Ortaokul Öğrencilerinin FeTeMM Mesleklerine Yönelik Görüşlerinin Belirlenmesi

Öz

Bilindiği gibi bir ülkenin geleceği ve refah düzeyi için FeTeMM meslek gruplarında çalışacak nitelikli bireyler yetiştirebilmek kritik bir rol oynamaktadır. Bu açıdan ülkemizdeki ortaokul öğrencilerinin FeTeMM mesleklerine yönelik ilgilerinin belirlenmesi araştırmaya değer bir konudur. Literatürde yer alan ilgili araştırmalar incelendiğinde yapılan çalışmaların çoğunluğunda nicel veri toplama araçları kullanılarak öğrencilerin FeTeMM mesleklerine yönelik genel eğilimlerinin değerlendirildiği görülmektedir. Bu araştırmada ise ortaokul öğrencilerinin FeTeMM mesleklerine yönelik görüşlerini belirlemek amacı ile nitel unsurlar barındıran betimsel bir çalışma yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu Uşak ili Merkez ilçesinde öğrenim görmekte olan 40 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Öğrenciler ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş ve elde edilen veriler içerik analizi yöntemi kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda ortaokul öğrencilerinin FeTeMM mesleklerine ilişkin yüzeysel bilgilere sahip olduğu, Fen Bilimleri ve Matematik derslerinde kendini yeterli gören ve bilime ilgi duyan öğrencilerin bu meslek gruplarını gelecekte tercih etme konusunda daha istekli olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Fen Eğitimi
• FeTeMM-MYİ
• Mesleki Görüş

Determination of Middle School Students' Opinions on Stem Professions

Öz

As it is known, raising qualified individuals to work in STEM occupational groups plays a critical role for the future and welfare of a country. In this respect, determining the interests of middle school students in STEM professions in our country is a subject worth investigating. When the relevant studies in the literature are examined, it is seen that the general tendencies of the students towards STEM professions are evaluated by using quantitative data collection tools in the majority of the studies. In this study, a descriptive study with qualitative elements was carried out in order to determine the opinions of middle school students about STEM professions. The study group of the research consists of 40 middle school students studying in the central district of Uşak. Semi-structured interviews were conducted with the students and the data obtained were described using the content analysis method. As a result of the research, it has been determined that middle school students have superficial knowledge about STEM professions, and students who are self-sufficient in Science and Mathematics and who are interested in science are more willing to choose these occupational groups in the future.

Anahtar Kelimeler

• Science Education
• STEM-CIS
• Vocational Opinion

Kaynakça

1. Abe, E.N., & Chikoko, V. (2020). Exploring the factors that influence the career decision of STEM students at a university in South Africa. International Journal of STEM Education, 7(60), 1-14. https://doi.org/10.1186/s40594-020-00256-x
2. Balçın, M. D., Çavuş, R., & Yavuz Topaloğlu, M. (2018). Ortaokul öğrencilerinin FeTeMM’e yönelik tutumlarının ve FeTeMM mesleklerine yönelik ilgilerinin incelenmesi [Investigating middle school students' attitudes towards STEM and their interest in STEM professions]. Asya Öğretim Dergisi, 6(2), 40-62. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/602311
3. Baltacı, A. (2018). Nitel araştırmalarda örnekleme yöntemleri ve örnek hacmi sorunsalı üzerine kavramsal bir inceleme [A conceptual review on sampling methods and sample size in qualitative research]. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1), 231-274. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/bitlissos/issue/38061/399955
4. Baran, E., Canbazoğlu Bilici, S., & Mesutoğlu, C. (2015). Fen, teknoloji, mühendislik ve matematik (FeTeMM) spotu geliştirme etkinliği [Science, technology, engineering and mathematics (STEM) spot development activity]. Araştırma Temelli Etkinlik Dergisi (ATED), 5(2), 60-69. Retrieved from https://ated.info.tr/ojs- 3.2.1-3/index.php/ated/article/view/53/92
5. Blotnicky, K. A., Franz-Odendaal, T., French, F., & Joy, P. (2018). A study of the correlation between STEM career knowledge, mathematics self-efficacy, career interests, and career activities on the likelihood of pursuing a STEM career among middle school students. International Journal of STEM Education, 5(1), 1- 15. https://doi.org/10.1186/s40594-018-0118-3
6. Bozkurt Altan, E., Üçüncüoğlu, İ., & Zileli, E. (2019). Yatılı bölge ortaokulu öğrencilerinin STEM alanlarına yönelik kariyer farkındalığının araştırılması [Investigating the career awareness of regional boarding middle school students towards STEM fields]. Kastamonu Eğitim Dergisi, 27(2), 785-797. https://doi.org/10.24106/kefdergi.2752
7. Breiner, J. M., Harkness, S. S., Johnson, C.C., & Koehler, C. M. (2012). What is STEM? A discussion about conceptions of STEM in education and partnerships. School Science and Mathematics, 112(1), 3-11. https://doi.org/10.1111/j.1949-8594.2011.00109.x
8. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak. E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012) Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri [Scientific research methods in education] (25. baskı). Ankara: Pegem Akademi 2018.

