President Celal Bayar's First Domestic Tours (May 22-December 31, 1950)

Öz

Domestic tours are among the important political activities for statesmen. Celâl Bayar, the 3rd President of the Republic of Turkey, also attached great importance to these tours. During these visits, he held official meetings with local administrators regarding the present and future of the city and the country, personally observed the needs of the people on-site, and listened to their problems and demands. Thus, significant steps were taken to find solutions to problems, meet needs, and fulfill demands within the framework of the state's resources and priorities. These tours, which allowed political and administrative officials and the public to meet with the highest authority of the state, were important in understanding the relationship between the state and the people during the multi-party period. Furthermore, we can say that these visits are noteworthy in terms of their impact on local, domestic, and even foreign policy in economic, military, social, and cultural fields within the framework of state policies. In this context, our study focusing on Bayar's domestic travels will contribute to filling the existing knowledge gap in the literature and will pave the way for new studies.

Anahtar Kelimeler

• Celâl Bayar
• Democratic Party
• domestic travels
• multi-party system
• history of Turkish democracy

Etik Beyan

The author declared that ethical principles were followed during the preparation of this study.

Cumhurbaşkanı Celâl Bayar’ın İlk Yurt Gezileri (22 Mayıs-31 Aralık 1950)

Öz

Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyeti’nin üçüncü Cumhurbaşkanı Celâl Bayar’ın 22 Mayıs–31 Aralık 1950 tarihleri arasında gerçekleştirdiği ilk yurt gezilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın önemi, çok partili hayata geçiş sonrasında Cumhurbaşkanlığı makamının taşra, yerel yönetimler ve halkla kurduğu ilişkinin kalkınma, güvenlik ve siyasal iletişim boyutlarıyla değerlendirilmesinden kaynaklanmaktadır. Nitel tarih araştırması yönteminin benimsendiği çalışmada, dönemin ulusal basını, TBMM tutanakları, Resmî Gazete ve ilgili akademik literatür karşılaştırmalı ve eleştirel biçimde kullanılmıştır. Bulgular, Bayar’ın gezilerinin halkla temasın yanı sıra tarım, sanayi, savunma ve bölgesel ihtiyaçların yerinde incelenmesine hizmet ettiğini göstermektedir. Çalışma, 1950 yılının son yedi ayını kapsamaktadır. Özellikle bazı ziyaretlerin programlarına ilişkin birincil kaynak eksikliği temel sınırlılığı oluşturmaktadır. Araştırma, Bayar’ın ilk Cumhurbaşkanlığı dönemindeki yurt gezilerini bütüncül biçimde ele alarak literatürdeki boşluğa katkı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Celâl Bayar
• Demokrat Parti
• yurt gezileri
• çok partili hayat
• Türk demokrasi tarihi

Etik Beyan

Çalışmanın hazırlanma sürecinde etik ilkelere uyulduğu yazar tarafından beyan edilmiştir.

Kaynakça

1. Resmî Yayınlar
2. 14 Mayıs 1950 Genel Seçim Sonuçları, https://www.ysk.gov.tr/tr/1950-1977-yillari-arasi-milletvekili-genel-secimleri/3007.
3. “Basın Kanunu”, Resmî Gazete, 24 Temmuz 1950, S.7564, KN.5680, KT.15/7/1950.
4. “Celâl Bayar’ın Cumhurbaşkanlığına Seçildiği Hakkında.” Resmî Gazete, 23 Mayıs 1950, S. 7513, KN. 1695, KT. 22.05.1950.
5. “Çiftçiyi Topraklandırma Kanununa Dair Karar.” Resmî Gazete, 23 Mayıs 1950, S. 7513, Karar Sayısı: 3/11261, KT. 11.05.1950.
6. “Tapulama Kanunu”, Resmî Gazete, 22 Mart 1950, KN.5602, KT.16/03/1950.
7. “Teşkilât-ı Esasiye Kanunu.” Resmî Ceride, 24 Mayıs 1340, S. 71, KN. 491, KT. 20.04.1340.
8. Türkiye Büyük Millet Meclisi Tutanak Dergisi (TBMM TD), C.17, D.7, T.2, 54. Birleşim, 14.05.1945.

