Spor Tesislerinde Enerji ve Su Yönetiminin Sürdürülebilirlik, Sertifikasyon ve Yönetim Boyutu

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı, spor tesislerinde enerji ve su yönetimine yönelik sürdürülebilirlik uygulamalarının mevcut durumunu incelemek, bu uygulamaların sertifikasyon süreçleriyle ilişkisini değerlendirmek ve gelecek planlamasına olan etkilerini ortaya koymaktır. Çalışma, spor tesislerinde çevresel sürdürülebilirliğin ne ölçüde bütüncül bir yaklaşımla ele alındığını analiz etmeyi hedeflemektedir. Yöntem: Araştırma, Türkiye’de faaliyet gösteren stadyumlar ve spor kompleksleri ile uluslararası bir örnek üzerinden yürütülmüştür. Enerji tüketimi, su kullanımı, yenilenebilir enerji uygulamaları, enerji depolama sistemleri, sertifikasyon yaklaşımları ve yönetim yapıları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Veriler, mevcut uygulamaların kapsamı ve bu uygulamaların kurumsal düzeyde entegrasyonu dikkate alınarak analiz edilmiştir. Sonuç: Elde edilen bulgular, bazı spor tesislerinde enerji verimliliği ve yenilenebilir enerji uygulamalarında önemli ilerlemeler sağlandığını göstermektedir. Ancak bu uygulamaların çoğunlukla proje bazlı kaldığı ve kurumsal bir çerçeveye yeterince entegre edilmediği belirlenmiştir. Enerji depolama sistemleri ile yağmur suyu ve gri su geri kazanımına yönelik uygulamaların sınırlı olması, sürdürülebilirliğin henüz bütüncül bir sistem yaklaşımıyla ele alınmadığını ortaya koymaktadır. Ayrıca sertifikasyon süreçlerinin, uygulamaların sürekliliğini ve yönetim kapasitesini desteklemede yeterince etkin kullanılmadığı tespit edilmiştir. Bu çalışma, spor tesislerinde çevresel sürdürülebilirliğin teknik yatırımların yanı sıra politika desteği, kurumsal yönetim ve ölçülebilir performans göstergeleriyle birlikte ele alınması gerektiğini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• enerji yönetimi
• Sertifikasyon
• Su Yönetimi
• Sürdürülebilirlik
• tesis yönetimi

The Sustainability, Certification, and Management Dimensions of Energy and Water Management in Sports Facilities

Öz

Aim The aim of this study is to examine the current state of sustainability practices related to energy and water management in sports facilities, to evaluate the relationship between these practices and certification processes, and to analyze their implications for future planning. The study seeks to assess the extent to which sustainability in sports facilities is addressed through an integrated and holistic approach beyond technical implementations. Materials and Methods The research was conducted through a comparative analysis of sports stadiums and sports complexes operating in Türkiye, along with selected international examples. Energy consumption, water use, renewable energy applications, energy storage systems, water recovery practices, and governance structures of sports facilities were examined. Descriptive and analytical approaches were used together in the analysis process, and the collected data were evaluated by considering the scope, level of integration, and managerial characteristics of the existing practices. Findings The findings indicate that energy and water management practices in sports facilities vary significantly among facilities. While some facilities implement renewable energy production, energy storage, and water management practices in an integrated manner, others rely on isolated and limited applications. This demonstrates that sustainability performance is strengthened not by individual technologies but by the integration of multiple practices within a comprehensive framework. With regard to water management, rainwater harvesting and greywater recovery systems were found to be absent in many facilities or remain at the planning stage. Despite the high levels of water consumption in sports facilities, the limited adoption of water management practices indicates a lack of alignment between consumption levels and sustainability strategies. In terms of certification and governance, facilities with certification were observed to implement sustainability practices in a more systematic and structured manner, whereas non-certified facilities tended to rely on project-based initiatives. Conclusions The results of the study show that sustainability practices in sports facilities should be evaluated not merely based on their existence, but in terms of their distribution, integration, and institutional framework. In many facilities, energy and water management practices are implemented in a fragmented manner, and a sector-wide, holistic transformation has not yet been achieved. To enhance sustainability performance in sports facilities, technical measures should be supported by certification processes, governance structures, and long-term strategic planning. Such an integrated approach is essential for achieving more effective and balanced sustainability outcomes in sports facilities.

Anahtar Kelimeler

• Energy Management
• Certification
• Sports Management
• Water Management
• Sustainability

Kaynakça

1. BRE Global. (2018). BREEAM international new construction 2016: Technical manual. BRE Global Ltd.
2. Cochrane, T. A. (2024). Household water consumption patterns: Global perspectives. Water Resources Management, 38(2), 455–472.
3. Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4. Baskı). Sage.
4. Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2018). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (5. Baskı). Sage.
5. Gregori-Faus, C., Crespo, J., Calabuig, F., & Parra-Camacho, D. (2025). State-of-the-art of sustainability in sports facilities: A systematic review. Environment, Development and Sustainability, 27(1), 1–22.
6. International Energy Agency. (2022). Energy efficiency 2022. https://www.iea.org/reports/energy-efficiency-2022
7. Krippendorff, K. (2004). Content analysis: An introduction to its methodology (2. Baskı). Sage.
8. Manchester City Football Club. (2024). Annual sustainability report 2023–2024.

9. Mundo Deportivo. (2024). Sustainability data and water usage in elite football campuses. Erişim adresi: https://www.mundodeportivo.com Erişim tarihi: 19.03.2026
10. Patton, M. Q. (2002). Qualitative research and evaluation methods (3. Baskı). Sage.
11. Readkong. (2019). Environmental reports of European stadiums: Allianz Arena analysis.
12. Resmî Gazete. (2019a, 12 Mayıs). Elektrik piyasasında lisanssız elektrik üretim yönetmeliği (Sayı: 30772). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr Erişim tarihi: 03.04.2026
13. Resmî Gazete. (2019b, 12 Temmuz). Sıfır atık yönetmeliği (Sayı: 30829). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr Erişim tarihi: 03.04.2026
14. Resmî Gazete. (2022a, 2 Nisan). Şarj hizmeti yönetmeliği (Sayı: 31797). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr Erişim tarihi: 03.04.2026
15. Resmî Gazete. (2022b, 19 Kasım). Elektrik piyasasında depolama faaliyetleri yönetmeliği (Sayı: 32018). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr Erişim tarihi: 03.04.2026
16. Resmî Gazete. (2024, 27 Aralık). Su verimliliği yönetmeliği (Sayı: 32765). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr Erişim tarihi: 03.04.2026
17. Scottish Environment Protection Agency. (2024). Household electricity consumption in the UK.
18. StadiaWorld. (2023). Sustainability in stadium operations: Energy consumption benchmarks.
19. Trendafilova, S., & McCullough, B. P. (2018). Environmental sustainability scholarship and the efforts of the sport sector: A rapid review of the literature. Cogent Social Sciences, 4(1), 1467256.
20. U.S. Green Building Council. (2023). LEED v4.1 building design and construction guide.
21. United Nations Environment Programme. (2021). Making peace with nature: A scientific blueprint to tackle the climate, biodiversity and pollution emergencies. UNEP.
22. United Nations. (2023). World water development report 2023: Partnerships and cooperation for water. UNESCO.
23. World Commission on Environment and Development. (1987). Our common future. Oxford University Press.