OKULÖNCESİ ÖĞRETMENLERİNİN ÖZEL EĞİTİME GEREKSİNİM DUYAN ÇOCUKLARIN NORMAL YAŞITLARIYLA KAYNAŞTIRILMASINA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırma İstanbul ve Ankara illerinde okulöncesiöğretmenleri için düzenlenen seminerlere katılan 182 okulöncesiöğretmeni üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma, okulöncesiöğretmenlerinin normal çocuklarla, özel eğitim gereksinimi olançocukların kaynaştırılmasına ilişkin görüşlerini belirlemek amacıylayapılmıştır. Araştırmaya dahil olan öğretmenlerin % 42.3’ü dört yıllıkçocuk gelişimi ve eğitimi bölüm mezunu, % 39.0’u kız meslek lisesimezunu öğretmenlerdir. Öğretmenlerin % 62.1’i özel eğitimegereksinim duyan çocuğun tanımını yapamamışlardır. Öğretmenlerin% 67.1’i kaynaştırmanın yararlı olduğunu savunurken ,% 30.3’üengelli çocuklarla çalışmayı tercih etmediklerini belirtmiştir.Öğretmenlerin %36.2’si özel eğitim gereksinimi olan çocuklarlaçalışırken, bu çocukların eğitim-öğretim gereksinimlerini karşılamadayardıma ihtiyaç duyduklarını, öğretmenlerin % 32.2’si ise başvurukaynaklarını bilmediklerini ifade etmiştir

Anahtar Kelimeler

• Özel eğitim, kaynaştırma, okulöncesi eğitim

Öz

This study was, conducted with 182 preschool teachersattending seminars held for preschool teachers in the districts ofİstanbul and Ankara. The study was conducted with the aim ofestablishing the attitudes of preschool teachers mainstreamingconcerning of children with special educational needs with normalchildren.42.3 % of the teachers included in the study are graduates ofa four- year university program in the Department of ChildDevelopment and Education, where as 39.0 % are teachersgraduated from High Schools for Girls. 62.1 % of the teachers werenot able to provide a definition of a special education child. While67.1 % of teachers advocate the efficacy of applying integration, 30.3% claim not to prefer working with children in need of specialeducation. While 36.2 % worked with children in need of specialeducation they also stated to need assistance in meeting theeducational and training needs of these children. 32.2 % of teachersstate not to know where to turn to for help and advice concerningsuch perceived needs

Anahtar Kelimeler

• special education, mainstream, preschool education

Kaynakça

1. Aileo, B. (1976) “Mainstreaming: Teacher training workshop on individualized Instruction” Reston, Virginia, The Council for Exceptional Children, 29.
2. Akçamete, G.ve Kargın, T. (1994) “Hizmet içi eğitim programının öğretmenlerin işitme engelli çocuklara yönelik tutumlarına etkisi”,Özel Eğitim Dergisi, 1(4), 13-19.
3. Alexander. C. ve Strain, P. (1978) ”Attitudes toward handicapped children and the Concept of mainstreaming”Psychology in the Schools, 15(3), 390-396.
4. Atay, M. (1995) “Özürlü çocukların normal yaşıtları ile birlikte eğitim aldıkları kaynaştırma programlarına karşı öğretmen tutumları üzerine bir inceleme”, Yayınlanmamış Doktora Tezi, HÜ Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
5. Atik,B. (1986) ”Özel eğitimde entegrasyonun önemi”Ya-Pa 4.Okulöncesi Eğitimi ve Yaygınlaştırılması Semineri, Ankara,61-69.
6. Batu,S.(1998) “Özel gereksinimli öğrencilerin kaynaştırıldığı bir kız meslek lisesindeki öğretmenlerin kaynaştırmaya ilişkin görüş ve önerileri”Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
7. Brooks, B. L. ve Bransford, L.A (1971) “Modification of teachers’ attitudes toward exceptional children”Exceptional Children, 38,259-260.
8. Çokluk, Ö.(1999) ”Zihinsel ve işitme engelliler okullarında görev yapan yönetici ve öğretmenlerde tükenmişliğin kestirilmesi”Yayınlanmamış Yüksek Lisans tezi, Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

