Uluslararası Öğrencilerin Özel Yumuşak Güç Kaynağı Olarak Değerlendirilmesi: Türkiye Bağlamında Bir İnceleme

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 2, 93 - 110, 28.12.2025

Mehmet Özek

Öz

Küreselleşmenin hızlanmasıyla birlikte, devletler uluslararası alanda güçlerini ve nüfuzlarını artırmak için farklı stratejiler geliştirmeye başlamıştır. Bu stratejiler arasında yumuşak güç konsepti özel bir önem taşımaktadır. Yumuşak güç, bir ülkenin siyasi, ekonomik veya askeri güce başvurmadan, kültürü, değerleri ve fikirleri aracılığıyla diğer ülkeleri etkileme yeteneği olarak tanımlanabilir. Üniversiteler ve eğitim kurumları, devletlerin yumuşak güç stratejilerinde önemli bir rol oynamaktadır Bu kurumlar, uluslararası değişim programları, burs imkânları ve ortak araştırma projeleri gibi çeşitli araçlar aracılığıyla öğrenci ve akademisyen hareketliliğini teşvik ederek farklı ülkelerden insanları bir araya getirmektedir. Yumuşak gücün başarıyla yürütülmesinde, olumlu bir imajı yansıtması, yurtdışında nüfuzu ve sempatiyi artırması ve diğer devletlerin kültürlerine ilgi uyandırmasına yardımcı olması açısından uluslararası öğrenciler kilit rol oynamaktadırlar. Eğitim aldıkları ülkenin kültürünü ve değerlerini benimseyen bu öğrenciler, o ülkenin yumuşak güç stratejisinin başarılı olduğunun göstergesidir.
Bu çalışmada, uluslararası öğrencilerin Türkiye'de eğitim alma tercihlerini ve Türkiye'deki uluslararası öğrenci deneyimlerini etkileyen faktörleri araştırmak amaçlanmıştır. Araştırma bulguları, uluslararası öğrencilerin Türkiye'yi tercih etmelerinde eğitim kalitesi, uluslararası tanınırlık ve dini yakınlık gibi faktörlerin önemli rol oynadığını göstermektedir. Bu faktörler, uluslararası öğrencilerin akademik, sosyal ve politik gerekçeleriyle yakından ilişkilidir. Bunun yanında, uluslararası öğrencileri Türkiye'yi tercih etmesinde ekonomik faktörler de önemli bir etken olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu faktörler arasında hayat pahalılığının olmaması ve nispeten düşük eğitim maliyeti yer almaktadır. Bu bulguların bir sonucu, Türkiye'nin önemli bir çekim merkezi olarak ortaya çıkması eğitim kalitesi, dini yakınlık ve hayat pahalılığının olmamasına bağlıdır. Kısacası eğitim için tercih edilecek ülkenin seçimi konusunda öğrenciler, Yükseköğretim kurumları ve ülkenin sahip olduğu yumuşak gücüne itibar etmektedir. İstanbul’da öğrenim gören uluslararası öğrencilerin Türkiye’yi tercih etme eğilimlerini tespit edebilmek için araştırma sürecinde geliştirilen Uluslararası Öğrencilerin Türkiye’ye ve İstanbul’daki Üniversitelere Bakışı Ölçeği’nin güvenirlik hesapları için yapılan analizler doğrultusunda, cronbach’s α kat sayısı 0.918 olarak tespit edilmiştir. Bu değer, ölçeğin güvenirlik kat sayısının yüksek olduğunu göstermesi bakımından önemlidir.

Anahtar Kelimeler

yumuşak güç , uluslararası öğrenci , uluslararası öğrenci hareketliliği

Evaluating International Students as a Source of Private Soft Power: An Examination in the Turkish Context

Öz

With the acceleration of globalization, states have begun to develop different strategies to increase their power and influence in the international arena. Among these strategies, the concept of soft power is of particular importance. Soft power can be defined as the ability of a country to influence other countries through its culture, values, and ideas without resorting to political, economic, or military power. Universities and educational institutions play an important role in the soft power strategies of states. These institutions bring together people from different countries by encouraging student and academic mobility through various tools such as international exchange programs, scholarship opportunities, and joint research projects. International students play a key role in the successful implementation of soft power, in terms of reflecting a positive image, increasing influence and sympathy abroad, and helping to generate interest in the cultures of other states. These students, who adopt the culture and values of the country they study in, are an indication that the soft power strategy of that country is successful.
This study aimed to investigate the preferences of international students to study in Türkiye and the factors affecting international student experiences in Türkiye. The research findings show that factors such as quality of education, international recognition, and religious affiliation play an important role in international students' preference for Türkiye. These factors are closely related to the academic, social and political reasons of international students. In addition, economic factors are also important factors in international students' preference for Türkiye. These factors include the absence of high cost of living and relatively low cost of education. One result of these findings is that Türkiye's emergence as an important center of attraction depends on the quality of education, religious affiliation and the absence of high cost of living. In short, students rely on the soft power of higher education institutions and the country in choosing the country to be preferred for education. In line with the analyses made for the reliability calculations of the International Students' Views of Türkiye and Universities in Istanbul Scale, which was developed in the research process to determine the tendency of international students studying in Istanbul to prefer Türkiye, Cronbach's α coefficient was determined as 0.918. This value is important in terms of showing that the reliability coefficient of the scale is high.

