AN EVALUATION OF COMMON WORDS OF TURKISH AND KYRGYZ LANGUAGES

Öz

Since receiving the sovereignty Kyrgyzstan has been continuing collaborative work with the Republic of Turkey in terms of policy, economy and culture. Today, schools, colleges, universities, and firms opened by Turkey are continuing to work in Kyrgyzstan. The language is the most important element that plays major role in providing interpersonal communication and joint operation. In spite of the same language origin, one can still encounter with difficulties in learning the Turkish and Kyrgyz languages. The Kyrgyz before learning the Turkish language isn’t still aware of the fact that there are a lot of Turkish words in Kyrgyz vocabulary. The same situation can be said for the Turks. Being considered that the joint works in all areas will be useful for both countries, the researches on list of the words having same meaning in both languages and on their meaning have been done. This study has been published as a dictionary. There are about five thousand common words of both languages in this dictionary. While the contents of this dictionary is being described, the common words of these affinity languages will be discussed. Keyword: Turkish, Kyrgyz, common words, dictionary.

Anahtar Kelimeler

• Turkish, Kyrgyz, common words, dictionary

TÜRKİYE TÜRKÇESİ İLE KIRGIZ TÜRKÇESİNDEKİ ORTAK KELİMELER ÜZERİNE GENEL BİR DEĞERLENDİRME

Öz

Kırgızistan bağımsızlığını kazandığı günden beri Türkiye Cumhuriyeti ile siyasi, ekonomik ve kültürel yönden ortak çalışmalara devam etmektedir. Günümüzde, Kırgızistan’da Türkiye tarafından açılan okullar, yüksekokullar, üniversiteler ve özel şirketler mevcuttur. Bu ortak çalışmalarda ve kişilerarası iletişimi de sağlamada büyük rol oynayan en önemli unsur dildir. Kırgızlarla Türkiyeli Türklerin dillerinin aynı kökenden olmasına rağmen, bu dilleri öğrenmede çeşitli zorluklarla karşılaşılmaktadır. Türkiye Türkçesini bilmeyen bir Kırgız, kendi dilinin söz hazinesinde Türkiye Türkçesinde de kullanılan kelimelerin varlığından haberdar değildir. Aynı durum Türkiye Türkleri için de geçerlidir. Bu çalışma sözlük (Түркчө-кыргызча орток сөздөр сөздүгү / Türkçe-Kırgızca Ortak Kelimeler Sözlüğü) olarak da yayınlanmıştır. Adı geçen sözlükte sayısı yaklaşık beş bini bulan hem Kırgız-Türkçesinde hem de Türkiye-Türkçesinde olan ortak kelimelerin listesi anlamları ile beraber verilmiştir. Bu çalışmada bu sözlüğün içeriği tanıtılırken aynı zamanda iki kardeş dillerin ortak kelimeleri üzerine de genel bir değerlendirme yapılmıştır. Anahtar Kelimeler : Türkçe, Kırgızca, ortak kelimeler, sözlük.

Anahtar Kelimeler

• Türkçe, Kırgızca, ortak kelimeler, sözlük

Kaynakça

1. Abdiev, Taalay. Kotormo Taanuu Terminderinin Tüşündürmö Sözdüğü. Bişkek: Ayat Basımevi, 2005.
2. Cumakunova, Gülzura. Türk Leksikogfariyasının Tarıhınan. (Türk Sözdüktöründö İlimiy Prinsipterdin Klaıptanışı). Bişkek: İlim Basımevi, 2009.
3. Cumakunova, Gülzura. Türkçö-Kırgızça Sözdük. Bişkek: KTMÜ Basımevi, 2005.
4. Devellioğlu, Ferit. Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Sözlük. Ankara: Aydın Kitabevi Yayınları, 2003.
5. Dıykanov, Karboz. Kırgız Tilim-Tagdırım. Bişkek: Turar Basımevi, 2002.
6. Karasaev, Husein. Kamus Naama. Bişkek: Şam Basımevi, 1996.
7. Karşılaştırmalı Türk Lehçeleri Sözlüğü. Ankara: Turizm Bakanlığı Yayınları, 1991.
8. Kononov, A.N. Grammatika Sovremennogo Tureskogo Literaturnogo Yazıka. Moskva- Leningrad: İzdatelstvo Akademii Nauk SSSR, 1956.

9. Moçoev, Dcenişbek. Arabizm v Kırgızskom Yazıke. Bişkek: Aybek, 1998.
10. Orusça-Kırgızça Sözdük. Moskva: Çet Cana Ulut Sözdüktörünün Mamlekettik Basması, 19 Türkçe Sözlük. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu. Türk Dil Kurumu. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basım Evi, 1988. I, II. cilt.