EXAMINATION OF THE RELATIONSHIP BETWEEN GENITAL HYGIENE AND HEALTH-SEEKING BEHAVIORS OF MARRIED WOMEN AND THE AFFECTING FACTORS

Yıl 2025, Cilt: 6 Sayı: 3, 325 - 338, 04.12.2025

İkbal Beyza Kılıç , Şükran Ertekin Pınar

Öz

Aim: The study was conducted to examine the relationship between genital hygiene and health-seeking behaviors of married women and the affecting factors.
Methods: The sample of the descriptive study consisted of 195 married women who applied to all Family Health Centers of a district in Central Anatolia Region. Data’s collected between 01-05-2024 and 30-07-2024 using the Personal Information Form, the Genital Hygiene Behavior Scale (GHSB) and the Health Seeking Behavior Scale (HSBS).
Results: The women’s mean age was 43.82±10.80 years (min: 19-max: 80), the mean total score of the GHBS’s 93.18±10.21 (min: 60-max: 115), and the mean total score of the HSBS’s 41.53±10.39 (min: 12-max: 60). It’s detected statistically significant positive correlation between the HSBS scores and GHBS scores (p<0.05). The genital hygiene behaviors of women who were between 19-50 years of age, educated at high-school and above, working, living in nuclear family, not going through menopause, not having vaginal itching, using daily pads, bathing with standing shower, going to the gynecologist regularly, never had a pregnancy and having no living children, and the health-seeking behaviors of women who never had a pregnancy, having no living children and not having a pap-smear test is statistically significantly better (p<0.05).
Conclusion: Women's genital hygiene and health-seeking behaviors are above average. Age, education, employment status, family type, menopause, vaginal discharge, pad use, bathing style, regular gynecologist visits, pregnancy, and the number of living children all influence genital hygiene behaviors. Pap smear status, pregnancy, and the number of living children also affect health-seeking behaviors. Furthermore, genital hygiene behavior increases as health-seeking behavior increases.

Anahtar Kelimeler

Behavior, Genital Hygiene, Women, Health-Seeking

Proje Numarası

Yok

Evli Kadınların Genital Hijyen İle Sağlık Arama Davranışları Arasındaki İlişki ve Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi

Öz

Amaç: Araştırma evli kadınların genital hijyen ile sağlık arama davranışları arasındaki ilişki ve etkileyen faktörlerin incelenmesi amacı ile yapılmıştır.
Yöntem: Tanımlayıcı türdeki araştırmanın örneklemini İç Anadolu Bölgesi’nde yer alan bir ilçenin tüm Aile Sağlığı Merkezleri’ne başvuran 195 evli kadın oluşturmuştur. Veriler 01-05-2024 ile 30-07-2024 tarihleri arasında, Kişisel Bilgi Formu, Genital Hijyen Davranışları Ölçeği (GHDÖ) ve Sağlık Arama Davranışı Ölçeği (SADÖ) ile toplanmıştır.
Bulgular: Kadınların yaş ortalaması 43.82±10.80 (min:19-max:80) olup, GHDÖ toplam puan ortalaması 93.18±10.21 (min: 60-max: 115), SADÖ toplam puan ortalaması 41.53±10.39 (min:12-max: 60)’dur. SADÖ puanları ile GHDÖ puanları arasında pozitif yönlü zayıf düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0.05). Yaşı 19-50 arasında, lise ve üzeri eğitimli, çalışan, çekirdek ailede yaşayan, menopoza girmeyen, vajinal kaşıntısı olmayan, günlük hazır ped kullanan, ayakta duş alarak banyo yapan, düzenli kadın doğum uzmanına giden, hiç gebelik geçirmeyen ve yaşayan çocuğu olmayan kadınların genital hijyen davranışları; hiç gebelik yaşamayan, yaşayan çocuğu olmayan ve pap smear testi yaptırmayan kadınların da sağlık arama davranışları istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha iyidir (p<0.05).
Sonuç: Kadınların genital hijyen ve sağlık arama davranışları ortalamanın üzerindedir. Yaş, eğitim, çalışma durumu, aile tipi, menopoz, vajinal akıntı, ped kullanımı, banyo yapma şekli, düzenli kadın doğum uzmanına gitme, gebelik ve yaşayan çocuk sayısı genital hijyen davranışlarını etkilemektedir. Pap smear yaptırma, gebelik ve yaşayan çocuk sayısı da sağlık arama davranışlarını etkilemektedir. Ayrıca sağlık arama davranışı arttıkça genital hijyen davranışı da artmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Davranış , Genital Hijyen , Kadın , Sağlık Arama

Etik Beyan

Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan etik onay (karar no: 2024-02/42; tarih: 22-02-2024 tarih: 22-02-2024) ve çalışmanın yapıldığı kurumdan izin (karar no: 2024/07; tarih: 30.04.2024) alınmıştır.

