PDF Mendeley EndNote BibTex Cite

Orta Asya'dan Anadolu'ya Kurutulmuş Gıdalar

Year 2015, Volume , Issue 37, 83 - 93, 01.01.2015

Abstract

Kurutma işlemi, yiyecekleri uzun süre muhafaza için ilk çağlardan beri uygulanan en eski yöntemlerden biridir. Türkler de Orta Asya’da bulundukları süre içinde etleri, süt ürünlerini, meyveleri ve sebzeleri kurutarak muhafaza etmişler; bu kültürü göç sırasında Anadolu’ya taşımışlardır. Günümüzde ülkemizde ev kullanımında ve sanayide, yiyeceklerin kurutmaya nazaran konserve yapılması, dondurulması ve derin dondurucularda muhafaza edilmesi yöntemleri giderek yaygınlaşmakla birlikte Türkler yiyeceklerini kurutarak saklama alışkanlığından vazgeçmemişlerdir. Bu çalışmada Orta Asya’dan günümüze Türk Mutfağında uygulanan gıda kurutma ve kışlık kuru gıda hazırlama teknikleri, günümüz mutfağına etkisi ve izleri konuları özetlenmiştir.

References

  • Akbaş, Ş., Coşkun H. (2006). Tarhana üretimi ve özellikleri üzerine bir değerlendirme. Türkiye 9.Gıda Kongresi, Bolu.
  • Arat, R.R. (1947). Kutadgu Bilig, 1. Ankara: Metin.
  • Atalay, B. (1940). Divanü Lugat-it Türk Tercümesi. C. II. Ankara: TDK Yayınları.
  • Batu, A., Kaya, C., Catak, J., Sahin, C. (2007). Pestil üretim tekniği. Gıda Teknolojileri Elektronik Dergisi, 1, 71-81.
  • Baysal, A.(1990). Beslenme Kültürümüz. Ankara: Kültür Bakanlığı.
  • Baysal, A. (1993).Türk Yemek Kültüründe Değişmeler, Beslenme ve Sağlık Yönünden Değişmeler, Türk Mutfak Kültürü Üzerine Araştırmalar, Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları, Yayın No:3, s.12-20.
  • Bingöl, G.(2010). Gıda İşlemede Kurutma Teknolojilerinin Temel İlkeleri. Doktora Tezi. İstanbul Teknik Üniversitesi. Gıda Mühendisliği Bölümü. İstanbul: ISO Yayın No: 2010/4, ISBN: 978-9944-60-582-3.
  • Coşkun, H., Bayrak, A., Çakır, İ., Akoğlu, İ. T., Kıralan, M., İşleyen, F. (2008). Bolu ve çevresinde üretilen ve geleneksel bir süt ürünü olan Keş’in yapılışı. Dünya Gıda Dergisi, 13: 42-48.
  • Çetinkaya, A., Elmalı, M., Karadağoğlu, G., Yaman, H. (2005).”Geleneksel lezzetler- Kars. Kremalı kurut”, Gıda Mühendisliği Dergisi, 9 (20), 63-64.
  • Dayısoylu, K.S., Gezgenç, Y., İnanç, A.L.(2003). Kahramanmaraş tarhanasına besin fonksiyonelliği açısından bir bakış, TMMOB Gıda Mühendisleri Odası 3. Gıda Mühendisliği Kongresi, 2-4 Ekim, Ankara.
  • Ertaş, Y., Gezmen Karadağ, M.(2013). Sağlıklı beslenmede Türk mutfak kültürünün yeri. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 117-136.
  • Genç, R. (1982). XI. yüzyılda Türk Mutfağı. Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri: 57-68. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.
  • Güler, S. (2010). Türk mutfak kültürü ve yeme içme alışkanlıkları. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26: 24-30.
  • Kahraman, S. A. (2013). Seyahatname, Evliya Çelebi, (İndeksli Tıpkıbasım) Ankara: Türk Tarih Kurumu.
  • Koçtürk, O. N. (1964). Tarhana (Besleyici, Dayanıklı, Ucuz, Kolay ve Milli Besin). Ankara: Ege Matbaası.
  • Koşay, H.Z., Ülkücan A. (1961). Anadolu Yemekleri ve Türk Mutfağı. Ankara: M.E.B. Basımevi.
  • Köymen, M.A. (1982). Selçuklular zamanında beslenme sistemi. Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri: 35-46. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.
  • Oğuz, B. (1976). Türkiye Halkının Kültür Kökenleri I. İstanbul: İstanbul Matbaası.
  • Öğel, B. (1978). Türk Kültür Tarihine Giriş. Türklerde Yemek Kültürü. İstanbul: Kültür Bakanlığı Yayınları:244. Kültür eserleri: 13. Milli Eğitim Basımevi.
  • Özkan, N. (2013). Pastırma Sözü Üzerine Dil Araştırmaları. 13, 45-55.
  • Patır , B., Ateş, G. (2002). Kurut’un mikrobiyolojik ve kimyasal bazı nitelikleri üzerine araştırmalar. Turkish Journal of Veterinary and Animal Sciences, 26:785-792.
  • Say, D., Soltani, M., Güzeler, N. (2015). Kurutulmuş yoğurtlar: Kurut ve Kashk. Pamukkale Universitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, DOI: 10.5505/pajes.2015.47048.
  • Anonim 1: TSE. (2002).Tarhana Standardı TS 2282. Ankara: Türk Standartları Enstitüsü.

