A. ETİK İLKELER
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi, bilimsel bilginin tarafsız, güvenilir, şeffaf ve etik ilkelere uygun biçimde üretilmesini ve yayımlanmasını esas alır. Derginin yayın süreçleri; başta Committee on Publication Ethics (COPE) olmak üzere ulusal ve uluslararası araştırma ve yayın etiği standartları dikkate alınarak yürütülür.
Yayın sürecinde yayıncı, editörler, Yayın Kurulu, hakemler ve yazarlar bilimsel araştırma ve yayın etiği ilkelerine uymakla yükümlüdür.
Veri uydurma, veri çarpıtma, intihal, mükerrer yayın, dilimleme, haksız yazarlık, atıf manipülasyonu ve benzeri araştırma ve yayın etiği ihlallerinin tespit edilmesi hâlinde ilgili başvuru reddedilir veya yayımlanmış çalışmalar için gerekli düzeltme, geri çekme ve diğer editoryal işlemler başlatılır. Gerektiğinde ilgili kurum ve kuruluşlarla iletişime geçilebilir.
Yayın Kurulunun Sorumlulukları
- Yayın Kurulu, derginin yayın politikalarının belirlenmesi, uygulanması ve geliştirilmesinden sorumludur.
- Yayın Kurulu kararlarını bilimsel ve akademik ölçütlere göre, yayıncıdan ve diğer kişi veya kuruluşlardan bağımsız olarak alır.
- Yayın Kurulu; hakemlik, değerlendirme, yayın etiği, fikrî mülkiyet ve araştırma bütünlüğüne ilişkin süreçlerin uygulanmasını sağlar.
- Yazarların telif ve fikrî mülkiyet haklarının korunmasını gözetir.
- İntihal, veri manipülasyonu, haksız yazarlık, atıf manipülasyonu ve diğer araştırma ve yayın etiği ihlallerine karşı gerekli önlemleri alır.
- Derginin yayın politikalarını, yazar ve hakem kılavuzlarını gerektiğinde günceller.
- Yayın süreçlerine ilişkin gerekli kayıt ve yazışmaların saklanmasını sağlar.
Editörlerin Sorumlulukları
- Editörler, makaleleri yazarların kimliği, kurumu, milliyeti, cinsiyeti, inancı, siyasi görüşü veya benzeri kişisel özelliklerinden bağımsız olarak yalnızca bilimsel nitelik, özgünlük, derginin amaç ve kapsamına uygunluk ve etik ilkeler doğrultusunda değerlendirir.
- Editörler, değerlendirme sürecinin tarafsız, bağımsız ve gizli yürütülmesini sağlar.
- Hakemler, çalışmaların konusuna ilişkin uzmanlıkları dikkate alınarak belirlenir.
- Editörler; yazarlar, hakemler ve editoryal süreçte görev alan kişiler arasındaki olası çıkar çatışmalarını gözetir.
- Yazar ve hakemlere ait kişisel bilgiler ile değerlendirme sürecinde edinilen bilgiler gizli tutulur.
- İnsan veya hayvan katılımcıları içeren ya da etik kurul/kurumsal izin gerektiren araştırmalarda gerekli belgelerin bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
- Editörler, intihal ve diğer araştırma ve yayın etiği ihlallerine ilişkin iddiaları değerlendirir ve gerektiğinde COPE ilkeleri doğrultusunda işlem yapar.
- Yayımlanmış çalışmalarda önemli hata veya etik ihlal tespit edilmesi hâlinde düzeltme, geri çekme veya gerekli diğer editoryal işlemlerin yapılmasını sağlar.
- Dergiye iletilen bilimsel nitelikteki şikâyet ve itirazlar tarafsız biçimde değerlendirilir.
Hakemlerin Sorumlulukları
- Hakemler yalnızca uzmanlık alanlarına giren ve tarafsız biçimde değerlendirebilecekleri çalışmaları kabul etmelidir.
- Hakemlik sürecinde elde edilen bilgi ve belgeler gizli tutulmalı ve üçüncü kişilerle paylaşılmamalıdır.
