Heparin Enjeksiyonu Uygulamasına Yönelik YouTube™ Videolarının Bilgi, Güvenilirlik ve Kalite Analizi

Öz

Amaç: YouTube hastalar ve sağlık profesyonelleri tarafından bilgiye erişim sitesi olmakla birlikte sağlık okuryazarlığı için eğitim aracı rolü gören bir video paylaşım sitesidir. Araştırma, YouTube video platformunda yer alan heparin enjeksiyonu uygulamasına yönelik videoların bilgi içeriği, kalite ve güvenilirliğini belirlemek amacıyla tanımlayıcı tipte gerçekleştirildi. Yöntemler: YouTube’da 01.02.2024 tarihinde “deri altına enjeksiyon, “heparin enjeksiyonu” ve “kan sulandırıcı iğne” anahtar kelimeleri ile yapılan arama sonucunda ulaşılan 31 Türkçe video bağımsız iki gözlemci tarafından Faydalılık, Tüketici Sağlığı Kalite Kriterleri (DISCERN), Küresel Kalite Skalası (GQS), video süresi, görüntüleme sayısı, beğeni sayısı, yorum sayısı, YouTube’daki süresi açısından analiz edildi. Bulgular: Videoların %80,6’sının faydalı, %58,1’inin orta kalitede, %38,7’sinin orta derecede eğitim bilgisine sahip olduğu görüldü. Hemşireler tarafından yüklenen videoların USEFULNESS puanlarının hekimler ve bireysel olarak yüklenen videolara göre (P=,048), Sağlık kuruluşları ve hemşireler tarafından yüklenen videoların sırasıyla DISCERN (P=,025; P=,030) ve GQS puanlarının (P=,035; P=,005) bireysel olarak yüklenen videolara göre anlamlı derecede yüksek olduğu sonucuna ulaşıldı. Video süresi ile DISCERN (r=,499; P=,004), görüntüleme sayısı ile USEFULNESS (r=,370; P=,040) ve GQS (r=,499; P=,004), beğeni sayısı ile GQS (r=,483; P=,006) arasında pozitif yönde orta düzeyde bir ilişki bulundu. Sonuç: YouTube’da yer alan heparin enjeksiyonu videolarının orta kalitede olduğu ve hemşireler tarafından yüklenen videoların daha faydalı olduğu bulundu.

Anahtar Kelimeler

• Heparin enjeksiyonu
• Kan sulandırıcı iğne
• Sosyal medya
• Subkutan heparin enjeksiyonu
• YouTube

Analysis of Information, Reliability, and Quality of YouTube™ Videos on Heparin Injection Application

Abstract

Objective: YouTube serves as an information access platform for both patients and healthcare professionals, also playing a role as an educational tool for health literacy. The research was conducted descriptively to determine the informational content, quality, and reliability of videos heparin injection application on the YouTube video platform. Methods: Descriptively, 31 Turkish videos obtained through a search on YouTube using the keywords "subcutaneous injection," "heparin injection," and "blood thinner injection" on February 1st, 2024, were analyzed independently by two observers in terms of Usefulness, Quality Criteria for Consumer Health (DISCERN), Global Quality Score (GQS), duration on YouTube, number of view, number of like, number of comment, and time after uploading. Results: It was observed that 80.6% were deemed useful, 58.1% were of medium quality, and 38.7% had a moderate level of educational information. The videos uploaded by nurses had significantly higher Usefulness scores compared to those uploaded by physicians and individual users (P=,048). Videos uploaded by healthcare institutions and nurses had significantly higher DISCERN (P=,025; P =,030) and GQS (P=,035; P =,005) compared to individually uploaded videos. There was a moderate positive correlation between video duration and DISCERN (r=,499; P=,004), number of views and USEFULNESS (r=,370; P=,040) and GQS (r=,499; P=,004), and number of likes and GQS (r=,483; P=,006). Conclusion: It was found that the videos on heparin injection available on YouTube are of moderate quality, and videos uploaded by nurses are more beneficial. Keywords: Blood thinner injection, heparin injection, social media, subcutaneous heparin injection, YouTube.

