A Novel “Küçük Paşa”, Which Is Emerged Because Of The Conflict Between The Intention Of The Writer And The Expectation Of Reader, Of A Kid Who Was Neglected And Abused

Öz

Up to now, the only novel of Ebubekir Hâzım Tepeyran, Küçük Paşa, has been concerned within the framework of deployment to the village, difficulties of peasants, urban-rural conflict, making the peasant heroes speak with original dialect. But the author transferred these subjects to readers through the life of a little kid Salih/Küçük Paşa, whose name was given to the book. Salih, in the host in İstanbul in which he lived for seven and a half years, in a village in Anatolia where he stayed for two years, knowingly or unknowingly, exposed to emotional abuse and physical abuse like safeguarding, feeding, dressing, neglecting in the points of health and education, shouting, swearing, slighting, seeing worthless, insulting, humiliating, leaving alone, rejecting, making dependent, frightening, intimidating, threatening, excessive pressure and discipline, speaking sarcastic and waiting responsibilities over his age. The topic of neglect and abuse he had in the period between his forty-day infancy and his death in the age of nine and a half wasn’t meant sufficiently. In this work, the instance of child abuse and neglect in Küçük Paşa published in 1910, which was come across too much also in Turkey as in the world, has been demonstrated in all aspects.

Anahtar Kelimeler

• Ebubekir Hâzım Tepeyran, Küçük Paşa, child neglect and abuse.

İHMALE VE İSTİSMARA MARUZ KALAN BİR ÇOCUĞUN ROMANI: KÜÇÜK PAŞA

Öz

Ebubekir Hâzım Tepeyran’ın tek romanı Küçük Paşa, şimdiye kadar köye açılma, köylünün sıkıntıları, şehirli-köylü çatışması, köylü kahramanları yöresel ağızla konuşturma çerçevesinde söz konusu edilmiştir. Ancak bu mevzuları yazar, romana adını verdiği bir küçük çocuğun, Salih’in/Küçük Paşa’nın, hayatı vasıtasıyla okuyucuya aktarmıştır. Salih, yedi buçuk sene yaşadığı İstanbul’daki konakta, iki sene kaldığı Anadolu’daki bir köyde kendisine bakmakla yükümlü kişiler tarafından bilerek ya da bilmeyerek koruma, besleme, giydirme, sağlık ve eğitim konularında ihmal; bağırma, küfretme, önemsememe, değersiz görme, aşağılama, küçük düşürme, yalnız bırakma, reddetme, bağımlı kılma, korkutma, yıldırma, tehdit etme, aşırı baskı ve otorite, alaylı konuşma, yaşının üzerinde sorumluluklar bekleme, kardeş ayrımı gibi duygusal istismara ve dövülerek fiziksel istismara maruz kalmıştır. Salih’in kırk günlük bebekliğinden dokuz buçuk yaşında ölümüne kadar geçen süre zarfında uğradığı söz konusu ihmal ve istismar yeterince işlenmemiştir. Bu çalışmada dünyada olduğu gibi Türkiye’de de oldukça fazla rastlanan çocuk ihmali ve istismarının 1910 yılında yayımlanan Küçük Paşa’daki örneği bütün yönleri ile ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Ebubekir Hâzım Tepeyran, Küçük Paşa, çocuk ihmali ve istismarı.