Dried Foods from Middle Asia to Anatolia

Year 2015, Volume , Issue 37, 83 - 93, 01.01.2015

Abstract

The drying process is one of the oldest methods used for long term preservation of foods since ancient times. While Turks were in Central Asia, they have preserved meats, dairy products, fruits and vegetables by drying methods and have carried this culture to Anatolia during the Turkic 1 (Yrd. Doç. Dr.), İstanbul Aydın Üniversitesi, ABMYO, Gıda Teknolojisi Programı, aylaalcay@aydin.edu.tr2 (Dr.), Marmara Gıda Analiz Laboratuvarı, semihayalcin@marmaragidalab.com2 (Prof. Dr.), İstanbul Aydın Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi, Gastronomi Bölümü, kamilbostan@aydin.edu.tr4 (Öğr. Gör.), İstanbul Aydın Üniversitesi, ABMYO, Gıda Teknolojisi Programı, ekindincel@aydin.edu.trMigration. Today in our country, in homes and industry, food canning, freezing, and storage methods in the freezer has become increasingly common; however, Turks have still not given up the drying food storage habits.In this study, food drying and dried food preparation techniques for winter applied Turkish cuisine from Central Asia up to the present day, their traces and impact on today’s Turkish cuisine are summarized

References

  • Akbaş, Ş., Coşkun H. (2006). Tarhana üretimi ve özellikleri üzerine bir değerlendirme. Türkiye 9.Gıda Kongresi, Bolu.
  • Arat, R.R. (1947). Kutadgu Bilig, 1. Ankara: Metin.
  • Atalay, B. (1940). Divanü Lugat-it Türk Tercümesi. C. II. Ankara: TDK Yayınları.
  • Batu, A., Kaya, C., Catak, J., Sahin, C. (2007). Pestil üretim tekniği. Gıda Teknolojileri Elektronik Dergisi, 1, 71-81.
  • Baysal, A.(1990). Beslenme Kültürümüz. Ankara: Kültür Bakanlığı.
  • Baysal, A. (1993).Türk Yemek Kültüründe Değişmeler, Beslenme ve Sağlık Yönünden Değişmeler, Türk Mutfak Kültürü Üzerine Araştırmalar, Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları, Yayın No:3, s.12-20.
  • Bingöl, G.(2010). Gıda İşlemede Kurutma Teknolojilerinin Temel İlkeleri. Doktora Tezi. İstanbul Teknik Üniversitesi. Gıda Mühendisliği Bölümü. İstanbul: ISO Yayın No: 2010/4, ISBN: 978-9944-60-582-3.
  • Coşkun, H., Bayrak, A., Çakır, İ., Akoğlu, İ. T., Kıralan, M., İşleyen, F. (2008). Bolu ve çevresinde üretilen ve geleneksel bir süt ürünü olan Keş’in yapılışı. Dünya Gıda Dergisi, 13: 42-48.
  • Çetinkaya, A., Elmalı, M., Karadağoğlu, G., Yaman, H. (2005).”Geleneksel lezzetler- Kars. Kremalı kurut”, Gıda Mühendisliği Dergisi, 9 (20), 63-64.
  • Dayısoylu, K.S., Gezgenç, Y., İnanç, A.L.(2003). Kahramanmaraş tarhanasına besin fonksiyonelliği açısından bir bakış, TMMOB Gıda Mühendisleri Odası 3. Gıda Mühendisliği Kongresi, 2-4 Ekim, Ankara.
