Kadirli Folklorunda Eski Türk İnançları
Öz
İnsanoğlu tarih boyunca çeşitli inanış ve dinleri kabul etmiştir. Türkler de diğer toplumlar gibi tarih sahnesinde farklı dinlerden etkilenmiştir. Türkler yaşadıkları bölgenin manevi dünyası ile uyum sağladığından en son İslamiyet’e girmişlerdir. İslamiyet’in etkisi Türkler üzerinde güçlü olsa da Türklerin eski inançlarını yaşatmaya çalıştıkları, töre ve geleneklerini dinle birlikte sürdürme gayretinde oldukları da görülmektedir. Folklor çalışmaları toplumların tarihî süreçlerini görme, yaşam biçimlerini anlama, düşünce ve duygu dünyalarına tahlil etme açısından kıymetli eserlerdir. Kadirli Folklorunda Eski Türk İnançları adlı çalışmada konargöçer bir yapıya sahip olan Kadirli ve yöresinin zengin kültüründe yer alan eski inanç ürünleri de folklor aracılığı ile aktarılmaktadır. Mehmet Çeribaş çalışmasında ortaya koyduğu değerleri Türk kültürünü yansıtan bir halıya benzetmiştir. Araştırmacı Kadirli yöresinin kültürel dokusunun içerisindeki değişimleri dönüşümleri Türklerin tarihsel çizgisine dikkat ederek vermektedir. Halk biliminin kuram ve yöntemleri kullanılarak bu çalışmada elde edilen verilerin titizlikle incelendiği anlaşılmaktadır. Çalışmada insan yaşamı doğum, evlenme ve ölüm olarak üç döneme ayrılmıştır. Bu üç dönemde yapılan uygulamalar derleme çalışması ile aktarılmaktadır. Böylece Kadirli ve yöresinde eski Türk inançlarının kaynaklarına ve ilk şekillerine ulaşılmak istenmiştir. Bu makalede ele alınan eserin inanç folkloruna katkısı, saha çalışmasının önemi, Kadirli ve yöresinin tanıtılmasındaki rolü değerlendirilmeye çalışılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Old Turkish Beliefs in the Folklore of Kadirli
Öz
Humanity has accepted various beliefs and religions throughout history. Turks, like other societies, have been influenced by different religions in the historical scene. Turks have recently converted to Islam because they have adapted to the spiritual world of the region they live in. Although the influence of Islam is strong on Turks, it is also seen that Turks try to keep their old beliefs alive and continue their customs and traditions together with religion. Folklore studies are valuable works in terms of seeing the historical processes of societies, understanding their lifestyles, and analyzing their worlds of thought and emotion. In the study titled Ancient Turkish Beliefs in Kadirli Folklore, the old belief products in the rich culture of Kadirli and its region, which has a nomadic structure, are also conveyed through folklore. Mehmet Çeribaş likened the values he put forward in his study to a carpet reflecting Turkish culture. The researcher gives the changes and transformations in the cultural texture of Kadirli region by paying attention to the historical line of the Turks. It is understood that the data obtained in the study was meticulously examined using the theories and methods of folklore. In the study, human life is divided into three periods as birth, marriage and death. The practices carried out in these three periods are conveyed with a compilation study. Thus, it was aimed to reach the sources and first forms of old Turkish beliefs in Kadirli and its region. In this article, the contribution of the work discussed to the folklore of belief, the importance of field work, and its role in the promotion of Kadirli and its region will be evaluated.
Anahtar Kelimeler
Prof. Dr. Mehmet ÇERİBAŞ