Destekleyen Kurum

Yok

Proje Numarası

Yok

Teşekkür

Araştırmacılar olarak araştırmaya katılan tüm kadınlara teşekkür ederiz.

Kaynakça

• Gharegouzloei M, Zare A, Heidari G. A study of women’s health information seeking behavior (30 to 50 years) in Kermanshah. J Clin Res Paramed Sci 2022; 11(2): e128524. https://doi.org/10.5812/jcrps-128524.
• Ilgaz A, Sevinç Ö, Uzun SU. İki farklı aile sağlığı merkezine kayıtlı doğurgan çağdaki evli kadınların genital hijyen davranışları. TAF Preventive Medicine Bulletin 2015; 14(2): 153–160. https://doi.org/10.5455/pmb1-1409231552.
• Kahyaoğlu Süt, H. 18-49 yaş arası kadınlarda genital hijyen davranışları ile genital enfeksiyon arasındaki ilişkinin incelenmesi. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 2016; 6(1): 8–13.
• Adıbelli D, Kılınç NÖ. Kırsal alanda örtü altı tarımında çalışan 18-49 yaş grubu kadınlarda genital hijyen uygulamaları. JAREN 2021; 7(1): 26–35. https://doi.org/10.55646/jaren.2021.43255.
• Umami A, Paulik E, Molnár R, Bhisma M. The relationship between genital hygiene behaviors and genital infections among women: A systematic review. Jurnal Ners 2022; 17(1): 89–101. https://doi.org/10.20473/jn.v16i1.34402.
• Palas P, Karaçam Z. Kadınların tutukevinde bulunmalarının genital hijyen uygulamalarına etkisi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2013; 16(1): 27–35.
• Pete PMN, Biguioh RM, Izacar AGB, Adogaye SBC, Nguemo C. Genital hygiene behaviors and practices: A cross-sectional descriptive study among antenatal care attendees. Journal of Public Health in Africa 2019; 10(1): 746. https://doi.org/10.4081/jphia.2019.746.
• Karahan N. Genital Hijyen Davranışları Ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlik güvenirlik çalışması. Istanbul Medical Journal 2017; 18(3): 157–162. https://doi.org/10.5152/imj.2017.82957.
• Yılmaz Sezer N, Aker MN. Determining the genital hygiene behaviors and the possibilities of maintaining genital hygiene among women in reproductive age. Genel Tıp Dergisi 2023; 33(5): 517–522. https://doi.org/10.54005/geneltip.1300803.
• Crann SE, Cunningham S, Albert A, Money DM, O’Doherty KC. Vaginal health and hygiene practices and product use in Canada: A national cross-sectional survey. BMC Women's Health 2018; 18(1): 52. https://doi.org/10.1186/s12905-018-0543-y.
• Rahman S, Ozan AT. Vajinal akıntı şikayeti olan kadınlarda sık görülen genital yol enfeksiyonlarının incelenmesi. CBU-SBED 2020; 7(4): 469-475. https://doi.org/10.34087/cbusbed/742223.
• Ayvaz G, Kaygusuz S. Cinsel yolla bulaşan hastalıkların tanı ve tedavisinde güncel yaklaşımlar. Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2021; 23(1): 143-156. https://doi.org/10.24938/kutfd.884916.
• Ravi RP, Kulasekaran RA. Care seeking behaviour and barriers to accessing services for sexual health problems among women in rural areas of Tamilnadu State in India. Journal of Sexually Transmitted Diseases 2014; 2014: 292157. https://doi.org/10.1155/2014/292157.
• Okumuş F, Demirci N. Kırsal bölgede yaşayan kadınların vajinal akıntı durumunda sağlık arama davranışları. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2015; 18(3): 204–213. https://doi.org/10.17049/ahsbd.27900.
• Demirağ H, Hindistan S, Cin A, Tuncay B. Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu öğrencilerinin genital hijyen davranışlarının incelenmesi. Bozok Tıp Dergisi 2019; 9(1): 42–50. https://doi.org/10.16919/bozoktip.446246.
• Hamzah KQA, Zulkefli NAM, Ahmad N. Health-seeking behaviour during times of illness among urban poor women: A cross-sectional study. BMC Women's Health 2024; 24(1): 334. https://doi.org/10.1186/s12905-024-03178-w.
• Joshi GS, Gurav RB, Samel DR. Health care seeking behaviour and its socio-demographic determinants among women in rural area: A community based cross sectional study. International Journal of Community Medicine and Public Health 2024; 11(6): 2349–2353. https://dx.doi.org/10.18203/2394-6040.ijcmph20241497.
• Deniz S, Çimen M. Sağlık arama davranışı üzerine bir araştırma. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi 2021; 7(3): 639–646.
