Babesiosisli Koyunlarda Hemoglobin Tipleri ve Glutatyon Düzeyleri

Öz

Anahtar Kelimeler

• -

Babesiosisli Koyunlarda Hemoglobin Tipleri ve Glutatyon Düzeyleri

Öz

Van’ın Özalp İlçesinde bir işletmecinin elinde bulunan, babesiosisli ve sağlıklı Akkaraman koyunları üzerinde yapılan bu çalışmada, hemoglobin tipleri ve glutatyon düzeyleri tespit edilerek herhangi bir farklılığın olup olmadığı araştırıldı. Koyunlardan usulüne uygun şekilde kan örnekleri alındı. Tüm kanda glutatyon düzeyleri, çıkarılan hemolizatta ise hemoglobin tipleri saptandı. Glutatyon değerleri sağlıklı koyunlarda ortalama 22.45 mg/dl, hasta hayvanlarda ortalama 12.43 mg/dl saptandı ve istatistiksel olarak (p < 0.001) önemli farklılıklar bulundu. Elde edilen ortalama glutatyon düzeyi düşük (GSHh)ve yüksek (GSHH) için referans kabul edildi. Sağlıklı ve hasta hayvanların GSHH ve GSHhyüzdeleri arasında fark bulunamadı. Sağlıklı koyunların hemoglobin genotip % frekansı HbAA=100, HbBB=0, HbAB=0, hasta koyunların hemoglobin genotip % frekansı HbAA=98, HbBB=0, HbAB=2 olarak saptandı. Sonuç olarak parazitik hastalıklarda düşük glutatyon düzeyi genetik bir marker olmaktan ziyade antioksidan bir parametre olduğu ve babesia enfeksiyonuna direnç gösteren veya yatkın olan Hb tipinin varlığını gösterebilmek ve kesin sonuca varabilmek için daha ileri ve kapsamlı çalışmalara ihtiyaç olduğu sonucuna varıldı

Anahtar Kelimeler

• Glutatyon, Hemoglobin, Babesia, Akkaraman Koyun

Kaynakça

1. Altaif KI, Dargie JD (1978): Genetic resistance to helminths. The influence of breed and haemoglobin type on the response of sheep to primary infections with haemonchus contortus. Parasitol. 77: 161-175.
2. Anderson ME (1998): Glutathione an overview of biosynthesis and modulation. Chem. Biol. Interact. 111-112: 1-4.
3. Apaydın B (2006): Babesiosisli koyunlarda serum proteinlerinin elektroforetik incelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Biyokimya Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Van.
4. Atroshi F (1979): Phenotypic and genetic association between production/reproduction traits and blood biochemical polymorphic characters in finnsheep. Thesis, Faculty of Agriculture, University of Helsinki, Finland.
5. Başpınar H, Yaman K, Camaş H, Gökçen H, Erdinç H (1987): Merinos koyunlarda hemoglobin tipleriyle bazı yapağı özellikleri arasındaki ilişki üzeride araştırmalar. Uludağ Üniv. Vet. Fak. Derg. 5-6 (1,2, 3): 29-34.
6. Beutler E, Dubon O and Kelly BM (1963): Improved method for the determination of blood glutathione. J. Lab. Clin. Med. 61: 882-888.
7. Bhabani SD and Nalini KN (1999): Evidence for erythrocyte lipid peroxidation in acute falciparum malaria. Trans. Roy. Soci. Trop. Med. Hyg. 93(1): 58-62
8. Biçek K, Değer Y, Değer S (2005): Some bochemical and haematological parameters of sheep infected with Babesia, Y.Y.Ü. Vet. Fak. Derg., 16 (1). 33-35

