Research Article

SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME

Number: 51 December 31, 2025
TR EN

SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME

Abstract

Bu çalışma, Afrika’da yaşanan silahlı çatışmaların çocuk hakları üzerindeki etkilerini incelemektedir. Birleşmiş Milletler’in 2025 yılı “Children and Armed Conflict” raporundan elde edilen veriler, çocukların yaşam hakkı, eğitim, sağlık, korunma ve sosyo-ekonomik koşullar bağlamında maruz kaldıkları ağır ihlalleri ortaya koymaktadır. Bulgulara göre, Sudan, Somali ve Etiyopya’da çocukların öldürülmesi ve sakatlanması yüksek düzeyde gerçekleşmiş; Nijerya ve Orta Afrika Cumhuriyeti’nde çocuk asker kullanımı ve cinsel şiddet vakaları dikkat çekmiştir. Ayrıca eğitim kurumlarına yönelik saldırılar, sağlık hizmetlerine erişimin engellenmesi ve çocukların kitlesel olarak yerinden edilmesi yaygın bir durumdur. Çalışma, savaşların çocukların fiziksel ve psikososyal gelişimini kalıcı olarak olumsuz etkilediğini göstermektedir. Sonuç olarak, çocuk haklarının korunması için uluslararası işbirliği, çocuk dostu politikalar ve sürdürülebilir barış çabalarının güçlendirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır

Keywords

References

  1. African Child Policy Forum. (2023). ACPF@20: Poverty and hunger still Africa’s biggest challenge. https://africanchildforum.org/twenty-years-on-poverty-and-hunger-remain-africas-biggest-challenge adresinden 06 Ağustos 2025 tarihinde alınmıştır.
  2. African Union (1999). African Charter on the Rights and Welfare of the Child. https://au.int/en/treaties/african-charter-rights-and-welfare-child adresinden 06 Ağustos 2025 tarihinde alınmıştır.
  3. Africa Water Vision 2025 (2025). Equitable and sustainable use of water for socioeconomic development. https://www.afdb.org/fileadmin/uploads/afdb/Documents/Generic-Documents/african%20water%20vision%202025%20to%20be%20sent%20to%20wwf5.pdf adresinden 05 Eylül 2025 tarihinde alınmıştır.
  4. Albertyn, R., Bickler, S. W., van As, A. B., Millar, A. J. W., & Rode, H. (2003). The effects of war on children in Africa. Pediatric Surgery İnternational, 19(4), 227-232. 10.1007/s00383-002-0926-9
  5. Al Jazeera (2024). More than 10 million children in line of fire as war rages in Sudan. https://www.aljazeera.com/news/2024/4/10/more-than-10-million-children-in-line-of-fire-as-war-rages-in-sudan adresinden 27 Ekim 2025 tarihinde alınmıştır.
  6. Angucia, M. (2009). Children and war in Africa: the crisis continues in Northern Uganda. International Journal on World Peace, 26(3), 77-95.
  7. AP News (2025). Besieged city in Sudan has become “an epicentre of child suffering,” UNICEF warns. https://apnews.com/article/sudan-war-military-rsf-darfur-el-fasher-a1fa65cfd28c716a625bd4687c84eec6 adresinden 27 Ekim 2025 tarihinde alınmıştır.
  8. Ayele, K. (2025). Impacts of armed conflicts on healthcare and nutrition services in Ethiopia: a narrative review. Public Health Challenges, 4(3), e70099. https://doi.org/10.1002/puh2.70099

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Child and Adolescent Development

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 31, 2025

Submission Date

September 2, 2025

Acceptance Date

December 27, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 51

APA
Kay, M. A., & Ünver, G. (2025). SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 51, 741-773. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1777137
AMA
1.Kay MA, Ünver G. SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;(51):741-773. doi:10.14520/adyusbd.1777137
Chicago
Kay, Mehmet Akif, and Gül Ünver. 2025. “SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, nos. 51: 741-73. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1777137.
EndNote
Kay MA, Ünver G (December 1, 2025) SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 51 741–773.
IEEE
[1]M. A. Kay and G. Ünver, “SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME”, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 51, pp. 741–773, Dec. 2025, doi: 10.14520/adyusbd.1777137.
ISNAD
Kay, Mehmet Akif - Ünver, Gül. “SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 51 (December 1, 2025): 741-773. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1777137.
JAMA
1.Kay MA, Ünver G. SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;:741–773.
MLA
Kay, Mehmet Akif, and Gül Ünver. “SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME”. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 51, Dec. 2025, pp. 741-73, doi:10.14520/adyusbd.1777137.
Vancouver
1.Mehmet Akif Kay, Gül Ünver. SAVAŞIN ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: AFRİKA’DA ÇOCUK HAKLARI BAĞLAMINDA BİR İNCELEME. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025 Dec. 1;(51):741-73. doi:10.14520/adyusbd.1777137