Anahtar Kelimeler

soft power , international student , international student mobility

Kaynakça

• “The impact of international students in Australia”, 7.05.2019., https://www.studyabroad.net.ph/the-growing-impact-of-an-australian-education/, retrived: 17.04.2019.
• Aliyev, Ramin & Öğülmüş, Selahiddin, “An Investigation of International Students’ Acculturation Levels”, Muş
• Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 4, no. 1 (2016): 89-123.
• Beckie Smith, “International students contribute €1.6bn to French economy”, 5.01.2015, https://thepienews.com/news/international-students-contribute-e1-6bn-french-economy/ , Retrived: 13.05.2025.
• Büyüköztürk, Şener, “Factor Analysis: Basic Concepts And Using To Development Scale.” Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, no. 32 (2002): 470-483.
• Cevher, Ezgi, “International Student Mobility And Satisfaction In Higher Education”, International Journal of Eurasia Social Sciences, vol. 7, no. 22 (2016): 337-349.
• DEİK, Eğitim Ekonomisi İş Konseyi Raporu, “Uluslararası Yüksek Öğretim ve Türkiye’nin Konumu”, March, 2013, İstanbul.
• Gülnar, Birol & Balcı, Şükrü, “Television Viewing Motives And Acculturation: A Survey On Foreign University Students”, Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, no. 28 (2010): 447-483.
• https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/power, Retrived: July 07.2025.
• https://istatistik.yok.gov.tr/, Retrived: June 21, 2019.
• https://www.drdatastats.com, Retrived: June 21, 2019.
• https://www.ytb.gov.tr/uluslararasi-ogrenciler/uluslararasi-ogrenci-hareketliligi, Retrived: May 22, 2019.
• Icef Monitor, “Australia’s international education exports grew by 22% in 2017”, 17.03.2019, http://monitor.icef.com/2018/04/australias-international-education-exports-grew-22-2017/, Retrived: 16.02.2025.
• March, James, “The Power of Power”, in D. Easton (ed.), Varieties of Political Theory, Englewood Cliffs: Prentice-Hall, 1966, ss.39-70.
• Kadıoğlu, Fahrettin Kerim & Özer, Özgür Kadir (Eds.), Yükseköğretimin Uluslararasılaşması Çerçevesinde Türk Üniversitelerinin Uluslararası Öğrenciler İçin Çekim Merkezi Haline Getirilmesi: Araştırma Projesi, Kalkınma Bakanlığı, 2015, p.18
• Kaplan, “The costs and benefits of international students by parliamentary constituency”, 11.01.2018, https://londoneconomics.co.uk/blog/publication/costs-benefits-international-students-parliamentary-constituency/, Retrived: 21.02.2025. Kennedy, Kerrie, “UK: International students add £20bn to economy, study finds”, 01.11.2018, https://thepienews.com/data/uk-study-finds-benefits-international-students-10-times-greater-costs/, Retrived: 08.02.2025.
• Kıroğlu, Kasım et al., Socio-Cultural and Economıcal Problems of Undergraduate Internatıonal Students in Turkey, vol. 6, no. 2 (2010): 26-39.
• Köylü, Mustafa, “OMÜ. İlahiyat Fakültesine Devam Eden Yabancı Uyruklu Öğrencilerin Fakülte Hakkındaki Düşünce, Sorun ve Beklentileri”, Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, vol. 12, no. 12-13 (2001): 131-153.
• Mann, Michael, The sources of social power: Volume 3, global empires and revolution, 1890-1945. Vol. 3. Cambridge University Press, 2012.
• Matteo Pallaver, “Power and its Forms: Hard, Soft, Smart”, Master of Philosophy, London School of Economics, 2011.
• Musaoğlu, Büşra Nur, “The Integration Period Of International Students In Turkey”, Türk Dünyası Eğitim Araştırmaları Dergisi, vol. 1, no. 1 (2016): 12-24
• NAFSA International Student Economic Value Tool, http://www.nafsa.org/Policy_and_Advocacy/Policy_Resources/Policy_Trends_and_Data/NAFSA_International_Student_Economic_Value_Tool/, Retrived: 9.05.2019.
• Nye, Joseph, “The Limits of Soft Power.” In: Soft Power and Great-Power Competition. China and Globalization. Springer, Singapore. 2023.
• Nye, Joseph, Soft power: The means to success in world politics, New York: Public Affairs. 2004.
• Nye, Joseph, Yumuşak Güç, Elips Kitap, Ankara. 2005.
• OECD Indicators, “Education at a glance 2013”, OECD Publishing 2013.
• Oğurlu, Yücel, “Yabancı uyruklu öğrenci potansiyelimizin farkında mıyız? -1”, 28.07.2018, https://www.dirilispostasi.com/makale/yabanci-uyruklu-ogrenci-potansiyelimizin-farkinda-miyiz-1-5b5b6c3fe54d4476322645c2, Retrived: 10.04.2025.
• Özkan, Gökhan & Güvendir, Meltem Acar, “Living Conditions of International Students: A Sample of Kırklareli and Trakya Universities”, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 15, no. 1 (2015): 174-190.
• Paksoy, Mustafa et al., “Social Problems of Foreign Higher Education Students in Turkey: A Case Study in the SAP Region Universities”, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, vol. 2, no. 2 (2012): 85-94.