SOSYAL MEDYADA KULLANICI TARAFINDAN OLUŞTURULAN İÇERİKLERİN İZİNSİZ KULLANIMI VE TELİF HAKKI SAHİPLİĞİ

Öz

Bu makale, sosyal medya platformlarında kullanıcı tarafından oluşturulan içeriklerden kaynaklanan telif hakkı sahipliği ve izinsiz kullanım sorunlarını incelemektedir. Çalışma, kullanıcıların dijital içerikleri giderek artan biçimde oluşturduğu, paylaştığı, yeniden düzenlediği ve yeniden yayımladığı sosyal medya ortamında, telif hakkı hukuku ile sosyal medya arasındaki etkileşime odaklanmaktadır. Makale ilk olarak sosyal medya ve telif hakkı kavramlarını tanımlamakta; ardından Web 2.0 platformlarının kullanıcıları pasif tüketiciler olmaktan çıkararak aktif içerik üreticilerine nasıl dönüştürdüğünü açıklamaktadır. Bu bağlamda çalışma, kullanıcılar tarafından özgün olarak meydana getirilen eserlerin, dönüştürücü kullanımların ve üçüncü kişilere ait içeriklerin doğrudan yeniden paylaşılmasının hukuki niteliğini analiz etmektedir. Makale, kullanıcı tarafından oluşturulan içeriğin, özgünlük unsurunu taşıması ve maddi ya da dijital bir ortamda tespit edilmiş olması hâlinde telif hakkı korumasından yararlanabileceğini vurgulamaktadır. Bununla birlikte, izinsiz paylaşım, telif hakkı sahiplerinin mali ve manevi haklarının ihlaline de yol açabilir. Çalışma, özellikle Amerika Birleşik Devletleri ve Birleşik Krallık telif hakkı hukukuna atıf yapan doktrinel ve karşılaştırmalı bir hukuki yaklaşım benimsemektedir. Bu kapsamda, DMCA güvenli liman rejimi ve 1988 tarihli Copyright, Designs and Patents Act düzenlemeleri dikkate alınmaktadır. YouTube, Content ID sistemi ve özel hukuk temelli telif hakkı uygulama mekanizmalarındaki rolü nedeniyle örnek olay olarak ele alınmaktadır. Lessig v. Liberation Music uyuşmazlığı ise otomatik telif hakkı uygulamalarının ve aşırı engellemenin doğurabileceği riskleri göstermektedir. Makale sonuç olarak, telif hakkı koruması, platform politikaları ve ifade özgürlüğü arasında hassas ve adil bir dengenin kurulması gerektiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Telif Hakkı Hukuku
• Sosyal Medya
• Kullanıcı Tarafından Oluşturulan İçerik
• İzinsiz Kullanım
• Aktif İçerik Üreticisi

COPYRIGHT OWNERSHIP AND UNAUTHORIZED USE OF USER-GENERATED CONTENT ON SOCIAL MEDIA

Öz

This article examines issues of copyright ownership and unauthorized use arising from user-generated content on social media platforms. The article focuses on the interaction between copyright law and social media, where users increasingly create, share, remix, and repost digital content. The study first defines social media and copyright, then explains how Web 2.0 platforms have transformed users from passive consumers into content creators. The article analyses the legal status of original user-created works, transformative uses, and the direct reposting of third-party content. It emphasizes that user-generated content may qualify for copyright protection when it is original and fixed in a tangible medium of expression. However, unauthorized sharing may also infringe the economic and moral rights of copyright holders. The article adopts a doctrinal and comparative legal approach, with reference to copyright law in the United States, such as the DMCA safe harbor regime, and the Copyright, Designs and Patents Act 1988 in the United Kingdom. In addition, YouTube is used as a case study to illustrate these issues. Specifically, the dispute between Lawrence Lessig and Liberation Music will be analyzed because it illustrates the risks of automated enforcement and over-blocking. The article argues that the central difficulty of user-generated content lies not merely in determining whether content is copyrightable, but in identifying how copyright ownership, platform licensing, user permissions, and automated enforcement mechanisms interact in a highly participatory digital environment. Ultimately, the article concludes that copyright protection, platform policies, and freedom of expression must be carefully balanced.

