İnceleme Makalesi

STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024)

Cilt: 5 Sayı: 2 2 Eylül 2024
PDF İndir
EN TR

STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024)

Öz

Amerika Birleşik Devletleri (ABD), günümüz dünyasında icra ettiği politikalarla en etkili aktördür. Soğuk Savaş’ın bitişinden sonra, ABD, tek kutuplu yeni dünya düzeninin hegemonu olarak sert gücüyle politikalarını diğer aktörlere kabul ettirmek istemiştir. Bu çerçevede, Ortadoğu bölgesi, ABD’nin gücünü göstermesi için elverişli bir alan olmuştur. ABD’nin Ortadoğu’yu kendi planları çerçevesinde şekillendirebilmesi için icra edilen Körfez Savaşı, bu bakımdan kapıların sonuna kadar açılmasını sağlamıştır. Ortadoğu’da aralıklarla operasyon yapan ABD için 11 Eylül 2001 saldırıları daha da elverişli bir hareket alanı açmıştır. Büyük Ortadoğu Projesi ve Arap Baharı gibi süreçlerle 2010 yılından itibaren bölgedeki halklar ve devlet dışı aktörler de ABD’nin tasarım planına dahil edilmiştir. Bu makale, Soğuk Savaş sonrasında ABD’nin Ortadoğu politikasında değişen stratejilerine rağmen hiç değişmeyen çıkarlarını gerçekleştirme motivasyonunu analiz etmektedir. Bölgesel aktörlerin ABD politikalarına karşı tepkileri, kapsamlı bir şekilde kesitsel olarak incelenmiştir. ABD’nin sert gücüyle bölgeye defalarca kez müdahalelerine ve açık bir şekilde İsrail’e destek vermesine rağmen diğer aktörlerin neden bu tehdide karşı birlik ve bütünlük oluşturamadığına da yanıt aranmıştır. Çalışma, Realizm teorisi çerçevesinde bölgesel güç dengesinin değişimi ve dönüşümünü analiz ederek, Uluslararası İlişkiler alanına özgün bir katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. • Ahmed, Nafeez (2014), “Iraq Invasion was about Oil”, The Guardian, 20.03.2014, Erişim Tarihi: 24.07.2024, Erişim Adresi: https://www.theguardian.com/environment/earth-insight/2014/mar/20/iraq-war-oil-resources-energy-peak-scarcity-economy.
  2. • Akbarzadeh, Shahram (2015), “Iran and Daesh: The Case of a Reluctant Shia Power”, Middle East Policy, Cilt 22, Sayı: 3, ss. 44-54.
  3. • Anadolu Ajansı (2024), “ABD ve İngiliz savaş uçakları Yemen'e hava saldırısı düzenledi”, 12.01.2024, Erişim Tarihi: 21.04.2024, Erişim Adresi: https://www.aa.com.tr/tr/dunya/abd-ve-ingiliz-savas-ucaklari-yemene-hava-saldirisi-duzenledi-/3106661.
  4. • Baker, Raymond William (2006), Islam without Fear: Egypt and the New Islamists, Cambridge: Harvard University Press.
  5. • Baldor, Lolita C. & Copp, Tara (2024), “US, British militaries launch massive retaliatory strike against Iranian-backed Houthis in Yemen”, AP, 12.01.2024, Erişim Tarihi: 21.04.2024, Erişim Adresi: https://apnews.com/article/yemen-houthis-biden-retaliation-attacks-0804b93372cd5e874a0dd03513fe36a2.
  6. • Barnett, Michael (1998), Dialogues in Arab Politics: Negotiations in Regional Order, New York: Columbia University Press.
  7. • BBC News (2002), “US expands 'axis of evil'”, 06.05.2002, Erişim Tarihi: 20.07.2024, Erişim Adresi: http://news.bbc.co.uk/2/hi/1971852.stm.
  8. • BBC News Türkçe (2018), “ABD Başkanı Trump İran nükleer Anlaşmasından Çekildiklerini Açıkladı”, 07.05.2018, Erişim Tarihi: 17.04.2024, Erişim Adresi: https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-44033357#:~:text=ABD%20Ba%C5%9Fkan%C4%B1%20Donald%20Trump%2C%20Beyaz,%C3%A7ekilirsen%20pi%C5%9Fman%20olursun%22%20uyar%C4%B1s%C4%B1nda%20bulunmu%C5%9Ftu.,%20Eri%C5%9Fim%20Tarihi:%20%2013.08.2024.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Avrupa ve Bölge Çalışmaları, Barış Çalışmaları, Savunma Çalışmaları

Bölüm

İnceleme Makalesi

Yayımlanma Tarihi

2 Eylül 2024

Gönderilme Tarihi

6 Ağustos 2024

Kabul Tarihi

20 Ağustos 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 5 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Emir, M. (2024). STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024). UPA Strategic Affairs, 5(2), 97-155. https://izlik.org/JA74JL32UD
AMA
1.Emir M. STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024). UPA Strategic Affairs. 2024;5(2):97-155. https://izlik.org/JA74JL32UD
Chicago
Emir, Mehmet. 2024. “STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024)”. UPA Strategic Affairs 5 (2): 97-155. https://izlik.org/JA74JL32UD.
EndNote
Emir M (01 Eylül 2024) STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024). UPA Strategic Affairs 5 2 97–155.
IEEE
[1]M. Emir, “STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024)”, UPA Strategic Affairs, c. 5, sy 2, ss. 97–155, Eyl. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74JL32UD
ISNAD
Emir, Mehmet. “STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024)”. UPA Strategic Affairs 5/2 (01 Eylül 2024): 97-155. https://izlik.org/JA74JL32UD.
JAMA
1.Emir M. STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024). UPA Strategic Affairs. 2024;5:97–155.
MLA
Emir, Mehmet. “STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024)”. UPA Strategic Affairs, c. 5, sy 2, Eylül 2024, ss. 97-155, https://izlik.org/JA74JL32UD.
Vancouver
1.Mehmet Emir. STRATEJİK DÖNÜŞÜMLER ÇERÇEVESİNDE ABD’NİN ORTADOĞU POLİTİKASININ ANALİZİ (1990-2024). UPA Strategic Affairs [Internet]. 01 Eylül 2024;5(2):97-155. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74JL32UD