BİYOPOLİTİK MERCEKTEN KADIN VE AİLE: TÜRKİYE’DE 2002-2021 DÖNEMİ HÜKÜMET POLİTİKALARININ İNCELENMESİ

Foucault, diyalektik bir yaklaşımla, birbiriyle ilişkili fakat birbirinden farklı üç ayrı iktidar çözümlemesi sunmuştur. Bunlardan ilki, Tanrı-kral anlayışının hüküm sürdüğü yönetimlerde görülen pastoral iktidardır. İkinci olarak, 18. yüzyılda modern dönemle birlikte ortaya çıkan disiplinci iktidardır. Foucault'ya göre bu iktidar mekanizması, toplumun geneline yayılmış, görünmez ancak her yerde etkili bir yapıya sahiptir. Foucault'nun üçüncü iktidar çözümlemesi ise biyopolitikadır. Biyopolitika, hükümetin nüfusun yaşam süreçleri üzerinden toplumu yönettiği, disipline ettiği ve böylece iktidarını meşrulaştırdığı bir mekanizmadır. Yani Foucault'ya göre biyopolitikanın amacı öldürmek değil, yaşatmak ve kontrol etmektir. Bu çalışmanın amacı Foucault’nun yürütmüş olduğu iktidar tartışmaları bağlamında AKP hükümetlerinin aile ve kadın politikalarını incelemektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiş olup, veriler derinlemesine görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Çalışmanın evrenini Mardin ve Giresun illeri oluşturmaktadır. Bu kapsamda, her iki ilden toplam 20 evli çiftle (40 kişi) görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşülen katılımcılar, dönemin hükümetlerinin kadın ve aile politikalarının bazılarına eleştirel yaklaşırken, bazılarını ise olumlu görmüşlerdir. Katılımcılar, iktidarın ilk dönem (2002-2009) kadın ve aile politikalarını daha makul görürken, 2009 sonrası politikalara özellikle özel alanı ilgilendiren politikalara daha eleştirel yaklaştıklarını ifade etmişlerdir. Bu dönemde iktidarın üç çocuk söylemi ve kürtaj gibi konularla ilgili söylemleri ve çıkardığı yasalar bazı katılımcılar tarafından eleştirilmiş, bu tür konularda üretilen söylemlerin ailelere de danışılması gerektiği görüşü dile getirilmiştir.

Foucault, with a dialectical approach, has made three interconnected but different analyses of power. The first of these is pastoral power. This form of power is seen in governments dominated by the God-king concept. The second is disciplinary power, which emerged in the 18th century with the modern era. According to Foucault, this mechanism of power is spread throughout society, invisible but everywhere. The third analysis of power is biopolitics. Foucault sometimes used the concepts of biopower and governmentality instead of biopolitics. This preference stems from his view of biopolitics in the context of the relationship between population and governmentality. Biopolitics is the government's means of disciplining, governing and legitimizing society through the population. In other words, according to Foucault, the aim of biopolitics is not to kill, but to keep alive and control. The purpose of this study is to examine the government's family and women's policies in the context of Foucault's discussions on power. In this study, a qualitative research method was adopted and data were collected using an in-depth interview technique. The population of the study consists of the provinces of Mardin and Giresun. In this context, interviews were conducted with a total of 20 married couples (40 people) from both provinces. The findings obtained from the field show that the government directly puts into effect policies and produces discourses on issues concerning the private sphere without consulting the couples. The interviewed participants stated that while they were critical of some of the governments' women and family policies of the period, they were positive about others.