EN
TR
Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi
Öz
Amaç: Bu araştırma lomber disk herni ameliyatı olacak hastalarda kaygı, algılanan stres ve COVID-19 korkusunun ameliyat sonrası ağrı düzeyine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitleyici tipteki bu çalışmanın verileri Şubat 2021-Aralık 2021 tarihleri arasında bir eğitim araştırma hastanesi ve bir üniversite hastanesinin beyin ve sinir hastalıkları kliniklerinde lomber disk hernisi ameliyatı olan hastalardan toplandı. Araştırma verilerinin toplanmasında Hasta Tanıtım Formu, Ameliyata Özgü Kaygı Ölçeği (AÖKÖ), Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ), COVID-19 Korkusu Ölçeği ve Görsel Kıyaslama Ölçeği (Visual Analog Skala- VAS) kullanıldı.
Bulgular: Hastaların %45’inin 41-50 yaş aralığında ve %57’sinin erkek olduğu tespit edildi. Ameliyat öncesi hastaların kaygı ve/veya stres puan ortalamalarının cinsiyet, yaş, eğitim durumu, medeni durum, kronik hastalık varlığı, hastane ve ameliyat deneyimi, analjezik kullanma alışkanlığı ve ailesinde COVID-19 nedeniyle vefat eden birey bulunma faktörleri açısından farklılık gösterdiği saptandı (p<0.05). Ameliyat öncesi COVID-19 korkusu puan ortalamasının cinsiyet, kendisinin ya da aile üyelerinden birinin COVID-19 geçirme durumu ve ailesinde COVID-19 nedeniyle vefat eden birey bulunma faktörleri açısından farklılık gösterdiği bulundu (p<0.05). Ameliyat sonrası ağrı puan ortalamasının ise yaş, eğitim durumu, medeni durum, kronik hastalık varlığı, hastane ve ameliyat deneyimi, analjezik kullanma alışkanlığı ve COVID-19 geçirme durumu faktörleri açısından farklılık gösterdiği tespit edildi (p<0.05).
Sonuç: Bu çalışmada hastaların ameliyat öncesi kaygı ve stres düzeylerinin ameliyat sonrası ağrı düzeyini etkilediği, ancak ameliyat öncesi COVID-19 korkusunun ameliyat sonrası ağrı düzeyini etkilemediği belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aliche JC, Ifeagwazi CM, Eze JE. Emotional reactivity and surgical anxiety. The protective nature of perceived social support. Psychol Health Med. 2020;25:434-445. https://doi.org/10.1080/13548506.2019.1668030
- Yılmaz E. Cerrahi Süreç: Ameliyat Öncesi Hazırlık ve Bakım. İçinde: Eti Aslan F, editör. Cerrahi Bakım Vaka Analizleri İle Birlikte. 1. Basım. Ankara, Akademisyen Tıp Kitabevi, 2016: 319-328.
- Grieve RJ. Day surgery preoperative anxiety reduction and coping strategies. British Journal of Nursing. 2002;11:670-678.
- Köçkar Ç, Uzun Ö. Lomber disk herni ameliyatı olan hastalarda algılanan sosyal destek ile yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 2007;10:30- 41.
- Samadi S. The Effect of Preoperative Education on Preoperative Anxiety in Patients Waiting for Surgery: A literature Review. J Health Rep Technol. 2024;10(1):e144503.
- Prakash A, Baghel J, Raipure AM, Gondode PG, Asai OG, Balasubramanian B, et al. The Psychological Burden of Surgery During a Pandemic: Evaluating Preoperative Anxiety in the COVID-19 Era. Cureus. 2024;16(7):e65466. https://doi.org/10.7759/cureus.65466
- Balkaya AN, Karaca Ü, Yılmaz C, Ata F. COVID-19 pandemisinde elektif cerrahi uygulanacak hastaların preoperatif anksiyete düzeylerinin değerlendirilmesi. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2021;47(2):233–239. https://doi.org/10.32708/uutfd.913827
- Doglietto F, Vezzoli M, Biroli A, Saraceno G, Zanin L, Pertichetti M, et al. Anxiety in neurosurgical patients undergoing nonurgent surgery during the COVID-19 pandemic. Neurosurg Focus. 2020;49:1-10. https://doi.org/10.3171/2020.9.FOCUS20681
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
21 Mart 2025
Gönderilme Tarihi
13 Haziran 2024
Kabul Tarihi
19 Aralık 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 6 Sayı: 1
APA
Ertan, G., & Gürçayır, D. (2025). Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 6(1), 10-25. https://izlik.org/JA86FB64SM
AMA
1.Ertan G, Gürçayır D. Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2025;6(1):10-25. https://izlik.org/JA86FB64SM
Chicago
Ertan, Gülşen, ve Dilek Gürçayır. 2025. “Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi”. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 (1): 10-25. https://izlik.org/JA86FB64SM.
EndNote
Ertan G, Gürçayır D (01 Mart 2025) Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 1 10–25.
IEEE
[1]G. Ertan ve D. Gürçayır, “Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi”, YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 6, sy 1, ss. 10–25, Mar. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86FB64SM
ISNAD
Ertan, Gülşen - Gürçayır, Dilek. “Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi”. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6/1 (01 Mart 2025): 10-25. https://izlik.org/JA86FB64SM.
JAMA
1.Ertan G, Gürçayır D. Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2025;6:10–25.
MLA
Ertan, Gülşen, ve Dilek Gürçayır. “Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi”. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 6, sy 1, Mart 2025, ss. 10-25, https://izlik.org/JA86FB64SM.
Vancouver
1.Gülşen Ertan, Dilek Gürçayır. Lomber Disk Herni Ameliyatı Olacak Hastalarda Kaygı, Algılanan Stres ve COVID-19 Korkusunun Ameliyat Sonrası Ağrı Düzeyine Etkisinin İncelenmesi. YOBÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi [Internet]. 01 Mart 2025;6(1):10-25. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86FB64SM