9. TBMM TD, C.17, D.7, T.2, 62. Birleşim, 25.05.1945.
10. TBMM TD, C.18, D.7, T.2, 67. Birleşim, 01.06.1945.
11. TBMM TD, C.18, D.7, T.2, 68. Birleşim, 04.06.1945.
12. TBMM TD, C.8, D.IX, T.1, 84. Birleşim, 01.06.1951.
13. Telif Eserler, Bildiriler, Ansiklopedi Maddeleri ve Tezler
14. Arslan, Zühtü ve Selma Tarakçı. Türk Parlamento Tarihi TBMM-XI. Dönem (1957-1960). C.III, Ankara: TBMM Kültür ve Sanat Yayınları No:156, 2011.
15. Aslan, Kübra. Celâl Bayar'ın Yurt Dışı Seyahatleri ve Türkiye'nin Dış İlişkilerine Yansımaları, Doktora Tezi, Manisa Celâl Bayar Üniversitesi, 2024.
16. Aslan, Merve. Celâl Bayar’ın Cumhurbaşkanlığı Dönemindeki Yurtdışı Seyahatleri (1950-1960). Yüksek Lisans Tezi, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilgiler Enstitüsü, 2019.
17. Ergin, Ezgi. “Tarihin Tanığı: İzmir Milli Kütüphane Şeref Defterleri”, Şehir Kültür Medeniyet: Çaka Bey’den Günümüze İzmir. Ed. Turan Gökçe ve Mahmut Halef Cevrioğlu, İzmir: İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Yayınları, 2022, 1567-1578.
18. Eroğul, Cem. Demokrat Parti Tarihi ve İdeolojisi. İstanbul: Yordam Kitap, 2019.
19. Evcin, Erol. Cumhurbaşkanı Celâl Bayar’ın Bolu’yu Ziyaretleri”, Bolu Araştırmaları ve Halk Kültürü Sempozyumu (16-19 Ekim 2025). Bolu: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, (2025): 1-21.
20. Gönlübol, Mehmet ve Diğerleri, Olaylarla Türk Dış Politikası (1919-1995), Ankara: Siyasal Kitabevi, 1996. Karpat, Kemal H. Türk Demokrasi Tarihi, İstanbul: Timaş Yayınları, 2019.
21. Uzuner, Zuhal Mert. “Celâl Bayar'ın Yunanistan Ziyareti (1952)”, Atatürk Ansiklopedisi. https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/detay/1158/Celâl-Bayar'%C4%B1n-Yunanistan-Ziyareti-(1952).
22. Şimşek, Serpil Seda. “Birinci Menderes Hükûmeti Dönemi”, Kuruluşundan Darbeye Demokrat Parti (1946-1960), Ed. Dilşen İnce Erdoğan, İsmail Hakkı Demircioğlu, Serpil Seda Şimşek, İstanbul: Yeditepe Yayınevi, 2021, 429-488.
23. Şimşir, Bilal N. Bulgaristan Türkleri (1878-1985). Ankara: Bilgi Yayınevi, 1986.
24. Süreli Yayınlar
25. Aydar, Kemal. “Bayar, Tezgâhlarımızda Gemi Yapılmasını İstedi”, Vatan. 23 Temmuz 1950.
26. Balcıoğlu, Şahap. “Edinburg Dükü Şehrimizin Misafiri”, Akşam. 15 Eylül 1950.
27. “Bayar Bu sabah İstanbul’a Geliyor”, Milliyet. 15 Temmuz 1950.
28. “Bayar Bugün Geliyor”, Zafer. 2 Eylül 1950.
29. “Bayar Bugün Şehrimize Geliyor”, Son Posta. 15 Temmuz 1950.
30. “Bayar Bursa’da”, Zafer. 20 Kasım 1950.
31. “Bayar Doğu Gezisinden Dönüyor”, Zafer. 10 Ekim 1950.