- Değerlendirmeler bilimsel, tarafsız, ölçülü ve yapıcı olmalıdır. Kişisel, küçümseyici veya hakaret içeren ifadeler kullanılmamalıdır.
- Hakemler değerlendirmelerini çalışmanın bilimsel niteliği, yöntemi, özgünlüğü, literatüre katkısı ve akademik standartlara uygunluğu üzerinden yapmalıdır.
- Olası çıkar çatışmaları editöre bildirilmelidir.
- Değerlendirmeyi süresi içinde tamamlayamayacak veya çalışma konusunda yeterli uzmanlığa sahip olmadığını düşünen hakemler editörlüğü bilgilendirmelidir.
- Hakemler tespit ettikleri olası etik ihlal, intihal veya önemli benzerlikleri editörlüğe bildirmelidir.
Yazarların Sorumlulukları
- Yazarlar çalışmalarının özgün, bilimsel ve derginin amaç ve kapsamına uygun olmasından sorumludur.
- Gönderilen çalışma daha önce yayımlanmamış ve başka bir yayın organında eş zamanlı olarak değerlendirmeye sunulmamış olmalıdır.
- Çalışmaya bilimsel katkıda bulunan kişiler yazar olarak gösterilmeli; yazarlık ölçütlerini karşılamayan kişiler yazar listesine eklenmemelidir.
- Yararlanılan bütün kaynaklar bilimsel atıf ilkelerine uygun biçimde gösterilmelidir.
- Üçüncü kişilere ait telif hakkıyla korunan materyaller için gerekli izinlerin alınması yazarların sorumluluğundadır.
- Etik kurul onayı, aydınlatılmış onam veya başka bir yasal/kurumsal izin gerektiren araştırmalarda ilgili belgeler alınmalı ve gerekli bilgiler makalede belirtilmelidir.
- Finansman, proje desteği, çıkar çatışması, yazar katkıları ve çalışmanın tezden veya daha önce sunulmuş bir bildiriden üretilmesi gibi bilgiler açıkça beyan edilmelidir.
- Yazarlar derginin Telif Hakları, Açık Erişim, Lisans, Arşiv ve Yapay Zekâ politikalarına uymakla yükümlüdür.
Etik Kurul ve Araştırma İzinleri
Etik kurul onayı veya yasal/kurumsal izin gerektiren araştırmalarda gerekli belgelerin araştırmaya başlanmadan önce alınmış olması yazarların sorumluluğundadır.
Etik kurul onayı gerektiren çalışmalarda kurulun adı, karar tarihi ve karar numarası makalede belirtilmeli ve talep edildiğinde ilgili belge editörlüğe sunulmalıdır.
İnsan katılımcılarla gerçekleştirilen anket, görüşme, mülakat, odak grup, gözlem ve benzeri araştırmalar ile kişisel veri kullanılan çalışmaların ilgili etik ve hukuki düzenlemelere uygun biçimde yürütülmesi gerekir. Gerekli durumlarda katılımcılardan aydınlatılmış onam alınmalıdır.
Üçüncü kişilere ait ölçek, anket, fotoğraf, görsel veya telif hakkıyla korunan diğer materyallerin kullanılması durumunda gerekli izinlerin alınmasından yazarlar sorumludur.
Zorunlu Yazar Formları
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'ne yapılan başvurularda sorumlu yazarın aşağıdaki belgeleri doldurması, imzalaması ve başvuru sistemine yüklemesi zorunludur:
1. Yazar Beyan ve Yayın Sözleşmesi (Author Declaration and Publishing Agreement): Çalışmanın özgünlüğü, eş zamanlı başka bir yayın organına gönderilmemesi, telif hakkı sahipliği, ilk yayın hakkı, münhasır olmayan yayın hakları ve CC BY-NC 4.0 lisansı kapsamında yayımlanmasına ilişkin beyanları içerir.
2. Ek Beyanlar Formu (Additional Declarations Form): Etik kurul onayı, finansman, destek ve teşekkür, çıkar çatışması, yazar notu ve yazar katkılarına ilişkin bilgileri içerir.