Kaynakça

1. Ahmet Mithat, Çengi/Kafkas/Süleyman Musli, Haz. Erol Ülgen, M. Fatih Andı, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, 2000. Ahmet Mithat, Felatun Bey ile Rakım Efendi, Haz. Tacettin Şimşek, Akçağ Yayınları, Ankara, 1997. Ahmet Mithat, Hayret/Bahtiyarlık, Haz. Nuri Sağlam, Türk Dil Kurumu
2. Yayınları, Ankara, 2000. Ahmet Mithat, Jön Türk, Haz. Osman Gündüz, Akçağ Yayınları, Ankara, 19 Aksoy, Ercüment- Çetin, Gürsel- İnanıcı, Mehmet Akif-Polat, OğuzSözen, M. Şevki-Yavuz, Fatih, “Çocuk İstismarı ve İhlali” http://www.ttb.org.tr/eweb/adli/7.html Akyüz, Kenan, Modern Türk Edebiyatının Ana Çizgileri (1860-1923), İnkılap Kitabevi, İstanbul, 1995. Andı, M. Fatih, “Türk Romanında Köy ve Kemal Tahir”, Sosyoloji
3. Yıllığı-Kitap 11-Baykal Sezer’e Armağan, İstanbul, 2004, s. 510-520. Andı, M. Fatih, “Türk Romanında Köye Açılma ve Mehmet Celâl’in
4. Romanları”, Edebiyat Araştırmaları-1, Kitabevi Yayınları, İstanbul, s. 71-83. Bahar, Güven-Savaş, Haluk A.-Bahar, Aynur, “Çocuk İstismarı ve İhmali: Bir Gözden Geçirme”, Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 4 (12), 2009, s. 51- Barthes, Roland, Göstergebilimsel Serüven, Çev. Mehmet Rifat, Sema Rifat, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul, 1993. Canlı Tarihler 1: Ebubekir Hâzım Tepeyran’ın Hatıraları, Türkiye
5. Yayınevi, İstanbul, 1944. Cevdet Kudret, Türk Edebiyatında Hikâye ve Roman: Tanzimat’tan
6. Meşrutiyet’e Kadar (1859-1910), Varlık Yayınevi, İstanbul, 1965. Eagleton, Terry, Edebiyat Kuramı, Çev. Tuncay Birkan, Ayrıntı
7. Yayınları, İstanbul, 2011. Eco, Umberto, Anlatı Ormanlarında Altı Gezinti, Çev. Kemal Atakay, 3. bs., Can Yayınları, İstanbul, 1996. Eco, Umberto, Yorum ve Aşırı Yorum, Can Yayınları, İstanbul, 2008. Enginün, İnci, Yeni Türk Edebiyatı: Tanzimat’tan Cumhuriyet’e (18391923), 3. bs., Dergâh Yayınları, İstanbul, 2007. Fatma Aliye Hanım, Muhadarat, Enderun Kitabevi, İstanbul, 1996.
8. Gadamer, Hans Georg, Hakikat ve Yöntem, 1.Cilt, Çev. Hüsamettin Arslan, İsmail Yavuzcan, Paradigma Yayınları, İstanbul, 2008. Gadamer, Hans Georg, Hakikat ve Yöntem, 2.Cilt, Çev. Hüsamettin Arslan, İsmail Yavuzcan, Paradigma Yayıncılık, İstanbul, 2009. Gürpınar, Hüseyin Rahmi, Metres, Hilmi Kitabevi, İstanbul, 1945. Gürpınar, Hüseyin Rahmi, Mürebbiye, Atlas Kitabevi, İstanbul, 1966. Hayber, Abdülkadir, Ebubekir Hâzım Tepeyran, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, Ankara, 1988. Kaplan, Mehmet, “Karabibik”, Türk Edebiyatı Üzerine Araştırmalar-1, 3. bs. Dergâh Yayınları, İstanbul, 1995, s. 384-393. Kaplan, Ramazan, Cumhuriyet Dönemi Türk Romanında Köy, 3. bs., Akçağ Yayınları, Ankara, 1997. Kerman, Zeynep, “Samipaşazade Sezai’de Köy ve Köylü”, Hareket, S. 2, Nisan 1979, s. 48-51. Mehmet Celâl, Küçük Gelin, Haz. M. Fatih Andı, Enderun Yayınları, İstanbul, 1995. Mizancı Mehmet Murat, Turfanda mı yoksa Turfa mı, Haz. Birol Emil, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara, 1980. Moran, Berna, Edebiyat Kuramları ve Eleştiri, 14. bs., İletişim Yayınları, İstanbul, 2005. Nabizade Nâzım, Karabibik, Kasbar Matbaası, İstanbul, 1890. Namık Kemal, İntibah, Akçağ Yayınları, Ankara, 1997. Okay, Orhan, “Türk Romanına Köy Mevzuunun Girişinde Unutulan Bir

9. İsim: Ahmet Mithat Efendi”, Sanat ve Edebiyat Yazıları, Dergâh Yayınları, İstanbul, 1990, s. 314-330. Recaizade Mahmut Ekrem, Araba Sevdası, Haz. Hüseyin Alacatlı, Akçağ Yayınları, Ankara, 2004. Samipaşazade Sezai, Sergüzeşt, Akçağ Yayınları, Ankara, 2005. Şemsettin Sami, Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat, Haz. Mehmet Emin Ağar, Enderun Yayınları, İstanbul, 1990. Tatar, Burhanettin, Felsefi Hermenötik ve Yazarın Niyeti (Gadamer Versus Hirsch), Vadi Yayınları, Ankara, 1999. Tepeyran, Ebubekir Hâzım, Yeni Şeyler, Birinci Cilt: Küçük Paşa, Ahmet İhsan ve Şürekâsı, İstanbul, 1326/1910.
10. Tepeyran, Ebubekir Hâzım, Küçük Paşa, 2. bs., İnkılâp Kitabevi, İstanbul, 1946. Tepeyran, Ebubekir Hâzım, Küçük Paşa, 3. bs., De Yayınevi, İstanbul, 19 Turhan, Ebru-Sangün, Özlem- İnandı, Tacettin, “Birinci Basamakta Çocuk İstismarı ve Önlenmesi”, Sted, 15 (19), 2006, s. 1543-157. Uşaklıgil, Halit Ziya, Aşk-ı Memnu, Hilmi Kitabevi, İstanbul, 1945. Uşaklıgil, Halit Ziya, Bir Yazın Tarihi, Hilmi Kitabevi, İstanbul, 1941. Wellek, René-Austin, Warren, Edebiyat Bilimin Temelleri, Çev. Ahmet Edip Uysal, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, Ankara, 1983.