Hastaların Gözünden Tıbbi Uygulama Hataları
Öz
Tıbbi uygulamalarda zaman zaman karşılaşılan hatalar bazen geri dönülemez sonuçlara neden olmaktadır. Sağlık alanında belirli bir oranda risk ve hata payı olmakla beraber bunun minimumda tutulması gerekmektedir. Kimi zaman sosyal medyada yer alan sağlık hatalarının sonuçlarına ilişkin olarak yapılan haberler, bireylerin bizzat yaşadıkları veya şahit oldukları durumlar tıbbi hatalar konusunda insanları tedirgin etmektedir. Bu çalışmada tıbbi uygulama hatalarının neler olduğu hastalara sorulmuş ve onların verdikleri yanıtlar incelenmiştir. Nicel yöntemle yapılan araştırma çevrimiçi ve yüz yüze anket tekniği ile gönüllü olarak çalışmaya katılmayı kabul eden kişilerden alınan veriler ile yapılmıştır. Araştırmanın evreni Türkiye geneli iken örneklem olarak 384 kişiye ulaşılması hedeflenmiş ve 400 hastayla çalışılmıştır. Araştırmada kullanılan olan anket formu üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde demografik veriler ve tıbbı uygulama hataları ile ilgili ifadeleri yer alırken; ikinci ve üçüncü kısımda Bilgin ve Diğer (2019) tarafından geliştirilen ölçek ile Er ve Cezlan (2022)’ ın araştırmasında kullandığı ifadelerden faydalanılarak ve uzman kişilerin fikirleri alınarak araştırmacı tarafından nihai şekli verilen, sekiz yargı ifadesinden oluşan tıbbı hataya yönelik yaklaşım ve tıbbı hata nedenlerini belirlemeye yönelik sekiz yargı ifadesinden oluşan anket formu kullanılmıştır. Analizlerde frekans ve yüzde analiz teknikleri ile Ki Kare testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda hastaların çoğunluğunun tıbbi hatayı bildiğini ifade ettiği görülmesine karşın, komplikasyonla kartıştırdıkları belirlenmiştir. Katılımcılar tıbbı hataların çoğunluğunun önlenebileceğini düşünmektedir. Araştırma sonuçları göz önüne alındığında, tıbbı hata ve komlikasyon konularında toplumun bilinçlendirilmesi amacı ile kamu spaotlarının ve eğitimlerin yapılması önem arz etmektedir. Bilinçli toplum gerek kensi gerekse başkalarının hatalarının önüne geçebilecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Özer Ö, Taştan K, Turan SET, Çayir Y, Şener M. Tıbbi Hatalı Uygula- malar. Dicle Tıp Dergisi, 2025;42(3),394-397. doi: 10.5798/dicleme- dj.0921.2015.03.0597.
- 2. Studdert DM, Mello MM, Brennan TA. Medical Malpractice. New Eng- land Journal of Medicine, 2004;350(3),283-292. doi: 10.1056/NEJM- hpr035470.
- 3. Can Öİ, Özkara E, Can M. Yargıtay’da Karara Bağlanan Tıbbi Uygulama
- Hatası Dosyalarının Değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fa- kültesi Dergisi, 2011;25(2),69-76.
- 4. Polat O, Pakiş I. Tıbbi Uygulama Hatalarında Hekim Sorumluluğu. Acıba- dem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2011;(3),119-125.
- 5. Bilge Y. Medikolegal düzlem tıpta uygulama hataları. 1.baskı. İstanbul: Baskı Evi Matbaa Promosyon ve Reklam Hizmetleri; 2013.
- 6. Karaoğlu N. Aile Hekimlerine Hatalı Tıbbi Uygulamalar Hakkında Bazı İpuçları. Türkiye Aile Hekimliği Dergisi, 2010;14(2),91-95.
- 7. Makary MA, Daniel M. Medical Error-The Third Leading Cause Of Death in the US. Bmj, 2016;5,353-355. doi:10.1136/bmj.i2139.
- 8. WHO (2019). [Internet] Patient safety fact file. [Erişim tarihi:11.10.2023]. Erişim adresi: https://www.who.int/features/factfiles/pa- tient_safety/patient safety-fact-file.pdf?ua=1
- 9. Frank L, Danks J. Perianesthesia Nursing Malpractice: Reducing The Risk Of Litigation. Journal of Peri Anesthesia Nursing, 2019;34(3),463- 468. doi:10.1016/j.jopan.2018.10.001.