9. Chen, Y., So, W. W. M., Zhu, J., & Chiu, S. W. K. (2024). STEM learning opportunities and career aspirations: the interactive effect of students’ self-concept and perceptions of STEM professionals. International Journal of STEM Education, 11(1), 1-21. https://doi.org/10.1186/s40594-024-00466-7
10. Çakıcı, Y. (2009). Fen eğitiminde bir önkoşul: Bilimin doğasını anlama [A prerequisite for science education: Understanding the nature of science]. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 29(29), 57-74. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/maruaebd/issue/370/2114
11. Çepni, S. (2014). Araştırma ve Proje Çalışmalarına Giriş [Introduction to Research and Project Work] (7.baskı). Trabzon 2011.
12. Dönmez, I., & Idin, S. (2020). Determination of the STEM career interests of middle school students. International Journal of Progressive Education, 16(4), 1-12. http://doi.org:/10.29329/ijpe.2020.268.1
13. Ejiwale, J. (2013). Barriers to successful implementation of STEM education. Journal of Education and Learning, 7(2), 63-74. https://doi.org/10.11591/edulearn.v7i2.220
14. Gökbayrak, S., & Karışan, D. (2017). Altıncı sınıf öğrencilerinin FeTeMM temelli etkinlikler hakkındaki görüşlerinin incelenmesi [Investigating sixth grade students' views on STEM-based activities]. Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 3(1), 25-40. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/aleg/issue/27459/285451
15. Hacioglu, Y., & Gulhan, F. (2021). The effects of STEM education on the students’ critical thinking skills and STEM perceptions. Journal of Education in Science, Environment and Health (JESEH), 7(2), 139-155. https://doi.org/10.21891/jeseh.771331
16. Herdem, K., & Ünal, İ., (2018). STEM eğitimi üzerine yapılan çalışmaların analizi: Bir meta-sentez çalışması [Analyzing studies on STEM education: A meta-synthesis study]. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 48(48), 145-163. https://doi.org/10.15285/maruaebd.345486
17. Irkıçatal, Z. (2016). Fen, teknoloji, mühendislik ve matematik (FeTeMM) içerikli okul sonrası etkinliklerin öğrencilerin başarılarına ve FeTeMM algıları üzerine etkisi [The effect of science, technology, engineering and mathematics (STEM) after-school activities on students' achievement and STEM perceptions]. [Yüksek lisans tezi, Akdeniz Üniversitesi]. Retrieved from http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/handle/123456789/2731
18. Karakaya, F., Avgın, S. S., & Yılmaz, M. (2018). Ortaokul öğrencilerinin fen-teknoloji-mühendislik-matematik (FeTeMM) mesleklerine olan ilgileri [Middle school students' interest in science-technology-engineering- 97mathematics (STEM) professions]. Aksaray Üniversitesi Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 3(1), 36-53. Retrieved from http://ihead.aksaray.edu.tr/en/download/article-file/468490
19. Koçak, A., & Arun, Ö. (2013). İçerik analizi çalışmalarında örneklem sorunu [Sampling problem in content analysis studies]. Selçuk İletişim, 4(3), 21-28. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/josc/issue/19013/200754
20. Koyunlu Ünlü, Z., & Dere, Z. (2018). Okul öncesi öğretmen adaylarının hazırladıkları FeTeMM etkinliklerinin değerlendirilmesi [Evaluation of STEM activities prepared by pre-service preschool teachers]. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(2), 1502-1512. http://doi.org:/10.29299/kefad.2018.19.02.012
