Research Article

HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ

Volume: 11 Number: 23 August 31, 2024
TR EN

HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ

Öz

Bu çalışma, biyogaz reform süreçlerinde çeşitli çıktı parametrelerini tahmin etmek için Evrişimli Sinir Ağları (CNN: Convolutional Neural Networks) ve Uzun Kısa Süreli Bellek (LSTM: Long Short-Term Memory) algoritmalarını birleştiren hibrit bir derin öğrenme modelinin uygulamasını incelemektedir. Çalışmanın amacı, bu süreçlerin yönetimini iyileştiren tahmine dayalı modeller geliştirmektir. CNN-LSTM modeli, zaman serisi verilerindeki uzun vadeli bağımlılıkları ve karmaşık özellikleri yakalama konusundaki yeterliliği nedeniyle seçilmiş ve Destek Vektör Regresyonu (SVR: Support Vector Regression) gibi diğer modellerle karşılaştırılmıştır. Araştırma metan dönüşüm oranı, hidrojen-karbon monoksit oranı ve sentez gazı bileşimi gibi biyogaz reformunun önemli çıktılarını değerlendirmektedir. Modelin etkinliği RMSE, MAE ve MAPE ölçümleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Farklı eğitim dönemleri sonrasında, metan dönüşüm oranı için RMSE 0,1905, MAE 0,1311 ve MAPE 0,0036 olarak kaydedilmiştir. Elde edilen sonuçlar, modelin tahmin başarısındaki yüksek doğruluğu ortaya koymaktadır. Bu çalışma, makine öğrenimi tekniklerinin endüstriyel uygulamalarda biyogaz reform süreçlerinin optimize edilmesi ve kontrol edilmesine katkı sağlayabileceğini göstermektedir. CNN-LSTM modelinin özellikle karmaşık biyokimyasal süreçleri yönetmedeki başarısı, derin öğrenme tekniklerinin potansiyelini vurgulamaktadır. Gelecekteki çalışmalar, modelin farklı biyogaz tesislerinde uygulanmasını ve optimizasyon parametrelerinin daha da iyileştirilmesini amaçlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Biyogaz Reformlama , CNN-LSTM , SVR , Sürdürülebilir Enerji

References

  1. Kougias PG, Angelidaki I. Biogas and its opportunities - A review Keywords. Front. Environ. Sci. 2018; 12(June):1-22.
  2. Abanades S. A conceptual review of sustainable electrical power generation from biogas. Energy Sci. Eng. 2022; 10(2):630-655, doi: 10.1002/ese3.1030.
  3. Phan TS. Hydrogen production from biogas : Process optimization using ASPEN Plus. International Journal of Hydrogen Energy; 47(100): 42027-42039. 2022. HAL Id : hal-03563223.
  4. Vita A, Italiano C, Previtali D, Fabiano C, Palella A, Freni F, Bozzano G, Pino L, Manenti F. Methanol synthesis from biogas: A thermodynamic analysis. Renew. Energy 2018; 118: 673-684, doi: 10.1016/j.renene.2017.11.029.
  5. da Silva Pinto RL, Vieira AC, Scarpetta A, Marques FS, Jorge RMM, Bail A, Jorge LMM, Corazza ML, Ramos LP. An overview on the production of synthetic fuels from biogas. Bioresour. Technol. Reports, 2022; 18(1): 101104. doi: https://doi.org/10.1016/j.biteb.2022.101104.
  6. Minutillo M, Perna A, Sorce A. Green hydrogen production plants via biogas steam and autothermal reforming processes: energy and exergy analyses. Appl. Energy, 2020; 277: 115452. doi: https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2020.115452.
  7. Chein RY, Chen WH, Chyuan Ong H, Loke Show P, Singh Y. Analysis of methanol synthesis using CO2 hydrogenation and syngas produced from biogas-based reforming processes. Chem. Eng. J. 2021; 426:130835. doi: https://doi.org/10.1016/j.cej.2021.130835.
  8. Marchese M, Giglio E, Santarelli M, Lanzini A. Energy performance of Power-to-Liquid applications integrating biogas upgrading, reverse water gas shift, solid oxide electrolysis and Fischer-Tropsch technologies. Energy Convers. Manag. 2020; 6: 100041. doi: https://doi.org/10.1016/j.ecmx.2020.100041.
  9. Al-Wahaibi A, Osman AI, Al-Muhtaseb AAH, Alqaisi O, Baawain M, Fawzy S, Rooney DW. Techno-economic evaluation of biogas production from food waste via anaerobic digestion. Sci. Rep. 2020; 10(1):1-16. doi: 10.1038/s41598-020-72897-5.
  10. Roy PS, Song J, Kim K, Park CS, Raju ASK.NCO2 conversion to syngas through the steam-biogas reforming process. J. CO2 Util. 2018; 25:275-282. doi: https://doi.org/10.1016/j.jcou.2018.04.013.
APA
Oyucu, S., & Herdem, M. S. (2024). HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 11(23), 301-316. https://doi.org/10.54365/adyumbd.1488710
AMA
1.Oyucu S, Herdem MS. HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2024;11(23):301-316. doi:10.54365/adyumbd.1488710
Chicago
Oyucu, Saadin, and Münür Sacit Herdem. 2024. “HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ”. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 11 (23): 301-16. https://doi.org/10.54365/adyumbd.1488710.
EndNote
Oyucu S, Herdem MS (August 1, 2024) HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 11 23 301–316.
IEEE
[1]S. Oyucu and M. S. Herdem, “HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ”, Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, vol. 11, no. 23, pp. 301–316, Aug. 2024, doi: 10.54365/adyumbd.1488710.
ISNAD
Oyucu, Saadin - Herdem, Münür Sacit. “HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ”. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 11/23 (August 1, 2024): 301-316. https://doi.org/10.54365/adyumbd.1488710.
JAMA
1.Oyucu S, Herdem MS. HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2024;11:301–316.
MLA
Oyucu, Saadin, and Münür Sacit Herdem. “HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ”. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, vol. 11, no. 23, Aug. 2024, pp. 301-16, doi:10.54365/adyumbd.1488710.
Vancouver
1.Saadin Oyucu, Münür Sacit Herdem. HİBRİT DERİN ÖĞRENME ALGORİTMALARI KULLANILARAK BİYOGAZ REFORM SÜREÇLERİNİN OPTİMİZASYONU: CNN-LSTM MODELİ İLE ÇIKTI PARAMETRELERİNİN TAHMİNİ. Adıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2024 Aug. 1;11(23):301-16. doi:10.54365/adyumbd.1488710