Anahtar Kelimeler

• Copyright Law
• Social Media
• User-Generated Content
• Unauthorized Use
• Content Creator

Kaynakça

1. Andy Warhol Foundation for the Visual Arts, Inc. v. Goldsmith, 598 U.S. 508, 528–29 (2023). Barrelet Dennis and Egloff Willi: Das neue Urheberrecht, 2nd edn, Bern 2000.
2. Bently Lionel and others: Intellectual Property Law 5th Edition, Oxford University Press, 2014. Bosher Hayleigh: Key Issues Around Copyright and Social Media: Ownership, Infringement and Liability, Journal of Intellectual Property Law & Practice, Vol: 15; I: 2, 123–133, https://doi.org/10.1093/jiplp/jpaa006.
3. Bosher Hayleigh and Yeşiloğlu Sevil: An Analysis of the Fundamental Tensions between Copyright and Social Media: The Legal Implications of Sharing Images on Instagram, International Review of Law, Computers and Technology, Vol: 33, I: 2; s. 164-186.
4. Christie Andrew and Gare Stephen: Blackstone’s Statutes on Intellectual Property, Oxford University Press, 2018, s. 274 https://www.wipo.int/wipolex/en/text/283698 accessed 02 May 2026.
5. Colliander Jonas and Dahlén Micael: Following the Fashionable Friend: The Power of Social Media, Journal of Advertising Research, Vol: 51, I:1, s. 313-320.
6. Copyright Act, 1976.
7. Copyright, Designs and Patents Act, 1988.
8. Gard Elizabeth Townsend and Whetstone Bri: The Present (User-Generated Crisis) Is the Past (1909 Copyright Act): An Essay Theorizing the “Traditional Contours of Copyright” Language, Vol:28, I: 3, Cardozo Arts & Entertainment Law Journal, s. 455-500.

9. Gard Elizabeth Townsend and Whetstone Bri: Copyright and Social Media: A Preliminary Case Study of Pinterest, Mississippi College Law Review, Vol: 31, I: 2, s. 249-279.
10. Hetcher Steven: User-Generated Content and the Future of Copyright: Part Two—Agreements Between Users and Mega-Sites, Santa Clara High Technology Law Journal, Vol:24, I: 4, s. 829 https://digitalcommons.law.scu.edu/chtlj/vol24/iss4/3 accessed 2 May 2026.
11. Henderson Alison and Bowley Rachel: Authentic Dialogue? The Role of Friendship in a Social Media Recruitment Campaign, Journal of Communication Management, Vol: 14, I: 3, s. 237-257.
12. Kaplan Andreas M and Haenlein Michael: Users of the World, Unite! The Challenges and Opportunities of Social Media, Business Horizons, Vol: 53, I: 1, s. 59-68.
13. Kaynak Selva and Koc Serhat: Telif Hakları Hukuku’nun Yeni Macerası : Sosyal Medya, Folklor/Edebiyat, Vol: 21, I: 83, s. 389-410.
14. Keen Andrew: User-Generated Confusion: The Legal and Business Implications of Web 2.0, (keynote address, Vanderbilt Journal of Entertainment and Technology Law Symposium, 2 November 2007) http://law.vanderbilt.edu/publications/journal-entertainment-technology-law/index.aspx accessed 02 May 2026.
15. Kılıçoğlu Ahmet M: Sınai Haklarla Karşılaştırmalı Fikri Haklar, Turhan Kitabevi, 2013.
16. Küçükali Canan: Fikri Hakların İhlalinden Kaynaklanan Tazminat Davası, 3. Bs., Seçkin Yayıncılık, 2024.
17. Lessig Lawrence: Free Culture, Penguin Press, 2004.
18. Mangold W. Glynn and Faulds David J.: Social Media: The New Hybrid Element of the Promotion Mix, Business Horizons, Vol: 52, I: 4, s. 357-365.
19. Ortiz-Ospina Esteban: The Rise of Social Media, Our World in Data, https://ourworldindata.org/rise-of-social-media accessed 02 May 2026.
20. Schwartzreich Lauren E: Internet Evidence From Start to Finish: Consequences of Web 2.0 in Employment Litigation 2012 Conference Materials, Gard and Whetstone, (n 7).
21. Second Life: Terms of Service, http://secondlife.com/corporate/tos.php
22. Shinn Lauren D.: YouTube’s Content ID as a Case Study of Private Copyright Enforcement Systems, AIPLA Q.J., Vol: 43, 359–391.
23. Tan Corinne: Lawrence Lessig v Liberation Music Pty Ltd: YouTube's Hand (or Bots) in the Over-Zealous Enforcement of Copyright, European Intellectual Property Review, Vol: 36; I: 6, s. 347-351.
24. Copyright Act of 1976, 17 USC.
25. Viacom International Inc v YouTube Inc, No 1:07-cv-02103 (SDNY) https://www.courtlistener.com/docket/4329759/viacom-international-inc-v-youtube-inc/?entry_gte=186&page=2.
26. YouTube for Press https://www.youtube.com/intl/en-GB/about/press/ accessed 02 May 2026.
27. YouTube, How Content ID Works https://support.google.com/youtube/answer/2797370?hl=en accessed 02 May 2026.
28. Zimmerman Diane Leenheer: Copyright and Social Media : A Tale of Legislative Abdication, Pace Law Review, Vol: 35; I: 1, s. 260-285.