32. “Bayar Dün Misafir Amirali Kabul Etti”, Son Posta. 6 Ağustos 1950.
33. “Bayar Erzurum’da”, Vatan. 3 Ekim 1950.
34. “Bayar Fakir Bir Çocuğun Tahsil Masrafını Üzerine Aldı”, Zafer. 28 Ağustos 1950.
35. “Bayar Gazeteciler Toplantısında ve İstanbul Sergisi’nde.” Son Posta, 25 Temmuz 1950.
36. “Bayar İzmir’de”, Vatan. 14 Temmuz 1950.
37. “Bayar Karabük’e Ait tarizlere Cevap Verdi”, Milliyet. 23 Temmuz 1950. “Bayar Kendi Resimlerini İndirtti”, Cumhuriyet. 10 Ekim 1950.
38. “Bayar Kendi Resmini İndirtti”, Son Posta. 10 Ekim 1950.
39. “Bayar Köylülere Tapuları Dağıttı”, Vatan. 26 Kasım 1950.
40. “Bayar Kırıkkale’de”, Milliyet. 29 Aralık 1950.
41. “Bayar Manevrayı Takibe Gitti”, Zafer. 11 Eylül 1950.
42. “Bayar Menderes’in Kömür Havzası’nda Dünkü Tetkikleri.” Cumhuriyet, 26 Eylül 1950.
43. “Bayar Patrik’i Vilayette Kabul Etti”, Milliyet. 25 Temmuz 1950.
44. “Bayar Türk İşçisinin Yaptığı Bir Gemiyi Denize İndirdi.” Son Posta, 23 Temmuz 1950.
45. “Bayar ve Menderes Dün Ankara’ya Döndüler”, Cumhuriyet. 11 Ekim 1950.
46. “Bayar ve Menderes Dün Diyarbakır’a Döndüler”, Son Posta. 8 Ekim 1950.
47. “Bayar ve Menderes İzmir’de Emsalsiz Tezahüratla Karşılandı.” Son Posta, 14 Temmuz 1950.
48. “Bayar ve Menderes Raman’da”, Cumhuriyet. 7 Ekim 1950, 3.
49. “Bayar ve Menderes Zonguldak’ta Sevinçle Karşılandı”, Son Posta. 25 Eylül 1950.
50. “Bayar Yalova’ya Gitti”, Vatan. 13 Eylül 1950.
51. “Bayar, Askerlerle Beraber Yemek Yedi”, Vatan. 12 Eylül 1950.
52. “Bayar-Charles Mülakatı”, Vatan. 6 Ağustos 1950.
53. “Bayarla Menderes Erzincan’a Vardılar”, Milliyet. 5 Ekim 1950.
54. “Bayar’ın Bursa Seyahati”, Cumhuriyet. 21 Kasım 1950.
55. “Bayar’ın Erzurum’daki Ziyaretleri”, Son Posta. 3 Ekim 1950.
56. “Bayar’ın Kırıkkale’de Tetkikleri”, Zafer. 29 Aralık 1950.
57. “Bayar’ın Kırşehir’de Yaptığı Tetkikler”, Vatan. 12 Temmuz 1950. “Bayar’ın Tatbikata Dair İntibaları”, Zafer. 13 Eylül 1950.
58. “Başbakan A. Menderes”, Zafer. 14 Temmuz 1950.
59. “Başbakan İstanbul DP Merkezini Dün Ziyaret Etti”, Zafer. 17 Temmuz 1950.
60. “Başbakan Menderes Erzurum’da Konuştu”, Son Posta. 4 Ekim 1950.
61. “Başbakanın Erzurum’da Söylediği Mühim Nutuk”, Cumhuriyet. 4 Ekim 1950.
62. “Başbakan’ın Sivas Nutku”, Vatan. 11 Ekim 1950.
63. “C. Bayar Ankara Köylerini Dolaştı”, Milliyet. 28 Ağustos 1950.
64. “C. Bayar Ankara’ya Dönüyor”, Milliyet. 2 Eylül 1950.
65. “C. Bayar Bursa’da”, Zafer. 15 Ağustos 1950.
66. “C. Bayar Bursa’da”, Zafer. 21 Kasım 1950.