9. Çamaş H, Başpınar H, Antapli M, Oğan C, Şener E (1987): Ramlıç dişi toklularda yapağı verimi özelliklen ile glutatyon düzeyleri arasindaki ilişki. U.Ü. Vet. Fak. Derg. 5-6 (1-2-3): 175-180.
10. Dede S, Değer Y, Değer S, Alkan M (2000): Bazı (Fasciola endoparazitlerle sp.+Eimeria sp.) enfekte koyunlarda lipit peroksidasyonu ve antioksidan durumunun saptanması. T. Parazitol. Derg. 24 (1): 190-193.
11. sp.+Trichostrongylidae
12. Emekçi S (2008): Norduz keçilerinde hemoglobin, eritrosit potasyum ve glutatyon tiplerinin araşturılması. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sağlık Bilimleri Entitüsü, Biyokimya Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi,Van
13. Huisman THJ, Kitchens J (1968): Oxygen equilibria studies of the hemoglobins from normal and anemic sheep and goats, Am, J Physio. 213:140-146.
14. Jain AK, Joshi SC, Rawat JS, Pandey MD (1977): Blood glutathione polymorphism and its relationship with certain economic traits in poultry, Vet. Bull., (1979), 049-1026.
15. Jilek AF, Bradley RE (1969): Hemoglobin types and resistance to haemonchus contortus in sheep, J. Vet. Res. 30: 1773-1778.
16. Kalaycıoğlu L (1984): Konya Zootekni Araştırma Enstitüsü. Merinos koyunlrında eritrosit glutatyon değerleri üzerinde araştırmalar. S. Ü. Vet. Fak. Derg. Özel Sayı, 141-147.
17. Kretzchmar M, Klinger W (1990): The Hepatic Glutathione System: Influences of Xenobiotics. Exp Pathol. 38: 145-164.
18. Lee J, Haris PM, Sinclair BR, Treloar BP (1993): Whole Body Metabolism of Cystein an Glutathione and Their Utilization in The Skin of Romney Sheep: Consequences for Wool Growth. J Agricul Sci. 121: 111-124.
19. Mehmetoğlu İ (2002): Klinik Biyokimya Laboratuvar El Kitabı, Konya.
20. Meister A (1984): New Aspects of Glutathione Biochemistry and Metabolism. Nutri Rew. 42: 397-410 of Glutathione
21. Mert N, Gündüz H, Ekin S (1997): Farklı ırk koyunlarda serum protein düzeylerinin elektroforez ile saptanması. Y Y Ü Vet Fak. Derg. 8 (1-2): 28-30.
22. Pieragostini E, Dario C, Bufano G (1993): Hemoglobin phenotypes and hemotological factors in Leccese Sheep, Small Rum. Res. 13:177-185.
23. Pil'ko VY (1987): Evaluation of some selection traits in a herd of cattle in relation to heterozigosity at 4 loci controlling blood protein types. Breed. Abst. 55-7489.
24. Reddy VVC, Krishnan AR (1985): Relationship of erythrocyte reduced glutathione level with growth traits in sheep. Cherion. 14: 259-265
25. Reddy VVC, Krishnan AR (1986a): Genetics of erythrocyte reduced glutathione in sheep. Ind. j. Anim. Sci. 56: 434- 439.
26. Reddy VVC, Krishnan AR (1986b): Influence of Erythrocyte Reduced Glutathione Types on Certain Reproduction Traits in Sheep. Ind. j. Anim. Sci. 56: 141-144.
27. Rizzi R, Caroli A, Bolla P, Acciaioli A, Pagnacco G (1988): Vanability of reduced glutathione levels in massese ewes and its effect on daily milk Production, J. Dairy Res., 55, 345-353.
28. Thiagarajan R and Govinda Rao R (1993a): 2,3 diphosphoglycerate and glutathione levels and haemoglobin types in normal type in normal and anemic sheep. Ind. Vet. J. 70: 745-748.
29. Thiagarajan R, GovindaRao R (1993b): Interrelationship of 2,3- diphosphoglycerate, glutathione and haemoglobin types in madras red sheep. Ind. Vet. J. 70: 653-656.
30. Williams WI, Beutler E, Ersleu AJ, Licthman MA (1983): Hematology, 3 rd Ed., Me Graw-Hill Book Company, New York.
31. Yaman K, Baspmar H, Erdinc H, Çamas H, Gökcen H (1987a): Merinos kuzularda glutatyon düzeyleri ile bazı yün özelliklen arasında ilişki üzerinde araştırmalar. U.Ü. Vet. Fak. Derg. 5-6 (1-2-3): 169-173.
32. Yaman K, Çamaş H, Erdinç H, Gökşen H, Başpınar H (1987b): Merinos erkek kuzularda bazı kan parametreleri (transferrin, hemoglobin, glutatyon, testesteron) ile besi performansı arasındaki iliski üzerinde araştırmalar. III. glutathione (GSH) düzeyi ile canlı ağırlık artışı arasındaki ilişki. U. Ü. Vet. Fak. Derg. 5-6 (1-2-3): 67-71.
33. Zanotti-Casatti M, Rizzi R, Pagnacco G, Luzi F, Rognoni (1990): Marker genes and their association with production and reproduction in "Delle Langhe" sheep. J. Anim. Breed. Genet: 107: 96-103.