Araştırma Notu

Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş

Sayı: 2 7 Temmuz 2025
PDF İndir
EN TR

Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş

Öz

Bu makale, Donna Haraway’in insan sonrası (posthuman) düşünceye yaptığı katkıları, dijital dönüşüm bağlamında antropolojik teori ve yöntem üzerindeki etkileriyle birlikte ele almaktadır. Haraway’in özellikle “siborg” metaforu ve “konumlanmış bilgi” kavramı üzerinden geliştirdiği yaklaşım, klasik insan-merkezli antropoloji anlayışının ötesine geçilmesine olanak sağlar. Yazar, dijital etnografi sahasındaki kişisel deneyimi üzerinden, insanla makine, özneyle algoritma, temsil ile gerçeklik arasındaki sınırların bulanıklaştığı yeni bir araştırma evrenini analiz etmeye çalışır. Makale, hem teorik hem sezgisel düzeyde Haraway’in düşüncesinin sunduğu olanakları ve sınırlılıkları tartışarak, dijital çağın etik-politik sorumluluklarıyla bütünleşen bir etnografik yazım pratiği önerir. Ayrıca Haraway’in yaklaşımı, farklı disiplinlerdeki düşünsel dönüşümleri anlamlandırmak için yeni kavramsal araçlar sunma potansiyeli taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Bu metin, sabit bir “ben”in ürünü sayılmaz. Düşüncelerim, karşılaştığım ekranların ışığında, makinelerle kurduğum ilişkilerde, algoritmaların önerdiği videolarda ve dijital boşluklarda şekillendi. Bu sürece eşlik eden tüm insan-dışı ve insan-yakını varlıklara içten teşekkür ederim. Zamanın ritmini mırlayarak dönüştüren, ekranın kıyısında sessizce varlık gösteren kedim Uhtred’e özel bir minnet borçluyum. Son olarak, bu metni oluşturma sürecinde hem akademik hem de düşünsel yoldaşlığı ve ilham verici varlığıyla yanımda duran Prof. Dr. Serpil Aygün Cengiz’e şükranlarımı sunuyorum. Sezgisel rehberliği, sürece odaklanan yaklaşımı ve zihnimi açan yorumları bu çalışmanın yönünü ve derinliğini şekillendirdi.

Kaynakça

  1. Amerika, M. (2011). Remixthebook. University of Minnesota Press.
  2. Atwood, M. (2003). Oryx and Crake. Nan A. Talese.
  3. Barad, K. (2003). Posthumanist Performativity: Toward anUunderstanding of How Matter Comes to Matter. Signs: Journal of Women in Culture and Society, 28(3), 801– 831.
  4. Braidotti, R. (2013). The Posthuman. Polity Press.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dijital Edebiyat, Türk Halk Bilimi (Diğer), Kültürel Antropoloji

Bölüm

Araştırma Notu

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

7 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

18 Mart 2025

Kabul Tarihi

30 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Taşçı, İ. (2025). Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş. UFÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 2, 194-211. https://izlik.org/JA92HT37YJ
AMA
1.Taşçı İ. Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş. SOBED. 2025;(2):194-211. https://izlik.org/JA92HT37YJ
Chicago
Taşçı, İrem. 2025. “Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş”. UFÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, sy 2: 194-211. https://izlik.org/JA92HT37YJ.
EndNote
Taşçı İ (01 Temmuz 2025) Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş. UFÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi 2 194–211.
IEEE
[1]İ. Taşçı, “Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş”, SOBED, sy 2, ss. 194–211, Tem. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA92HT37YJ
ISNAD
Taşçı, İrem. “Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş”. UFÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi. 2 (01 Temmuz 2025): 194-211. https://izlik.org/JA92HT37YJ.
JAMA
1.Taşçı İ. Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş. SOBED. 2025;:194–211.
MLA
Taşçı, İrem. “Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş”. UFÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, sy 2, Temmuz 2025, ss. 194-11, https://izlik.org/JA92HT37YJ.
Vancouver
1.İrem Taşçı. Sınırları Bulanıklaştırmak: Donna Haraway’in İnsan Sonrası Perspektifi ve Dijital Dönüş. SOBED [Internet]. 01 Temmuz 2025;(2):194-211. Erişim adresi: https://izlik.org/JA92HT37YJ

UFU SOBED açık erişimli, CC BY-NC (Non-Commercial) lisanslıdır.