67. “C. Bayar Dün Ankara’ya Hareket Etti”, Yeni İstanbul. 18 Ağustos 1950.
68. “C. Bayar Gölcük Tesislerini Gezdi”, Milliyet. 18 Ağustos 1950.
69. “C. Bayar Kendi Resmini İndirtti”, Zafer. 10 Ekim 1950.
70. “C. Bayar Yarın Bursa’da”, Zafer, 13 Ağustos 1950.
71. “C. Bayar’ın Tetkikleri”, Milliyet. 26 Kasım 1950.
72. “Celâl Bayar Ankara’ya Döndü”, Milliyet. 17 Eylül 1950.
73. “Celâl Bayar Balıkesir ve Bursa’da”, Yeni Sabah. 9 Ağustos 1950.
74. “Celâl Bayar Balıkesir’de Yangın Yerini Gezdi”, Cumhuriyet. 9 Ağustos 1950.
75. “Celâl Bayar Balıkesir’de”, Vatan. 8 Ağustos 1950.
76. “Celâl Bayar Beypazarı’na Gitti”, Zafer. 28 Ağustos 1950.
77. “Celâl Bayar Bir Avcı Uçağı ile İzmir’e Gidecek”, Zafer. 8 Temmuz 1950.
78. “Celâl Bayar Bu Sabah İstanbul’a Geliyor”, Cumhuriyet. 15 Temmuz 1950, 4.
79. “Celâl Bayar Bugün Ankara’ya Dönüyor”, Cumhuriyet. 2 Eylül 1950.
80. “Celâl Bayar Demirci Yangın Yerini Gezdi”, Cumhuriyet. 31 Ağustos 1950.
81. “Celâl Bayar Dün Ankara’ya Döndü”, Vatan. 27 Eylül 1950.
82. “Celâl Bayar Dün Avdet Etti”, Zafer. 22 Kasım 1950.
83. “Celâl Bayar Dün Erzurum’a Vardı”, Milliyet. 3 Ekim 1950.
84. “Celâl Bayar Dün Gece Avdet Etti”, Zafer. 27 Eylül 1950.
85. “Celâl Bayar Gölcük’te”, Zafer. 18 Ağustos 1950.
86. “Celâl Bayar İzmir’de Sevinçle Karşılandı”, Yeni Sabah. 14 Temmuz 1950.
87. “Celâl Bayar Karabük Demir Fabrikası’nı Gezdi”, Cumhuriyet. 28 Aralık 1950.
88. “Celâl Bayar Karabük’e Gitti”, Cumhuriyet. 27 Aralık 1950.
89. “Celâl Bayar Raman Petrol Havzası’nda”, Yeni İstanbul. 7 Ekim 1950.
90. “Celâl Bayar Sarayları Gezerek İzahat Aldı”, Cumhuriyet. 23 Temmuz 1950.
91. “Celâl Bayar, Raman Petrol Havzası’nda”, Yeni İstanbul. 7 Ekim 1950.
92. “Celâl Bayar’a İzmir’de Muazzam Bir Tezahürat Yapıldı.” Milliyet, 14 Temmuz 1950.
93. “Celâl Bayar’la Menderes’in Ereğlililere Hitabeleri”, Milliyet. 27 Eylül 1950.
94. “Celâl Bayar’ın Dünkü Kabul ve Ziyaretleri”, Cumhuriyet. 25 Temmuz 1950.
95. “Celâl Bayar’ın Tetkik Gezisi”, Zafer. 28 Aralık 1950.
96. “Celâl Bayar’ın Tetkikleri”, Vatan. 18 Ağustos 1950.
97. “Cumhur reisi Ankara’ya Döndü”, Zafer. 11 Ekim 1950.
98. “Cumhur reisi ve Başbakana Elâzığ’daki Büyük Tezahürat”, Zafer. 10 Ekim 1950.
99. “Cumhur Reisi ve Başbakanın Zonguldak’ta Dünkü Tetkikleri.” Zafer, 26 Eylül 1950.
100. “Cumhur reisinin Dünkü Tetkikleri”, Zafer. 23 Temmuz 1950.
101. “Cumhurbaşkanı Akhisar’da”, Zafer. 30 Ağustos 1950.
102. “Cumhurbaşkanı Altes’i Kabul Etti”, Zafer. 15 Eylül 1950.
103. “Cumhurbaşkanı Amerikan Amiralini Kabul Etti”, Zafer. 6 Ağustos 1950.
