, 106, 48–56.
• Modolo, V. B., Antunes, H. K., Gimenez, P. R., Santiago, M. L., Tufik, S., & Mello, M. T. (2011). Negative addiction to exercise: Are there differences between genders? Clinics, 66(2), 255–260. https://doi.org/10.1590/s1807-59322011000200013
• Özkan, A. M., Çekiç, A., & Çepikkurt, F. (2023). Egzersiz katılımcılarının fiziksel görünüm mükemmeliyetçiliği, sosyal görünüş kaygısı ve egzersiz bağımlılıklarının incelenmesi. International Journal of Sport Exercise and Training Sciences, 9(1), 26–37. https://doi.org/10.18826/useeabd.1192210
• Selvi, K. (2018). Exploring men's body image concerns and predisposing factors for muscle dysmorphia in the framework of self-determination theory (doktora tezi). Orta Doğu Teknik Üniversitesi.
• Selvi, K., & Bozo, O. (2019). Turkish adaptation of the drive for muscularity scale: A validity and reliability study. Nesne Psikoloji Dergisi, 7(14), 68–82. https://doi.org/10.7816/nesne-07-14-05
• Tariq, A., Ashraf, M., Raza, A., & Hussain, A. (2025). When fitness becomes an obsession: A cross-sectional study investigating the risk of exercise addiction among athletes. BMJ Open Sport & Exercise Medicine, 11, e001987.
• Veale, D. (1987). Exercise dependence. British Journal of Addiction, 82(7), 735–740.
• Warburton, D. E. R., & Bredin, S. S. D. (2017). Health benefits of physical activity: A systematic review of current systematic reviews. Current Opinion in Cardiology, 32(5), 541–556.
• Weinstein, A. M. (2023). Exercise addiction: A narrative overview of research issues. Dialogues in Clinical Neuroscience, 25(2), 147–156.
• World Health Organization. (2020). Global recommendations on physical activity for health. https://www.who.int/publications/i/item/9789241599979