Gerekli formların eksiksiz olarak sisteme yüklenmediği başvurular editoryal değerlendirme sürecine alınmaz.
Etik İhlallerin Bildirilmesi
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'ne gönderilmiş, değerlendirme sürecinde bulunan veya yayımlanmış bir çalışmaya ilişkin araştırma ve yayın etiği ihlali şüphesi editörlüğe bildirilebilir.
Bildirimler gizlilik, tarafsızlık ve araştırma bütünlüğü ilkeleri doğrultusunda değerlendirilir. Gerektiğinde COPE tarafından önerilen süreçler izlenir.
B. YAYIN POLİTİKASI
- YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi, TOKÜAD – Toplum ve Kültür Araştırmaları Derneği tarafından yayımlanan, kâr amacı gütmeyen, açık erişimli ve hakemli bilimsel bir dergidir.
- Dergi yılda iki kez, Haziran ve Aralık aylarında yayımlanır. Yayın Kurulu kararıyla özel veya ek sayılar yayımlanabilir.
- Dergide folklor, dil, tarih, edebiyat, antropoloji, dinler tarihi, sosyoloji ve kültür bilimlerinin diğer alanlarına ilişkin özgün araştırma ve derleme makaleleri ile derginin amaç ve kapsamına uygun diğer akademik çalışma türleri yayımlanabilir.
- Derginin yayın dilleri Türkçe ve İngilizcedir.
- Dergiye gönderilen çalışmalar daha önce yayımlanmamış ve başka bir yayın organında eş zamanlı olarak değerlendirmeye sunulmamış olmalıdır. Tam metni daha önce yayımlanmamış bildirilerden veya lisansüstü tezlerden üretilen çalışmalar, bu durumun açıkça belirtilmesi koşuluyla değerlendirmeye alınabilir.
- Makale başvuruları DergiPark sistemi üzerinden yapılır. Değerlendirme ve yazışma süreçleri DergiPark üzerinden yürütülür.
- Yazarların geçerli bir ORCID kimlik numarasına sahip olmaları ve bu bilgiyi başvuru sırasında bildirmeleri gerekir.
- Gönderilen çalışmaların derginin yazım kurallarına ve yayın politikalarına uygun olması gerekir. Uygun bulunmayan çalışmalar hakem değerlendirmesine gönderilmeden önce yazara iade edilebilir veya editoryal kararla reddedilebilir.
- Araştırma ve derleme makaleleri; özet, tablolar, grafikler, görseller, kaynakça ve ekler dâhil olmak üzere derginin Yazım Kurallarında belirtilen uzunluk ve biçim koşullarına uygun olmalıdır.
Hakemlik ve Değerlendirme Süreci
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'ne gönderilen araştırma ve derleme makaleleri çift kör hakemlik (double-blind peer review) yöntemiyle değerlendirilir. Yazar ve hakemlerin kimlikleri karşılıklı olarak gizli tutulur.
Başvurular öncelikle editoryal ön değerlendirmeden geçirilir. Derginin amaç ve kapsamına, yayın politikalarına, etik ilkelerine veya yazım kurallarına uygun bulunmayan çalışmalar hakem sürecine alınmayabilir.
Ön değerlendirmeyi geçen çalışmalar alanında uzman hakemlere gönderilir. Hakem raporları doğrultusunda düzeltme istenebilir veya çalışma kabul ya da reddedilebilir. Makaleye ilişkin nihai yayın kararı editöre aittir.
Çeviri, kitap incelemesi, editöre not ve benzeri araştırma makalesi niteliği taşımayan çalışmaların değerlendirme yöntemi, çalışmanın türüne göre editörlük tarafından belirlenir.
Dergi, hiçbir başvuru için yayımlanma garantisi vermez.
Düzeltme ve Geri Çekme
Hakem veya editör tarafından düzeltme talep edilmesi hâlinde yazarların belirtilen süre içerisinde gerekli değişiklikleri yapmaları beklenir.
Yazarların çalışmalarını geri çekme talepleri, makalenin bulunduğu yayın aşaması dikkate alınarak editörlük tarafından değerlendirilir. Etik incelemeye konu olan çalışmaların geri çekilmesi, devam eden etik değerlendirme sürecini kendiliğinden sona erdirmez.