104. “Cumhurbaşkanı Bayar İzmir’de”, Zafer. 1 Eylül 1950.
105. “Cumhurbaşkanı Bu Akşam Ankara’ya Dönüyor”, Akşam. 2 Eylül 1950.
106. “Cumhurbaşkanı Bu Sabah İstanbul’a Geldi”, Akşam. 15 Temmuz 1950.
107. “Cumhurbaşkanı Bugün İzmir’e Hareket Ediyor”, Zafer. 12 Temmuz 1950.
108. “Cumhurbaşkanı Bugün Malatya’ya Gidiyor”, Zafer. 8 Ekim 1950.
109. “Cumhurbaşkanı C. Bayar ve Başbakan Eskişehir’de”, Yeni İstanbul. 2 Ekim 1950.
110. “Cumhurbaşkanı Celâl Bayar Dün Balıkesir’e Gitti”, Cumhuriyet. 8 Ağustos 1950.
111. “Cumhurbaşkanı Celâl Bayar Dün Kırşehir’i Ziyaret etti”, Zafer. 12 Temmuz 1950.
112. “Cumhurbaşkanı Celâl Bayar’ın İstanbul’u İlk Resmî Ziyareti.” Yeni Sabah, 15 Temmuz 1950.
113. “Cumhurbaşkanı Demirci’de Felaketzedelerle Görüştü”, Son Posta. 31 Ağustos 1950.
114. “Cumhurbaşkanı Dün akşam Yalova’dan Geldi”, Cumhuriyet. 22 Temmuz 1950.
115. “Cumhurbaşkanı Dün Akşam Yalova’ya Hareket Etti”, Akşam. 16 Temmuz 1950.
116. “Cumhurbaşkanı Dün Ankara’ya Hareket Etti”, Akşam. 18 Ağustos 1950.
117. “Cumhurbaşkanı Dün Bursa’yı Ziyaret Etti”, Akşam. 15 Ağustos 1950.
118. “Cumhurbaşkanı Dün Geldi”, Milliyet. 16 Temmuz 1950.
119. “Cumhurbaşkanı Dün Yalova’da Edinburgh Dükü Altes Philip’i Kabul Etti.” Son Posta, 15 Eylül 1950.
120. “Cumhurbaşkanı Dün Yalova’dan Şehrimize Döndü”, Son Posta. 22 Temmuz 1950.
121. “Cumhurbaşkanı Dün Yalova’ya Geldi”, Son Posta. 30 Temmuz 1950.
122. “Cumhurbaşkanı Elâzığ’da Halka Hitabede Bulundu”, Son Posta. 10 Ekim 1950.
123. “Cumhurbaşkanı Erzurum’a Vardı”, Yeni İstanbul. 3 Ekim 1950.
124. “Cumhurbaşkanı Eskişehir’de”, Zafer. 2 Ekim 1950.
125. “Cumhurbaşkanı Evleri Yanan Vatandaşları Teselli Etti.” Son Posta, 28 Ağustos 1950.
126. “Cumhurbaşkanı İstanbul’da Büyük Tezahüratla Karşılandı”, Zafer. 16 Temmuz 1950.
127. “Cumhurbaşkanı İzmirlilere Kısa Bir Hitabede Bulundu”, Zafer. 14 Temmuz 1950.
128. “Cumhurbaşkanı İzmir’den Ayrıldı”, Zafer. 15 Temmuz 1950.
129. “Cumhurbaşkanı İzmir’den Uçakla Ankara’ya Gitti”, Son Posta. 3 Eylül 1950.
130. “Cumhurbaşkanı İzmit’te”, Son Posta. 18 Ağustos 1950.
131. “Cumhurbaşkanı Karaşar’a Gitti”, Vatan. 28 Ağustos 1950.
132. “Cumhurbaşkanı Pazar Günü İstanbul’a Geliyor”, Akşam. 1 Eylül 1950.
133. “Cumhurbaşkanı ve Başbakan Diyarbakır’da”, Vatan. 6 Ekim 1950.
134. “Cumhurbaşkanı ve Başbakan Dün Ankara’ya Döndüler”, Vatan. 11 Ekim 1950.
135. “Cumhurbaşkanı ve Başbakan Erzincan’da”, Son Posta, 5 Ekim 1950.
136. “Cumhurbaşkanı ve Başbakan Erzincan’ın Dertleriyle Meşgul Oldu.” Son Posta, 6 Ekim 1950.