Keywords

• Blood thinner injection
• Heparin injection
• Social media
• Subcutaneous heparin injection
• YouTube

Kaynakça

1. 1. Kurt İ, Özbaysal LT, Altun N. Sürdürülebilir kalkınma bağlamında teknolojik ilerlemenin değerlendirilmesi: Toplum 5.0. Fscon. 2024;8(1):256-276.
2. 2. İlhan E, Aydoğdu AG. Türkiye’de YouTube yayıncılığı ve youtuber olmak. Journal of Communication Theory and Research. 2018;47:141-166.
3. 3. Ferhatoğlu MF, Kartal A, Ekici U, Gürkan A. Evaluation of the reliability, utility, and quality of the information in sleeve gastrectomy videos shared on open access video sharing platform YouTube. Obes Surg. 2019;29(5):1477-1484.
4. 4. Çelik H, Polat O, Özcan C, Çamur S, Kılınç BE, Uzun M. Assessment of the quality and reliability of the information on rotator cuff repair on YouTube. Orthop Traumatol Surg Res. 2020;106(1):31-34.
5. 5. Lim M SC, Molenaar A, Brennan L, Reid M, McCaffrey T. Young adults' use of different social media platforms for health information: Insights from web-based conversations. J Med Internet Res. 2020;24(1):e23656.
6. 6. Aydemir T, Çetin Ş. Kronik hastalıklar ve psikososyal bakım. JAMER. 2019;4(3): 109-115.
7. 7. Aşiret GD, Özdemir L. Antikoagülan ilaçların güvenli kullanımında hemşirenin sorumlulukları. HUHEMFAD. 2012;19(2):58-68.
8. 8. Mody BS, Wadhwa M, Roy R, Echila SrS. Current evidence and expert opinion on thromboprophylaxis after total knee and hip replacement. Cureus. 2023;15(12):e51089.

