Research Article

Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)

Volume: 6 Number: 1 August 5, 2019
EN TR

Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)

Abstract

Milli Mücadele sonrası milli egemenliğe dayalı, laik, bir ulus devlet var edilmeye çalışılmıştır.  Yeni bir devlet olgusu yeni bir millet inşasını zorunlu kılmıştır. Bu inşanın anahtarı eğitim olmuştur. Türkiye Cumhuriyeti, Atatürk’ün sağlığında kendine ait ilk kuşağını yaptığı büyük inkılapların ışığında yetiştirmiştir. Türkiye, Osmanlı’dan bir insan mirası devralmıştır. İlk Cumhuriyet nesli, bu kuşakla birlikte belli bir süre aynı dönemi paylaşmıştır. Cumhuriyet’in nesilden nesile aktarılacak bir değer olarak benimsenmesinde zamana ihtiyaç duyulmuştur. Atatürk’ün ölümüyle eğitim yatırımları ve anlayışı zayıflamıştır. II. Dünya Savaşı’nın getirdiği sorunlar Türk Eğitim Sistemi’ni etkilemiştir. Savaş sonrası çok partili siyasi sisteme geçilmiştir. Süreç 1950 seçimlerinde iktidarın el değişmesiyle tamamlanmıştır. Söz konusu dönemler, eğitimde kendine mahsus izler bırakmıştır. Eğitim, bir insan ve kimlik inşası olarak tanımlanırsa Türk eğitimin amaçlarının ne denli yakalandığını taşradaki eğitim uygulamalarından takip edebiliriz. Eğitim sorunlarını taşra derinden hisseder ve yaşar. Bunu anlamak için eğitimin taşra uygulamalarına bakmak gereklidir. Yine Türkiye’deki siyasi ve sosyal ayrışmaları buradan takip etmek mümkündür. 1933-1953 arası ciddi kırılmaları içinde barındırır.  Makalemizde bu dönemi Erbeyli Köy İlkokulu öğrenci kütüklerinden yola çıkarak yeniden okumaya çalıştık. Süreçte, okulu terk oranının yüksek olduğunu, kızların erken yaşta evlendirildiğini, müfredatın değiştiğini gördük. Eğitim amaçlarının taşra bağlamında büyük ölçüde gerçekleştirilemediğine şahit olduk. Çalışmamızda yöntem olarak öncelikle literatür taraması yaptık. Ardından Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerini inceledik. Buradaki verileri istatistiğe döktük. İlgili dönemde öğrencilik yapmış kimi kişilerle sözlü tarih çalışması yaptık. Gazete taramalarıyla verileri pekiştirmeye çalıştık. Araştırmamıza benzer bir çalışma henüz yapılmamıştır. Onun için Türk eğitimi ve eğitim tarihi adına çalışmamız önemli katkılar sunacaktır diyebiliriz. 