Yayımlanmış çalışmalarda önemli hata veya etik sorun tespit edilmesi durumunda düzeltme, geri çekme veya gerekli diğer yayın sonrası işlemler uygulanabilir.
C. ŞEFFAFLIK POLİTİKASI
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi, COPE, DOAJ, OASPA ve WAME tarafından ortaklaşa geliştirilen Principles of Transparency and Best Practice in Scholarly Publishing ilkelerini esas alır.
Derginin yayın süreçleri, hakemlik sistemi, editoryal yapısı, yayın sıklığı, ücret politikası, telif hakları, açık erişim, lisanslama, arşivleme ve etik uygulamalarına ilişkin bilgiler derginin internet sitesinde kamuya açık olarak sunulur.
D. ÜCRET POLİTİKASI
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'nde yazarlardan makale başvuru, değerlendirme, hakemlik, editoryal işlem veya makale yayımlama ücreti (Article Processing Charge – APC) alınmaz.
Okuyucular derginin yayımlanmış bilimsel içeriğine ücretsiz olarak erişebilir.
Derginin ayrıntılı ücret uygulamaları Ücret Politikası sayfasında belirtilmiştir.
E. TELİF HAKLARI POLİTİKASI
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'nde yayımlanan çalışmaların telif hakkı yazar(lar)a aittir. Yazarlar telif haklarını dergiye veya yayıncıya devretmezler.
Yazarlar, çalışmalarının yayıma kabul edilmesi hâlinde YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'ne ilk yayın hakkını ve eserin yayımlanması, çoğaltılması, dağıtılması, elektronik ortamda erişime sunulması, arşivlenmesi ve akademik bilgi sistemlerine aktarılması için gerekli münhasır olmayan (non-exclusive) yayın haklarını verirler.
Yazarların başvuru sırasında Yazar Beyan ve Yayın Sözleşmesini doldurup imzalayarak sisteme yüklemeleri zorunludur. Bu sözleşme bir telif hakkı devir sözleşmesi değildir.
Telif haklarına ilişkin ayrıntılı hükümler derginin Telif Hakları Politikasında düzenlenmiştir.
F. AÇIK ERİŞİM VE LİSANS POLİTİKASI
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi açık erişimli bir dergidir. Dergide yayımlanan bilimsel içerik okuyucuların erişimine herhangi bir abonelik veya ödeme engeli olmaksızın sunulur.
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'nde yayımlanan çalışmalar Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası (CC BY-NC 4.0) lisansı kapsamında yayımlanır.
Bu lisans kapsamında kullanıcılar, uygun atıf yapmak ve materyali ticari amaçlarla kullanmamak koşuluyla yayımlanan çalışmaları lisansın izin verdiği ölçüde paylaşabilir ve yeniden kullanabilirler.
Ayrıntılı hükümler derginin Açık Erişim Politikası ve Lisans Politikasında belirtilmiştir.
G. ARŞİVLEME VE DİJİTAL KORUMA
YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'nin yayımlanmış içeriği DergiPark altyapısında arşivlenmekte ve uzun süreli dijital koruma amacıyla derginin Arşiv Politikasında belirtilen koruma sistemlerinden yararlanılmaktadır.
Yazarlar çalışmalarının gönderilen sürümünü (Preprint), kabul edilmiş sürümünü (Author Accepted Manuscript) ve yayımlanmış nihai sürümünü (Version of Record) herhangi bir ambargo süresi olmaksızın derginin Arşiv Politikası doğrultusunda öz-arşivleyebilirler.
Ayrıntılı hükümler Arşiv Politikasında belirtilmiştir.
H. YAPAY ZEKÂ POLİTİKASI
Üretken yapay zekâ ve yapay zekâ destekli araçların bilimsel yayın süreçlerinde kullanımına ilişkin esaslar derginin Yapay Zekâ Politikasında düzenlenmiştir.
Yazarlar, hakemler ve editörler YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi'nin güncel Yapay Zekâ Politikası'na uymakla yükümlüdür.