EN
TR
SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ
Öz
Sağlık sektörü, yapay zekâ destekli karar destek sistemleri, teletıp uygulamaları ve elektronik sağlık kayıtları gibi dijital yeniliklerin hızla yayıldığı bir dönüşüm dönemindedir. Buna karşın literatür, bu yatırımların önemli bir bölümünün beklenen klinik, operasyonel ve finansal faydayı üretmediğini göstermektedir. Başarısızlıkların temelinde çoğu zaman teknik eksikliklerden ziyade stratejik hizalanma eksikliği, yönetişim zafiyetleri ve organizasyonel direnç gibi yönetimsel sorunlar yer almaktadır. Bu çalışma, sağlık kurumlarında dijital dönüşüm yatırımlarını Yönetim Bilişim Sistemleri perspektifinden ele alarak teknoloji seçimi, değişim yönetimi ve değer gerçekleştirme süreçlerini bütünleştiren Bütüncül Dijital Dönüşüm Yönetimi (BDDY) çerçevesini önermektedir. Araştırma, bütünleştirici literatür sentezi yaklaşımıyla yürütülmüş ve farklı kuramsal akımlardan elde edilen bulguların izlenebilir biçimde birleştirilmesiyle kavramsal model geliştirmiştir. Mevcut çerçeveler dijital dönüşümün neden başarısız olduğunu açıklarken, BDDY bu sürecin nasıl yönetilmesi gerektiğini karar–girdi–çıktı mantığıyla ortaya koymakta ve genel yönetim döngülerinden farklı olarak sağlık ortamlarına özgü sosyo-teknik karmaşıklığı her aşamada ele almaktadır. Önerilen çerçeve dört aşamadan oluşur: (i) Stratejik Uyum ve Gereksinim Analizi, (ii) Teknoloji Değerlendirme ve Seçim, (iii) Uygulama ve Değişim Yönetimi, (iv) Değer Gerçekleştirme ve Optimizasyon. BDDY, dijital dönüşümü tek seferlik bir BT (Bilgi Teknolojileri) projesi yerine, karar–girdi–çıktı mantığıyla yönetilen ve sürekli iyileştirme döngüsü içinde sürdürülen bir stratejik yönetim süreci olarak konumlandırmakta; sağlık yöneticilerine uygulanabilir bir yol haritası ve ileri ampirik çalışmalar için test edilebilir bir kuramsal zemin sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Amann, J., Blasimme, A., Vayena, E., Frey, D. ve Madai, V. I. (2020). Explainability for artificial intelligence in healthcare: A multidisciplinary perspective. BMC Medical Informatics and Decision Making, 20 (1). https://doi.org/10.1186/s12911-020-01332-6
- Axelos. (2019). ITIL Foundation: ITIL 4 Edition. London: TSO.
- Coventry, L. ve Branley, D. (2018). Cybersecurity in healthcare: A narrative review of trends, threats and ways forward. Maturitas, 113: 48-52. https://doi.org/10.1016/j.maturitas.2018.04.008
- Cresswell, K. ve Sheikh, A. (2013). Organizational issues in the implementation and adoption of health information technology innovations: An interpretative review. International Journal of Medical Informatics, 82 (5): e73-e86. https://doi.org/10.1016/j.ijmedinf.2012.10.007
- Deming, W. E. (1986). Out of the Crisis. Cambridge: MIT Press.
- Ellram, L. M. (1995). Total cost of ownership: An analysis approach for purchasing. International Journal of Physical Distribution & Logistics Management, 25 (8): 4-23. https://doi.org/10.1108/09600039510099928
- Ersöz, O. Ö. ve Ersöz, S. (2015). İşletmelerde Bilgi Sistemleri. Ankara: Nobel Yayınevi.
- Fagherazzi, G., Goetzinger, C., Rashid, M. A., Aguayo, G. A. ve Huiart, L. (2020). Digital health strategies to fight COVID-19 worldwide: Challenges, recommendations, and a call for papers. Journal of Medical Internet Research, 22 (6). https://doi.org/10.2196/19284
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Bilgi Sistemleri Organizasyonu ve Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
25 Haziran 2026
Gönderilme Tarihi
24 Kasım 2025
Kabul Tarihi
10 Mart 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1
APA
Gül Özdamar, S., Tebrizcik, S., & Ersöz, S. (2026). SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi, 12(1), 37-49. https://izlik.org/JA73ED56BX
AMA
1.Gül Özdamar S, Tebrizcik S, Ersöz S. SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi. 2026;12(1):37-49. https://izlik.org/JA73ED56BX
Chicago
Gül Özdamar, Sultan, Semra Tebrizcik, ve Süleyman Ersöz. 2026. “SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ”. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi 12 (1): 37-49. https://izlik.org/JA73ED56BX.
EndNote
Gül Özdamar S, Tebrizcik S, Ersöz S (01 Haziran 2026) SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi 12 1 37–49.
IEEE
[1]S. Gül Özdamar, S. Tebrizcik, ve S. Ersöz, “SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ”, Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi, c. 12, sy 1, ss. 37–49, Haz. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA73ED56BX
ISNAD
Gül Özdamar, Sultan - Tebrizcik, Semra - Ersöz, Süleyman. “SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ”. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi 12/1 (01 Haziran 2026): 37-49. https://izlik.org/JA73ED56BX.
JAMA
1.Gül Özdamar S, Tebrizcik S, Ersöz S. SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi. 2026;12:37–49.
MLA
Gül Özdamar, Sultan, vd. “SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ”. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi, c. 12, sy 1, Haziran 2026, ss. 37-49, https://izlik.org/JA73ED56BX.
Vancouver
1.Sultan Gül Özdamar, Semra Tebrizcik, Süleyman Ersöz. SAĞLIK SEKTÖRÜNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM YATIRIMLARININ STRATEJİK YÖNETİMİ: BDDY MODELİ ÖNERİSİ. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi [Internet]. 01 Haziran 2026;12(1):37-49. Erişim adresi: https://izlik.org/JA73ED56BX