137. “Cumhurbaşkanı ve Başbakan Erzurum’da Karşılandı”, Son Posta. 3 Ekim 1950.
138. “Cumhurbaşkanı ve Başbakan Eskişehir’de”, Akşam. 2 Ekim 1950.
139. “Cumhurbaşkanı ve Başbakanın Nutukları”, Vatan. 10 Ekim 1950.
140. “Cumhurbaşkanı ve Başbakanın Seyahati”, Vatan. 2 Ekim 1950.
141. “Cumhurbaşkanı ve Başbakanın Tetkikleri”, Vatan. 7 Ekim 1950.
142. “Cumhurbaşkanı Yalova’da”, Zafer. 30 Temmuz 1950.
143. “Cumhurbaşkanı Yalova’ya Döndü”, Akşam. 9 Ağustos 1950.
144. “Cumhurbaşkanı Zonguldak’a Gitti”, Zafer. 25 Eylül 1950.
145. “Cumhurbaşkanı Zonguldak’ta”, Vatan. 25 Eylül 1950.
146. “Cumhurbaşkanı Çeşme’ye Gitti”, Vatan. 1 Eylül 1950.
147. “Cumhurbaşkanımız Ankara’ya Döndüler.” Bolu, 28 Eylül 1950.
148. “Cumhurbaşkanımız Balıkesir’de”, Zafer. 8 Ağustos 1950.
149. “Cumhurbaşkanımız Demirci’de”, Zafer. 31 Ağustos 1950.
150. “Cumhurbaşkanımız Dün Ankara’ya Döndü”, Zafer. 29 Aralık 1950.
151. “Cumhurbaşkanının Dünkü Tetkik Seyahatleri”, Milliyet. 28 Aralık 1950.
152. “Cumhurbaşkanının Gölcük’te Tetkikleri ve Hasbihali.” Yeni Sabah, 18 Ağustos 1950.
153. “Cumhurbaşkanının Tetkikleri”, Zafer. 9 Ağustos 1950.
154. Cunbur, Müjgân, “Basın-Yayın ve Kitap”, Erdem, C.5, S.11, 1988, 405-435.
155. “Demirci’de İmar Faaliyetine Başlandı”, Cumhuriyet. 3 Eylül 1950.
156. “Demirci’de”, Son Posta. 31 Ağustos 1950.
157. Dizer, Salih. “Yalova’da Bir Günün İntibaı”, Son Posta. 19 Temmuz 1950.
158. “Donanmamız Marmara’da”, Zafer. 15 Temmuz 1950.
159. Duyar, Fuat. “Manevraların İkinci Günü de Çok Muvaffakiyetli Geçti”, Cumhuriyet. 12 Eylül 1950.
160. “Dün Yalova’da Çok Mühim Bir Toplantı Yapıldı”, Milliyet. 19 Temmuz 1950.
161. “Dünkü Manevralarda Kara ve Hava Kuvvetleri Takdir Edildi.” Cumhuriyet, 13 Eylül 1950.
162. Fenik, Faruk. “Barbaros’un Çocuklarıyla 24 Saat Denizlerde Dolaştık”, Yeni Sabah. 16 Temmuz 1950.
163. Fenik, Mümtaz Faik. “İzmir Aynı Heyecan, Bayar Aynı Sevgi İçindedir”, Zafer. 14 Temmuz 1950.
164. Fenik, Mümtaz Faik. “Milletin Sevgisine Mazhar Olmak”, Zafer. 14 Temmuz 1950.
165. Fenik, Mümtaz Faik. “Zonguldak’ın Büyük Sevinci”, Zafer. 28 Eylül 1950.
166. Geniş, Kaan Cem. Demokrat Parti Genel Başkanı Celal Bayar’ın 1-8 Nisan 1947 Tarihli İzmir Seyahati, İzmir Araştırmaları Dergisi, 10 (2019): 143-172.
167. Hangül, Nesrin. “Cumhurbaşkanı Celâl Bayar’ın Lübnan Ziyareti (16-22 Haziran 1955)”, Belgi Dergisi. 28 (2024): 147-167. Işık, Cihan Muhammet. “Cumhurbaşkanı Celâl Bayar’ın Amerika Birleşik Devletleri Ziyareti (1954) ve Türk Dış Politikasına Etkisi”, Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi. 11/5 (October 2024): 3453-3461.