Keywords

References

  1. Arşiv Kaynakları: -Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütükleri 1 ve 2 Numaralı Defterler-CHP Aydın İl Kongresi (3.12.1948) İlçe Kongrelerinden Gelen Dileklerin Özeti- Cumhuriyetin 15.Yılında Aydın, CHP Basımevi, Aydın,-İlk Mektep Müfredat Programı, Devlet Matbaası, İstanbul, 1930.
  2. Gazeteler: -Anadolu-Demokrat İzmir
  3. Basılı: -Alsan, Zeki M, ‘Mustafa’nın Romanı-Memleket Çocuğu(1889-1907 Aydın ve İzmir Hatıraları)’ Vadi Yayınları, 2002. -Armaoğlu, Fahir, ’20. yüzyıl Siyasi Tarihi cilt 1-2’ Alkım Yayınları, İstanbul, 2002.-Arıkan, Zeki(Editör) Tariş Tarihi, 1993.-Aybars, Ergün, ‘Atatürkçülük ve Modernleşme’ İzmir, 2000.-Aydın İl Yıllığı, (1973).-Başaran İbrahim. E. ‘Eğitime Giriş’ 6.Baskı, Ankara, 1987.- Başgöz İlhan-Howard E. Wilson, ‘Türkiye Cumhuriyeti’nde Eğitim ve Atatürk’ Dost Yay. Ankara, 1968.-Dinç, Sait. Cumhuriyet Döneminde Yapılan Milli Eğitim Şuraları ve Alınan Kararların Uygulamaları(1923-1960), Hacettepe Üv. Ankara, 1999.-Eroğlu, Hamza, ‘Türk İnkılap Tarihi’ Ankara, 1990.-Feroz Ahmad, ‘Modern Türkiye’nin Oluşumu’ Kaynak Yayınları, İstanbul, 1999 .-Gök,Fatma(editör) ‘75 Yılda Eğitim’ İş Bankası-Tarih Vakfı Yayınları, İstanbul, 1999.-Gülöksüz, Yiğit(Genel Koordinatör), ‘Liseli Gençlerin Gözüyle Cumhuriyetimiz-Yerel Tarih Yarışması’ Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı Yayını, İstanbul, 1999.-Gürkan,Emrah, ‘80. yılında Cumhuriyet-Ne kadar Muasırlaşabildik’ Güncel Yayınları, İstanbul, 2003. -Kartekin Enver, Devrim Tarihi ve Türkiye Cumhuriyeti Rejimi, Sinan Yayınları, İstanbul, 1973.-‘İzmir Liseler Arası tarih Yarışması’ İzmir B. Şehir B. Kent Kitaplığı Yayınları, İzmir, 2003.-Özakın, Gülsün, İlk ve Ortaöğretim Ders Kitaplarında Laiklik(1929-1960), YTL, İstanbul. 2004.-Özbey, Emre ‘Aydın Lisesi’ YTL, Aydın, 2009.-Öztürk, Adil Adnan. ‘Türkiye’de Modern Eğitimin Gelişimi ve Aydın İli’ Aydın, 1999.-Sakaoğlu, Necdet, ‘Osmanlı’dan Günümüze Eğitim Tarihi’ Bilgi Üniv. Yay. İstanbul, 2003.- Şengör A, ‘Hasan Ali Yücel ve Türk Aydınlanması’ TÜBİTAK Yayınları 2. Baskı, Ankara, 2003.
  4. Sözlü Kaynak: Emine CeritNecati ÖzçöllüNecmettin Aydın.Meral Özçöllü

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

August 5, 2019

Submission Date

May 30, 2018

Acceptance Date

February 5, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 6 Number: 1

APA
Akdağ, M. (2019). Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(1), 52-64. https://izlik.org/JA76GN43ZH
AMA
1.Akdağ M. Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2019;6(1):52-64. https://izlik.org/JA76GN43ZH
Chicago
Akdağ, Menderes. 2019. “Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi Ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (1): 52-64. https://izlik.org/JA76GN43ZH.
EndNote
Akdağ M (August 1, 2019) Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 1 52–64.
IEEE
[1]M. Akdağ, “Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)”, Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 6, no. 1, pp. 52–64, Aug. 2019, [Online]. Available: https://izlik.org/JA76GN43ZH
ISNAD
Akdağ, Menderes. “Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi Ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6/1 (August 1, 2019): 52-64. https://izlik.org/JA76GN43ZH.
JAMA
1.Akdağ M. Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2019;6:52–64.
MLA
Akdağ, Menderes. “Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi Ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953)”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 6, no. 1, Aug. 2019, pp. 52-64, https://izlik.org/JA76GN43ZH.
Vancouver
1.Menderes Akdağ. Cumhuriyet’in İlk Yıllarından Çok Partili Yaşama Geçiş Sürecine Türk Eğitimi ve Eğitim Uygulamalarının Bir Köye Yansıması(Erbeyli İlkokulu Öğrenci Kütüklerinin İncelenmesi 1933-1953). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi [Internet]. 2019 Aug. 1;6(1):52-64. Available from: https://izlik.org/JA76GN43ZH