The First Major Battle of Ironclads on the Maritime Front of the Austrian-Italian War: Lissa (1866)

Öz

This article will evaluate the 1866 Battle of Lissa between the Austrian and Italian navies, which has not been discussed in any independent academic study in Turkish before. The Battle of Lissa, which took place in 1866, was essentially an event that took place on the naval front of the Austro-Prussian & Italian War (Seven Weeks War). Although the battle, which took place between Austria, which was essentially a landbased state, and Italy, which had a deep-rooted maritime tradition and a strong navy, did not have a critical impact on the general course of the war, it was of great importance, especially because it was the first major battle of armored ships in history. Despite Italy's superiority in naval warfare technology, the fate of the battle was largely determined by the differences between the commanders of the navies

Anahtar Kelimeler

• Austria
• Italy
• Battle of Lissa
• Ironclad
• Wooden Ship

Avusturya-İtalya Savaşı'nın Deniz Cephesinde Zırhlı Gemilerin İlk Büyük Muharebesi: Lissa (1866)

Öz

Bu makalede, Türkçe literatürde daha önce herhangi bir müstakil akademik çalışmada ele alınmamış olan Avusturya ve İtalya donanmaları arasında gerçekleşen 1866 Lissa Deniz Muharebesi değerlendirilecektir. Özünde bir kara devleti niteliği taşıyan Avusturya ile köklü denizcilik geleneğine ve güçlü bir donanmaya sahip olan İtalya arasında deniz cephesinde vuku bulan bu muharebe harbin genel gidişatında kritik bir etki yapmasa da özellikle zırhlı gemilerin tarihteki ilk büyük muharebesi olması hasebiyle son derece büyük önem taşımaktadır. İtalya'nın Avusturya karşısında deniz harp teknolojisi bakımından üstün olmasına ve sayısal eşitsizliklere rağmen muharebenin kaderi amirallerin cesaret ve yetenekleri doğrultusunda şekillenmiş, muharebeden Avusturya galip ayrılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Avusturya
• İtalya
• Lissa Deniz Muharebesi
• Zırhlı Gemi
• Ahşap Gemi

Kaynakça

1. T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA) DTA. MB.d, 53/100, 29 L 1278 (29/04/1862). A.} MKT.NZD, 416/20, 11 L 1278 (11/04/1862).
2. Süreli Yayınlar Cerîde-i Bahriye, S. 399, 23 Zilkâde 1326 (17 Aralık 1908).
3. Fotoğraf Albümleri Yıldız Sarayı Sultan II. Abdülhamid Han Fotoğraf Albümü, İstanbul Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı, No: NEKYA91254/15.
4. Kitap ve Makaleler Degan, Vladimir-Duro: “The Legal Sitiuation Of The Wreck Of The Ironclad “Red'Italia” Sunk In The Battle Of Vis (Lissa)”, PPP., C.LI, S.166, 2012, s. 1-10.
5. Gardiner, Robert: Steam, Steel and Shellfire-The Steam Warship 1815-1905, London:Conway Maritime Press, 1994.
6. Gövül, Fikret: Savaş Gemileri Tarihçesi, İstanbul: Deniz Basımevi, 1948.
7. Gürçay, Lütfi: Gemici Dili, İstanbul: Deniz Basımevi, 1943.
8. Hill, Richard: War at Sea in The Ironclad Age, London: Cassell&Co, 2000.

9. Kongstam, Angus: European Ironclads 1860-75, New York: Osprey Publishing, 2019.
10. (Kurtoğlu), Fevzi: Deniz Muharebeleri 1793-1905, İstanbul: Bahriye Matbaası, 1927.
11. Marraro, Howard R.: “Unpublished American Documents on the Naval Battle of Lissa (1866)”, The Journal of Modern History, C.XIV, S.3, Chicago 1942, s.342-356.
12. Olender, Piotr: Lissa 1866, Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 1993.
13. Regan, Geoffrey: Büyük Denizcilik Gaf ları Tarihin En Kötü Deniz Muharebe Kararları, çev. Erkan Bebek, İstanbul: Doruk Yayınları, 2016.
14. Sondhaus, Lawrence: Naval Warfare 1815-1914, New York: Routledge Taylor & Francis Group, 2001.
15. Spencer, C. Tucker: Handbook Of 19th Century Naval Warfare, Gloucestershire: Sutton Publishing, 2000.
16. Von Mantey, Eberhard: Deniz Harpleri Atlası, çev. Rifat Müfit, İstanbul: Deniz Matbaası, 1931.
17. Wilson, H. W.: Zırh Devrinde Deniz Muharebeleri Cilt 1: 1850-1914, çev. Lütfi Çekiç, İstanbul: Kitap Yayınevi, 2007.