  • Ertaş, Y., Gezmen Karadağ, M.(2013). Sağlıklı beslenmede Türk mutfak kültürünün yeri. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 117-136.
  • Genç, R. (1982). XI. yüzyılda Türk Mutfağı. Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri: 57-68. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.
  • Güler, S. (2010). Türk mutfak kültürü ve yeme içme alışkanlıkları. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26: 24-30.
  • Kahraman, S. A. (2013). Seyahatname, Evliya Çelebi, (İndeksli Tıpkıbasım) Ankara: Türk Tarih Kurumu.
  • Koçtürk, O. N. (1964). Tarhana (Besleyici, Dayanıklı, Ucuz, Kolay ve Milli Besin). Ankara: Ege Matbaası.
  • Koşay, H.Z., Ülkücan A. (1961). Anadolu Yemekleri ve Türk Mutfağı. Ankara: M.E.B. Basımevi.
  • Köymen, M.A. (1982). Selçuklular zamanında beslenme sistemi. Türk Mutfağı Sempozyumu Bildirileri: 35-46. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.
  • Oğuz, B. (1976). Türkiye Halkının Kültür Kökenleri I. İstanbul: İstanbul Matbaası.
  • Öğel, B. (1978). Türk Kültür Tarihine Giriş. Türklerde Yemek Kültürü. İstanbul: Kültür Bakanlığı Yayınları:244. Kültür eserleri: 13. Milli Eğitim Basımevi.
  • Özkan, N. (2013). Pastırma Sözü Üzerine Dil Araştırmaları. 13, 45-55.
  • Patır , B., Ateş, G. (2002). Kurut’un mikrobiyolojik ve kimyasal bazı nitelikleri üzerine araştırmalar. Turkish Journal of Veterinary and Animal Sciences, 26:785-792.
  • Say, D., Soltani, M., Güzeler, N. (2015). Kurutulmuş yoğurtlar: Kurut ve Kashk. Pamukkale Universitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, DOI: 10.5505/pajes.2015.47048.
  • Anonim 1: TSE. (2002).Tarhana Standardı TS 2282. Ankara: Türk Standartları Enstitüsü.

Details

Primary Language Turkish
Journal Section Research Article
Authors

Ayla Ünver ALÇAY
İstanbul Aydın Üniversitesi, ABMYO, Gıda Teknolojisi Programı
0000-0003-3254-155X


Semiha YALÇIN This is me
Marmara Gıda Analiz Laboratuvarı
Palestine, State of


Kamil BOSTAN
İstanbul Aydın Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi, Gastronomi Bölümü
0000-0001-7583-0066
Türkiye


Ekin DİNÇEL This is me
İstanbul Aydın Üniversitesi, ABMYO, Gıda Teknolojisi Programı
Türkiye

Publication Date January 1, 2015
Application Date
Acceptance Date
Published in Issue Year 2015, Volume , Issue 37

Cite

APA Alçay, A. Ü. , Yalçın, S. , Bostan, K. & Dinçel, E. (2015). Orta Asya'dan Anadolu'ya Kurutulmuş Gıdalar . Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi , (37) , 83-93 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/abmyoder/issue/46669/585191



All site content, except where otherwise noted, is licensed under a Creative Common Attribution Licence. (CC-BY-NC 4.0)