168. “İstanbullular Bayar’ı Karada ve Denizde Büyük Tezahüratla Karşıladılar.” Son Posta, 16 Temmuz 1950. “İzmir’de Hazırlık”, Vatan. 12 Temmuz 1950.
169. “İşçi Çocuklarına Bayar’ın Bağışı”, Zafer. 8 Kasım 1950.
170. Kalkan, Asya. “Partili Cumhurbaşkanlığına Bir Örnek: Celâl Bayar”, DEÜ Edebiyat Fakültesi Dergisi. 10/2 (2023): 465-489.
171. Kâmil, İbrahim, “Bulgaristan’dan Türkiye’ye Gerçekleşen 1950-1951 Göçünün Nedenleri”, Balkan Araştırma Enstitüsü Dergisi, 5/2, (Aralık 2016), 31-65.
172. Karacan, Ali Naci. “Yavuz’da Geçen Birkaç Saat”, Milliyet. 16 Temmuz 1950.
173. Kardaş, Abdulaziz. “Demokrat Parti İktidarı Döneminde Doğuda Bir Üniversite Kurma Çabaları (1950-1958), History Studies. 6/6, (December 2014): 149-163.
174. Kınaylı, Hüsnü. “Fatih Sultan Mehmed Âbidesi Projesi”, İstanbul Ansiklopedisi. 10: 5540.
175. Kostak, Ercan. “Cumhuriyet Döneminde Türk Deniz Kuvvetleri’nde Yaşanan Gelişmeler (1923-1960)”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi. 24 (48), 2024: 275-317.
176. “Kore’ye 4500 Asker Veriyoruz”, Zafer. 26 Temmuz 1950.
177. “Kuvvetlerimizin Dünkü Parlak Geçit Resmi”, Zafer. 16 Eylül 1950.
178. “Mahmut Şevket ve Talat Paşaların Kabirlerini Ziyaret”, Akşam. 23 Temmuz 1950.
179. “Manevra Sahasında”, Milliyet. 12 Eylül 1950.
180. “Manevralarda Durum”, Zafer. 12 Eylül 1950.
181. “Orduevinde”, Akşam. 16 Temmuz 1950.
182. Özer, Sevilay. “Celâl Bayar'ın Yugoslavya Ziyareti (1-9 Eylül 1954)”, Sosyal ve Beşerî Bilimler Modern Değerlendirmeler ve Araştırmalar. Livre de Lyon, (2023): 371-380.
183. “Petrol Mevzuunda Dikkatle Durulacak”, Milliyet. 8 Ekim 1950.
184. Sönmez, Sabahattin. “Göğüs Kabartıcı Deniz Yolculuğu”, Vatan. 16 Temmuz 1950.
185. “Toplantı Hakkında Bir Tefsir”, Son Posta. 19 Temmuz 1950.
186. Tuna, Işıl. “Verilişinin 70. Yılında Demokratikleşme Belgesi Olarak Türk Siyasal Tarihinde Dörtlü Takrir”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi. XV/30 (2015 Bahar): 203-219.
187. Utkuluer, Hülya. “Celal Bayar’ın Özel Arşivinden Rumeli Hisarı’nın 1953-1958 Restorasyonu”, Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi. 47, İstanbul (2022): 415-444.
188. “Vilayetteki Kabul Resmi”, Son Posta. 14 Temmuz 1950.
189. “Yalova’da Dün Yapılan Mühim Toplantı”, Vatan. 19 Temmuz 1950.
190. Yazıcıoğlu, H. “Memleketin Mühim Bir Davası Hallediliyor”, Zafer. 26 Kasım 1950.