9. 9. Hirsh J, Anand SS, Halperin JL, Fuster, V. Mechanism of action and pharmacology of unfractionated heparin. Arterioscler Thromb Vasc Biol. 2001;21(7):1094-1096.
10. 10. Ordu Y, Şahin AO. Subkutan heparin uygulamalarında karın ve kol bölgesinde ağrı, hematom ve ekimoz farklılıklarının değerlendirilmesi. Eurasian JHS. 2020;3(2):77-89.
11. 11. Potter PA, Perry AG, Stockert PA, Hall, A. Fundamentals of nursing-e-book. Elsevier health sciences. 2021;648. Erişim adresi: https://books.google.com.tr/books?id=eCKKCwAAQBAJ&printsec=frontco- ver&hl=tr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false. Erişim tarihi: 03.02.2024.
12. 12. Pourghaznein T, Azimi AV, Jafarabadi MA. The effect of injection duration and injection site on pain and bruising of subcutaneous injection of heparin. J Clin Nurs. 2014;23(7-8):1105-1113.
13. 13. Şendir M, Büyükyılmaz F, Çelik Z, Taşköprü İ. Comparison of 3 methods to prevent pain and bruising after subcutaneous heparin administration. Clin Nurse Spec. 2015;29(3):174-180.
14. 14. Çiftçi B, Avşar G. Assessment of three sites in terms of bruising in subcutaneous heparin administration. IJCS. 2017;10(1):285-293.
15. 15. Wang H, Guan J, Zhang X, et al. Effect of cold application on pain and bruising in patients with subcutaneous injection of low-molecular-weight heparin: A meta-analysis. Clin Appl Thromb Hemost. 2020;26:1-10.
16. 16. Turan N, Aydın Ö G, Kaya N. Subkütan enjeksiyon uygulamasında güncel yaklaşımlar. Arch Health Sci Res. 2019;6(2):406-411.
17. 17. Amdetsion GY, Gudeta A, Lumley G, Sagoo H, Aliledhin E. Heparin-induced hyperkalemia, can LMWH cause hyperkalemia? A systematic review. EJHaem. 2023;4(4):1110–1116.
18. 18. Madathil KC, Rivera-Rodriguez AJ, Greenstein JS, Gramopadhye AK. Healthcare information on YouTube: A systematic review. Health Informatics J. 2015;21(3):173-194.
19. 19. Öztürk C, Vardarlier P. Sağlığın geliştirilmesi ve sağlık iletişimi: Sağlık kurumlarının sosyal medya mecra kullanımının incelenmesi. Modern Leisure Studies. 2020;2(1):33-56.
20. 20. Çulha, Y, Çulha MG, Acaroğlu R. Evaluation of Youtube videos regarding clean intermittent catheterization application. Int Neurourol J. 2020;24(3):286–292.
21. 21. Kaşıkçı MT, Yıldırım S. Alzheimer hastalığı bilgilendirmesinde kaynak olarak YouTube videolarının incelenmesi. Medical Journal of Mugla Sitki Kocman University. 2021;8(3):215-219.
22. 22. Öztürk G, Gümüş H. Çocuklarda genel anestezi altında uygulanan diş tedavileri ile ilgili YouTube™ videolarının içerik analizi. Selçuk Dent J. 2021;8(1):140-147.
23. 23. Tosun H, Tosun A. Kan basıncı ölçümü için bir bilgi kaynağı: Youtube analizi. Turk J Cardiovasc Nurs. 2022;13(30):28-35.
24. 24. Almobarak F. A content analysis of YouTube videos on palliative care: understanding the quality and availability of online resources. Palliat Care Soc Pract. 2024;18.
25. 25. Canbolat O, Doğan Aktaş AB, Sipal G, Nurdan K. Evaluation of the quality and content of YouTube videos as an educational resource in developing patients' inhaler use skills. J Asthma. 2024;8:1–13.
26. 26. Lee JS, Seo HS, Hong TH. YouTube as a source of patient information on gallstone disease. World J Gastroenterol. 2014;20(14):4066-4070.
27. 27. Charnock D, Shepperd S. Learning to DISCERN online: Applying an appraisal tool to health websites in a workshop setting. Health Educ Res. 2004;19(4):440–446.
28. 28. Singh AG, Singh S, Singh PP. YouTube for information on rheumatoid arthritis--a wakeup call?. J Rheumatol. 2015;39(5):899–903.
29. 29. Bernard A, Langille M, Hughes S, Rose C, Leddin D, Veldhuyzen van Zanten SA. Systematic review of patient inflammatory bowel disease information resources on the World Wide Web. Am J Gastroenterol. 2007;102(9):2070–2077.
30. 30. Kim JH, Kim HK. Evaluating articles on the content and quality of YouTube videos regarding women’s health: A scoping review. Korean J Women Health Nurs. 2023;29(3):179-189.
31. 31. Ünüvar A. COVID-19 ve koagülopati. JARHS. 2020;3(S1):53-62.
32. 32. Abukaraky A, Hamdan AA, Ameera MN, Nasief M, Hassona Y. Quality of YouTube TM videos on dental implants. Med Oral Patol Oral Cir Buca Journal. 2018;23(4):e463–e468.
33. 33. Karaca P, Kaya Y. Evaluation of YouTube videos related to nipple cracks. BMJ. 2020;10(2):67-72.
34. 34. Nason K, Donnelly A, Duncan H. YouTube as a patient‐information source for root canal treatment. Int Endod J. 2016;49(12):1194-1200.
35. 35. Goobie GC, Güler SA, Johannson KA, Fisher JH, Ryerson CJ. YouTube videos as a source of misinformation on idiopathic pulmonary fibrosis. Ann Am Thorac Soc. 2019;16(5):572-579.