21. Koyunlu Ünlü, Z., & Dökme, İ. (2020). Multivariate assessment of middle school students’ interest in STEM career: A profile from Turkey. Research in Science Education, 50(3), 1217-1231. http://doi.org:/10.1007/s11165-018-9729-4
22. Koyunlu Ünlü, Z., Dökme, İ., & Ünlü, V. (2016). Adaptation of the science, technology, engineering, and mathematics career interest survey (STEM-CIS) into Turkish. Eurasian Journal of Educational Research, 16(63), 21-36, http://dx.doi.org/ 10.14689/ejer.2016.63.2
23. Kurt, M., & Benzer, S. (2020). An investigation on the effect of STEM practices on sixth grade students' academic achievement, problem solving skills, and attitudes towards STEM. Journal of Science Learning, 3(2), 79-88. http://doi.org:/10.17509/jsl.v3i2.21419
24. Luo, T., So, W. W. M., Wan, Z. H., & Li, W. C. (2021). STEM stereotypes predict students’ STEM career interest via self-efficacy and outcome expectations. International Journal of STEM Education, 8(36), 1-13. https://doi.org/10.1186/s40594-021-00295-y
25. Milli Eğitim Bakanlığı (2005). İlköğretim fen ve teknoloji dersi (4 ve 5. sınıflar) öğretim programı [Primary science and technology course (4th and 5th grades) curriculum]. Ankara: MEB Yayınevi.
26. Razali, F. (2021). Exploring crucial factors of an interest in STEM career model among secondary school students. International Journal of Instruction, 14(2), 385-404. https://doi.org/10.29333/iji.2021.14222a
27. Robnett, R. D., & Leaper, C. (2013). Friendship groups, personal motivation, and gender in relation to high school students' STEM career interest. Journal of Research on Adolescence, 23(4), 652-664. https://doi.org/10.1111/jora.12013
28. Tezel, Ö., & Yaman, H. (2017). FeTeMM eğitimine yönelik Türkiye’de yapılan çalışmalardan bir derleme [A review of studies on STEM education in Turkey]. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 135-145. Retrieved from http://www.jret.org/FileUpload/ks281142/File/13.ozden_tezel.pdf
29. Timur, B., & Badur, S. (2020). Ortaokul öğrencilerin FeTeMM mesleklerine yönelik ilgileri [Middle school students' interest in STEM professions]. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 16(2), 178-192. http://doi.org:/10.17244/eku.741083
30. Uğraş, M. (2019). Ortaokul öğrencilerinin fen-teknoloji-mühendislik-matematik (FeTeMM) mesleklerine yönelik ilgileri [Middle school students' interest in science-technology-engineering-mathematics (STEM) professions]. Electronic Turkish Studies, 14(1), 751-774. http://doi.org:/10.7827/TurkishStudies.14629
31. Wiebe, E., Unfried, A., & Faber, M. (2018). The relationship of STEM attitudes and career interest. EURASIA Journal of Mathematics, Science and Technology Education, 14(10), em1580. https://doi.org/10.29333/ejmste/92286
32. Vela, K. N., Pedersen, R. M., & Baucum, M. N. (2020). Improving perceptions of STEM careers through informal learning environments. Journal of Research in Innovative Teaching & Learning, 13(1), 103-113. https://www.emerald.com/insight/2397-7604.htm
33. Yağar, F., & Dökme, S. (2018). Niteliksel araştırmaların planlanması: Araştırma soruları, örneklem seçimi, geçerlik ve güvenirlik [Planning qualitative research: Research questions, sample selection, validity and reliability]. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(3), 1-9. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/gsbdergi/issue/39953/474327
34. Zorlu, F., & Zorlu, Y. (2017). Comparison of science process skills with STEM career ınterests of middle school students. Universal Journal of Educational Research, 5(12), 2117-2124. http://doi.org:/10.13189/ujer.2017.051201