ÖRGÜN VE UZAKTAN EĞİTİM ÖĞRENCİLERİ İÇİN KULLANILABİLİRLİK ARAŞTIRMASI: MARMARA ÜNİVERSİTESİ WEB SİTESİ

Öz

Web siteleri kullanıcılara belirli amaçlar doğrultusunda çeşitli içerikler sunan yapılardır. Gerek içerik gerekse tasarım kapsamında, sitelerin kullanıcılara hitap etmesi veya kullanıcıların ilgisini çekmesi önemlidir. Dolayısıyla web sitelerindeki eksikliklerin fark edilmesi, kullanıcı deneyimleri ve yorumlarıyla paralel olarak iyileştirmelerin yapılması önem taşımaktadır. Çünkü kullanıcı açısından site üzerinde istediği bilgiye ulaşabilmesi ve gerçekleştirmek istediği işlemi sorunsuz yapabilmesi önemlidir. Bu çalışmada, kullanıcı deneyimlerini incelemek üzere, Marmara Üniversitesi web sitesi, örgün ve uzaktan eğitim öğrencileri açısından ele alınarak incelenmiştir. Çalışmanın amacı, örgün ve uzaktan eğitim öğrencilerinin ihtiyaç duydukları bilgilere erişmede hangi zorluklarla karşılaştıklarının belirlenmesi ve iki grup arasındaki davranış farklılıklarının tespit edilerek üniversitenin iki öğrenci grubu için etkili web siteleri düzenleyip düzenlemediğinin incelenmesidir. Katılımcılar, daha önce Marmara Üniversitesi’nin web sitesini ziyaret etmemiş lisansüstü düzeyde öğrenci olan toplam 10 kişiden oluşmaktadır. Bu katılımcılar üniversiteden seçilen örgün ve uzaktan eğitim programlarının web sitelerinde, belirlenen görevleri yerine getirmişlerdir. Çalışmada kullanıcı deneyimi; ekran kayıtları ve anket sonuçlarına bağlı olarak incelenmiştir. Bulgulara göre her katılımcının görevler için harcadıkları süreler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. İki grubun görevler için harcadıkları ortalama süre ve anket sonuçlarına göre yapılan analizde anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Çalışmanın sonuçlarının, üniversitelerin örgün ve uzaktan eğitim web sitelerinin geliştirilmesi açısından faydalı olacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• kullanılabilirlik,web sitesi,insan bilgisayar etkileşimi

USABILITY STUDY FOR FORMAL AND DISTANCE EDUCATION STUDENTS: MARMARA UNIVERSITY WEB PAGE

Öz

Web sites provide various contents to users for specific purposes. In terms of content and design, it is important that the web sites address users or attract them. Accordingly, it is important to recognize the deficiencies of the web sites and to make improvements in parallel with user experiences and comments. Because it is important for the user to be able to access desired information on the site and make it without obstacles. In this study, the Marmara University web site has been examined in order to examine user experiences from the perspective of the students of formal and distance education. The aim of the study is to determine the difficulties faced by formal and distance education students while searching the information they need, to examine the behavioral differences between the two groups and to determine whether the university has designed effective web sites for two groups of students. Participants consist of a total of 10 graduate students, who did not visit Marmara University web site before. These participants fulfilled their assigned tasks on the web sites of two formal and distance learning programs. User experience in study is observed according to screen records and survey results. According to the findings, statistically significant difference was found between the time spent by each participant for the tasks. No significant difference was found in the analysis of the average time spent by the two groups for the tasks and the results of the questionnaire. It is hoped that the results of the study could be beneficial for the university in terms of the development of the sites for formal and distance education.