• Ajayi KV, Flores S, Fan Q, Ezenwanne F, Garney W. Prevalence, correlates, and sources of women’s health information-seeking behaviors in the United States. Patient Education and Counseling 2023; 111: 107703. https://doi.org/10.1016/j.pec.2023.107703..
• Çağatay A, Kıbrıs Ş, Kızılkaya S. Online sağlık arama davranışı: Karşılaştırmalı bir çalışma. BANÜ Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi 2023; 5(1): 65–73. https://doi.org/10.46413/ boneyusbad.1263753.
• Mansur F, Ülke Şimdi R. Sağlık okuryazarlık düzeyinin sağlık arama davranışı ve sağlıklı yaşam tarzı davranışlarına etkisi. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi 2022; 25(1): 127–138.
• Özişli Ö. Sağlık arama davranışı üzerine bir saha çalışması. Sosyal Bilimler Metinleri 2023; 2023(1): 40–47. https://doi.org/10.56337/sbm.1244490.
• Kıraç R, Öztürk YE. Health seeking behavior: Scale development study. Süleyman Demirel University Visionary Journal 2021; 12(29): 224–234. https://doi.org/10.21076/vizyoner.754526.
• Akça D, Türk T. Kadınların genital hijyene ilişkin davranışlarının belirlenmesi. Kafkas Tıp Bilimleri Dergisi 2021; 11(1): 1–9. https://doi.org/10.5505/kjms.2021.30633.
• Kurt Durmuş M, Zengin N. Kadınların genital hijyen davranışlarının incelenmesi. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi 2020; 2(3): 113–120.
• Gözüyeşil E. Investigation of genital hygiene behavior: An example of slum area. Ortadogu Tıp Dergisi 2020; 12(2): 186–193. https://doi.org/10.21601/ortadogutipdergisi.715599.
• Toraman B, Çalım Sİ, Biçici S. Kadın konukevinde yaşayan kadınların genital hijyen davranışları: Manisa ili örneği. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 2021; 6(3): 625–640. https://doi.org/10.47115/jshs.986723.
• Yağmur Y, Orhan Ergin İ. Mevsimlik tarım işçisi kadınların yaşam koşulları ve genital hijyen uygulamaları. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi 2017; 10(51): 614–620. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2017.1796.
• Yesilcicek Calik K, Erkaya R, Ince G, Yildiz NK. Genital hygiene behaviors of women and their effect on vaginal infections. Clinical and Experimental Health Sciences 2020; 10(3): 210–216. https://doi.org/10.33808/clinexphealthsci.565845.
• Çankaya S, Ege E. Evli kadınların genital hijyen davranışlarının ürogenital semptomlar ile ilişkisi. Turkiye Klinikleri J Nurs Sci 2014; 6(2): 94–101.
• Ergün S, Gök G, Karlıdağ EG, Güneri SE. Kadınların genital hijyen davranışlarının belirlenmesi. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 2020; 14(4): 540–547. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.706830.
• Özkan E, Tosun H. Kadın doğum polikliniğine başvuran kadınlarda genital hijyen davranışları ve ilişkili faktörlerin incelenmesi. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi 2022; 31(6): 418–427. https://doi.org/10.17942/sted.1021695.
• Sinan Ö, Çamözü E, Tosun B. Genital hygiene behaviors among married women and the outcomes of counseling practices. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi 2019; 21(1-2): 12–22.
• Metin A. Sağlık hizmetlerine güvenin sağlık arama davranışı üzerine etkisi. Uluborlu Mesleki Bilimler Dergisi 2023; 6(2): 29–41.
• Dalbudak S, Bilgili N. GATA Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniği’ne başvuran kadınların genital hijyen davranışları ve bu davranışların vajinal enfeksiyona etkisi, Gülhane Tıp Dergisi 2013; 55(4): 281–287.
• Erkin G, Şahin E. The effect of reproductive health protective attitudes of married women on sexual life. Kırşehir Ahi Evran University Journal of Health Sciences 2023; 7(3): 214–225.
• Hadımlı A, Demirelöz Akyüz M, Çetintaş Öner S, Karaca Saydam B, Çeber Turfan E, ve ark. Evaluation of genital hygiene behaviors and vaginal douching practices of married women aged 15-49 in fertile period. Balıkesir Journal of Health Sciences 2024; 13(1): 67–74. https://doi.org/10.53424/balikesirsbd.1376483. Toe SY, Higuchi M, Htay SS, Hamajima N. Health care seeking behaviors regarding maternal care and the associated factors among married women in Naung Cho Township, Myanmar. Nagoya J Med Sci 2021; 83: 727–740. https://doi.org/10.18999/nagjms.83.4.727.