9. Combs, R.H. ve Harper,J.L.(1967) ” Effects of labels on attitudes of educators toward handiccaped children”Exceptional Children, 33(6), 399-403.
10. Coryell, J., Holcom, T.K. ve Scherer, M. (1992). “Attitudes toward Deafness”. American Annals of the Deaf” 137(3), 299-302.
11. Dev. P. C. ve Scruggs, T. E. (1997). Mainstreaming and inclusion of students with learning disabilities: perspectives of general educators in elementary and secondary schools. T.E. Scruggs., M.A. Mastropieri (Ed),Advances in Learning and Behavioral Disabilities, 2, 13-30.
12. Evans, R.J. (1984) Fostering Peer Acceptance of Handicapped Students.ERIC Digest, ED 262498.
13. Finn,T.E.(1980)Teacher In-service Education To Ease The Mainstreaming Process and Enhance .Student Development.Dissertation Abstract International 40 (8), 4524 - A.
14. Gettinger,M. , “Stoiber,K. ve Callan,G.D. (1999), Competencies and Training Needs For Early Childhood Inclusion Specialists”Teacher Education and Special Education V:22 No:1-Winter, 41-54.
15. Glass R. M. ve Mechler, R. S. (1972). Preparing elementary teachers to instruct mildly handicapped children in regular classrooms. A summer workshop,Exceptional Children, 39, 152-156.
16. Guilford, R. ve Upton, G. (1992).Special Educational Needs, London: Routledge.
17. Hannah, M.E. ve Pliner, S.(1983) Teacher Attitudes Toward Handicapped Children: A Review and Synthesis .School Psychology Review.12:12-25.
18. Hestenes L.L. ve Carroll D.E. (2000) “The Play Interactions of Young Children With and Without Disabilities: Individual and Environmental Influences” Research Quarterly,15, No:2 Early Childhood
19. Horne, M. D. (1980) How Attitudes are Measurable. ERIC/TM Report 78.Princeton NJ: ERIC Clearing House On Tests,Measurement and Evaluation, Educational Testing Servise,ED 198 154.
20. Kalaoğlu, H.(1999) ”Bilgilendirme programının normal sınıf öğretmenlerinin kaynaştırma ortamındaki işitme engelli çocuklara yönelik tutumlarına etkisi”Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.
21. Kırcaali-İftar, G. (1994) “Kaynaştırma”Yayınlanmamış Yüksek Lisans Ders Notları. Eskişehir.
22. Larrivee,B.(1981) ”Effect on In-service Training Intensity on Teachers Attitudes toward Mainstreaming”Exceptional Children,48,34-39.
23. Lieber, J., Capell,K., Sandall, R., Wolfberg,P. , Horn,E. ve Beckman,P. (1998) “Inclusive Preschool Programs: Teachers’ Beliefs and Practices”Early Childhood Research Quarterly, 13, No:1 ,87-105.
24. Mc Evoy, M.A., Nordguist, V.M ve Cunningham, J.L. (1984) Regular and Special Education Teachers Judgements Abaout Mentally Retarded Children in an Integrated Setting.American J. of Mental Deficiency, 89(2).
25. MEB (2001) http:// orgm.meb.gov.tr/ istatistikler/ 2001-2002 icmal tablosu.htm
26. Peck,C.A.,Odom S. L. ve Bricker D.D. (Ed.) (1993)Integrating Young Children With Disabilities Into Community Programs. Baltimore: Paul H. Brookes. E D 352 773.
27. Rees,L.M., Spreen, O. ve Harnedek, M.(1991). “Do Attitudes towards Persons with Handicapped Really Shift Over time? Comparison Between 1975 and 1988”Mental Retardation, 29,(2),81-86.
28. Reisberg ,L. ve Wolf R.(1986)” Developing A Consulting Program In Special Education Implementation And Interventions Focus On”Exceptional Children,19,(3),1-14.
29. Salend, S. J.(1984) ”Factors Contributing to the Development of Successful Mainstreaming Programs”Exceptional Children ,50:409-418.
30. Schulz, J., Carpenter, C.D. ve Trunbull, A.P. (1991)Mainstreaming exceptional students: A guide for classroom teachers, Allyn and Bacon Inc.
31. Shapiro, A. (1994). Erasing Handicapism: A Slide Show for Developing Positive Attitudes toward Disabled Pupils.ERİC Digest. The William Paterson College of New Jersey Wayne, New Jersey.
32. Smith, C. M., Neinworth J. T. ve Hunt F.M. (1983)The Exceptional Child: A Functional Approach, New York: McGraw-Hill.
33. Thomas,D.(1985) “The Determinants of Teachers’ Attitudes to Integrating The Intellectually Handicapped” .Br Journal of Educational Psychology, 55(3), 251-263.
34. Vitello, S. J. ve Soskin R. M (1985).Mental Retardation: Its Social and Legal Context, Prentice-Hall Inc., Englewood Cliffs, New Jersey.
35. Ward,J. ve Center, Y.(1987).Attitudes To The Integration Of Disabled Children Into Regular Classes: A Factor Analysis of Functional Psychology, 57(2),221-224.