Anahtar Kelimeler

• Usability,web site,human computer interaction

Kaynakça

1. Başok Yurdakul, N., & Çoşkun, G. (2009). “Fakültelerde Web Sitelerinin Kurumsal Tanıtım Amaçlı Kullanımı: İletişim Fakülteleri Web Siteleri Üzerine Bir Araştırma”. Journal of Yaşar University, 4(13), 1950–1976.
2. Çağıltay, K. (2016). “İnsan Bilgisayar Etkileşimi ve Öğretim Teknolojileri”. (Ed.) Çağıltay K. & Göksel Y., Öğretim Teknolojilerinin Temelleri: Teoriler Araştırmalar Eğilimler (2. baskı., 297-314). Pegem. İstanbul.
3. Cambrıdge Englısh Dıctıonary. (2018). “website”. Cambridge English Dictionary. Cambridge University Press. https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/website adresinden erişildi.
4. Çelik, T. (2014). “Web Sitelerinin Erişilebilirlik Değerlendirmesi: Ege Üniversitesi Örneği”. The Journal of Academic Social Science Studies, 8(28), 429–429. https://doi.org/10.9761/JASSS2424
5. Cevher, E. (2015). “Kamu Üniversiteleri Web Sayfalarının Kullanılabilirliğinin İçerik Analizi İle İncelenmesi”. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 14(2), 387–402.
6. Claridge, N., & Kirakowski, J. (2016). “WAMMI – Questionnaire”. 17 Mart 2018 tarihinde http://www.wammi.com/samples/index.html adresinden erişildi.
7. Collins English Dictionary. (2018). “website”. Collins English Dictionary. HarperCollins Publishers. https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/website adresinden erişildi.
8. Delen, E., & Abdülselam, M. S. (2015). “Eğitim Fakültesi Web Sitelerinin İşlevselliklerinin İncelenmesi: Sorunlar ve Öneriler”. Sakarya University Journal of Education, 5(2), 158–173.

9. Dix, A., Finlay, J. E., Abowd, G. D., & Beale, Russell. (2004). “Human-Computer Interaction (3rd ed.)”. Pearson Education Limited. İngiltere.
10. Işık, A. H., Karakış, R., & Güler, İ. (2011). “Gazi Üniversitesi Bilişim Enstitüsü Web Sayfasının Kullanılabilirlik Analizi”, (pp. 607–614). 2nd International Conference on New Trends in Education and Their Implications, Siyasal Kitabevi. Ankara.
11. Morkoç, D. K., & Doğan, M. (2014). “Üniversite “Web” Sitelerinin Tanıtım Amaçlı Kullanımı: Üniversitelerin Turizm Bölümleri Üzerine Bir Araştırma”. Yüksekögretim ve Bilim Dergisi, 4(1), 56-66.
12. Olson, G. M., & Olson, J. S. (2003). “Human-Computer Interaction: Psychological Aspects of the Human Use of Computing”. Annual Review of Psychology, 54(1), 491–516.
13. Özçelik, E., Kurlun, E., & Çağıltay, K. (2006). “Göz Hareketlerini İzleme Yöntemiyle Üniversite Web Sayfalarının İncelenmesi”. Akademik Bilişim 2006 Bildiriler Kitapçığı.
14. Özenç Uçak, N., & Çakmak, T. (2009). “Web Sayfası Kullanılabilirliğinin Ölçülmesi: Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Web Sayfası Örneği”. Türk Kütüphaneciliği, 23(2), 278–298.
15. Pala, F. K., Arslan, H., & Özdinç, F. (2016). “Eğitim Bilişim Ağı Web Sitesinin Otantik Görevler ve Göz İzleme ile Kullanılabilirliğinin İncelenmesi”. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(1), 24–38.
16. Sankur, B. (2008). web page. İngilizce-Türkçe Ansiklopedik Bilişim Sözlüğü (3rd ed.). Pusula Yayıncılık.
17. Vildan, A., & Karacan, H. (2009). Abant İzzet Baysal Üniversitesi Web Sitesi Kullanılabilirlik Analizi. International Journal of Informatics Technologies, 2(2).
18. Yağcı, S. (2016). “Üniversite Web Sitelerinin Kullanılabilirlik Sorunları Üzerine Bir Çalışma: Başkent Üniversitesi Web Sitesinin İncelenmesi (Yüksek Lisans Tezi)”. Başkent Üniversitesi, Ankara.