Genetik faktörlerin sportif performansa etkisi
Öz
Sportif performans, atletik görev sırasında başarı için ortaya konulan çabalardır. Performansı etkileyen en önemli faktörlerden birisi genetik farklılıklardır. Bunlar arasında mutasyonlar, polimorfizmler, epigenetik faktörler ve kimerizm başta gelir. Mutasyonlar, kalıtsal yapıda meydana gelen ve toplumun % 1’inden daha az oranda görülen kalıcı değişimlerdir. Polimorfizmler ise toplumun % 1’inden daha yüksek oranda görülen ve iki veya daha fazla farklı fenotipin aynı tür popülasyonunda bulunmasıdır. Epigenetik faktörler, DNA dizisinde değişiklik meydana gelmeden, aynı zamanda kalıtımsal olan ve gen aktivasyonunu değiştiren etmenlerdir. Kimerizm ise birden fazla DNA’ya sahip olan yani ana rahminde iki döllenmiş yumurtanın, gebeliğin ilerleyen zamanlarında birleşmesiyle ikiz yerine tek canlı üremesidir. Sonuç olarak genetik farklılıkların kişilerin fenotipik özelliklerini değiştirmesiyle sportif performansın değişebileceği ortaya çıkmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alfred, T., Ben-Shiomo, Y., Cooper, R., Hardy, R., Cooper, C., Deary, I.J., et al. (2011). ACTN3 Genotype, Athletic Status, and Life Course Physical Capability: Meta-Analysis of the Published Literature and Findings from Nine Studies. Hum Mut., 32:1008–1018.
- Alibegovic, A.C., Sonne, M.P., Hojbjerre, L., et al. (2010). Insulin resistance induced by physical inactivity is associated with multiple transcriptional changes in skeletal muscle in young men. Am J Physiol Endocrinol Metab., 299:e752–63.
- Alvarez, R., Terrados, N., Ortolano, R., et al. (2000). Genetic variation in the renin-angiotensin system and athletic performance. Eur J Appl Physiol., 82: 117-120.
- An, P., Teran Garcia, M., Rice, T., et al. (2005). Genome-wide linkage scans for prediabetes phenotypes in response to 20 weeks of endurance exercise training in non-diabetic whites and blacks: the HERITAGE Family Study. Diabetologia, 48:1142-1149.
- Atasoy S. (2013). Aynı bedende farklı DNA’lar. http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/4912171.asp
- Bayraktar, B., Kurtoğlu M. (2009).Sporda Performans, Etkili Faktörler, Değerlendirilmesi ve Artırılması. Klinik Gelişim, 22(1): 16-24.
- Barres, R., Yan, J., Egan, B., et al. (2012). Acute exercise remodels promoter methylation in human skeletal muscle. Cell Metabolism, 15:405–11.
- Bertram, J. (2000). The molecular biology of cancer. Mol. Aspects Med., 21 (6): 167–223.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Spor Hekimliği
Bölüm
-
Yayımlanma Tarihi
4 Ocak 2016
Gönderilme Tarihi
30 Eylül 2015
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2015 Cilt: 1 Sayı: 1
Cited By
GEN DOPİNGLERİ VE SAĞLIK RİSKLERİ
Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.33689/spormetre.1177760DOĞA SPORLARI FAALİYETLERİNE KATILAN SPORCULARIN PSİKOLOJİK PERFORMANSLARININ İNCELENMESİ
Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.17155/omuspd.327104ACTN3 (rs1815739) GENİ İLE DARBEYE BAĞLI OLMAYAN SPOR YARALANMALARI İLİŞKİSİNİN İNCELENMESİ
Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.33689/spormetre.1290017The Investigation of Relationship Between Sporting Performance and Mitochondria and Genes
Yalova Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.70007/yalovaspor.1509439Kadın futbolcularda PPAR-Alpha geni polimorfiziminin incelenmesi
Journal of ROL Sport Sciences
https://doi.org/10.70736/jrolss.491