İlkokulda Derinlemesine Okuma Stratejisinin Okuduğunu Anlamaya Etkisi

Öz

Okuma sürecinde strateji kullanımının önemi gün geçtikçe artmaktadır. Ancak okuduğunu anlama stratejilerinin eğitim ve öğretim faaliyetlerinde üst düzey sınıflarda kullanılabileceği görüşü yaygındır. Yapılan çalışmalar, öğrenciyi üst basamaklara hazırlamak ve zorlu metinlerle mücadele etme aracı olarak bu stratejilerinin kullanımının, okul öncesi düzeyine kadar inebileceğini göstermektedir. Bu çalışma ilkokul 3. sınıf düzeyinde “Derinlemesine Okuma Stratejisi” kullanmanın okuduğunu anlama üzerindeki etkisini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmanın çalışma grubunu 2019-2020 eğitim öğretim yılında 3. sınıfta öğrenim gören 15’i kız, 15’i erkek olmak üzere toplam 30 ilkokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma nicel ve nitel verilerin bir arada kullanıldığı karma desen ile yürütülmüştür. Araştırmada ön test-son test, görüşme, doküman analizi ve araştırmacı günlüğü gibi veri toplama tekniklerinden yararlanılmıştır. Veri toplama araçları olarak görüşme formundan, araştırmacı boyunca süreç esnasında tutulan günlük ve öğrenci uygulama kâğıtlarından faydalanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre derinlemesine okuma stratejisinin ilkokul 3. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlaması üzerinde olumlu etkisinin olduğu görülmüştür. Bunun yanı sıra kullanılan stratejinin bilgilendirici metinler üzerinde etkili olduğu ve kullanımında özellikle sürecin başında öğretmen desteğine ihtiyaç duyulduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Anahtar Kelimeler: Okuma
• okuduğunu anlama
• okuduğunu anlama stratejileri
• derinlemesine okuma stratejisi
• karma yöntem.

Kaynakça

1. Akyol, H. (2006). Yeni programa uygun Türkçe öğretim yöntemleri. Ankara: Nobel.
2. Akyol, H. (2017). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi. Ankara: Pegem Akademi.
3. Balcı, A. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma. Ankara: Pegem Akademi.
4. Baştuğ, M. Hiğde, A., Çam, E., Örs, E. ve Efe, P. (2019). Okuduğunu anlama becerilerini geliştirme. İstanbul: Pegem Akademi.
5. Catterson, A.K. ve Pearson, P.D. (2012). Is close reading better reading? the history and pedagogy of close reading. California: Berkeley.
6. Çaycı, B. ve Demir, M. (2006). Okuma ve anlama sorunu olan öğrenciler üzerine karşılaştırmalı bir çalışma. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. 4(4), 437-456.
7. Dakin, C. (2013). The effects of comprehension through close reading. School of Arts and Sciences St. John Fisher College, New York.
8. Doğan, B. (2002). Okuduğunu anlama stratejilerinin öğretimi ile ilgili alan yazın taraması. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 1, 15.

9. Ensley, A. ve Rodriguez, S. (2019). Annotation and agency: teaching close reading in the primary grades. The Reading Teacher. 73, 223-229.
10. Epçaçan, C. (2009). Okuduğunu anlama stratejilerine genel bir bakış. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. 2,6.
11. Fisher, D. ve Frey, N. (2012). Close reading in elementary schools. The Reading Teacher, 66(3), 179–188.
12. Fisher, D. ve Frey, N. (2014a). Close reading as an intervention for struggling middle school readers. Journal of Adolescent ve Adult Literacy, 57(5), 367–376.
13. Fisher, D. ve Frey, N. (2014b). Contingency teaching during close reading. The Reading Teacher. 68, 277–286.
14. Fox, E. S. (2017). Implementation and teacher perceptions of close reading instruction in the primary grades. Widener University, Pennsylvania.
15. Güleryüz, H. (2000). Programlanmış ilk okuma yazma öğretimi kuram ve uygulamaları. Ankara: Pegem Akademi.
16. Hinchman, K. ve Moore, D. (2013). Close reading a cautionary interpretation. Journal of Adolescent ve Adult Literacy. 56(6), 441-450.
17. Houck, L. (2017). An exploration of close reading strategies and 3rd grade comprehension. Rowan University, New Jersey.
18. Lapp, D., Moss, B., Grant, M. ve Johnson, K. (2015). A close look at close reading. Virginia: ASCD.
19. Lassonde, C. (2009). Recognizing a “different drum” through close-reading strategies. Networks: An Online Journal for Teacher Research. 11(1).
20. Millî Eğitim Bakanlığı. (2019). PISA 2018 Ön Değerlendirme Raporu http://pisa.meb.gov.tr/wpcontent/uploads/2020/01/PISA_2018_Turkiye_On_Raporu.pdf adresinden 19.12.2019 tarihinde erişilmiştir.
21. Milli Eğitim Bakanlığı. (2019). Türkçe-Matematik-Fen Bilimleri Öğrenci Başarı İzleme Araştırması 4. Sınıf Seviyesi. https://www.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_09/23150323_TMF-OBAI-4-2019_Rapor9.pdf adresinden 19.12.2019 tarihinde erişilmiştir.
22. Paul, C. (2017). Building disciplinary literacy: an analysis of history, science and math teachers’ close reading strategies. Literacy UKLA. 52 (3), 161-170.
23. Ross, A. J. (2015). The effects of close reading strategies on reading achievement, writing achievement, and students perceptıon of confidence related to reading. Trevecca Nazarene University, Tennessee.
24. Saccomano, D. ve College, M. (2014). How close is close reading? Texas Journal of Literacy Education. 2, (2).
25. Sisson, D. ve Sisson B. (2014). Close reading in elementary school. New York: Routledge.
26. Stout, M. (2015). Close reading in elementary schools. Unıversity Of Central Missouri, Missouri.
27. Tracey, D. H. ve Morrow, L. M. (2017). Okumaya genel bir bakış. (H. Ülper, Çev.) Ankara: Pegem Akademi.
28. Victor, L. (2017). How close reading influences reading comprehension. Arizona State University, Arizona.
29. Villasenor A., D. (2018). The correlation between close reading as an ınstructional strategy with reading comprehension in elementary schools. Dominican University, California.
30. Welsch, J., Powell, J. Ve Robnolt, V. (2019). Getting to the core of close reading: what do we really know and what remains to be seen? Reading Psychology. 40, 95-116.
31. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.