Araştırma Makalesi

Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler

Cilt: 10 Sayı: 2 31 Temmuz 2024
PDF İndir
TR EN

Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler

Öz

Bu çalışma ilgili yazın doğrultusunda gelişmekte olan ekonomilerdeki firmaların ihracat çeşitlendirmesini ele almaktadır. Gelişmekte olan ekonomilerdeki firmalar emek, sermaye ve ürün pazarlarının zayıf, risk ve belirsizliğin yüksek olduğu çevrelerde faaliyet göstermektedirler. Bu ekonomilerdeki firmalar sürdürülebilir rekabet avantajı yaratmak amacı ile uluslararası faaliyette bulunmaktadırlar. Bu ekonomilerde uluslararasılaşma sürecinin erken aşamalarında en çok kullanılan yöntemlerden birisi ihracattır. Firmalar, mevcut ürünlerle pazar paylarını artırarak, ürün ya da pazarlarını çeşitlendirerek ihracat faaliyetinde bulunmaktadırlar. Firmaların ihracat faaliyetini genişletirken başvurduğu ürün çeşitlendirmesinin gelişmekte olan ve gelişmiş ülkelerde farklılaştığı ileri sürülmektedir. Ürün çeşitlendirme, maliyet liderliği, markalaşma gibi farklı stratejilerle dış pazarlara açılan firmaların, gelişmiş ve diğer gelişmekte olan ekonomilerde ihracat performansı farklılaşmaktadır. Firmaların pazar çeşitlendirmesinde, kurumsal çevrelerine benzer özellikler gösteren diğer gelişmekte olan ekonomilerde ya da fırsat ve kaynakların daha çok bulunduğu gelişmiş ülkelerde ihracat faaliyeti göstereceğine ilişkin farklı görüşler bulunmaktadır. Yazında ihracat çeşitlendirmesine ilişkin çalışmalar bulunmasına rağmen, gelişmekte olan ekonomilerdeki firmaların çeşitli stratejilerle gelişmiş ya da gelişmekte olan diğer ekonomilere eğilimlerine ve elde edilen ihracat performansının bu ekonomi gruplarındaki farklılaşma durumuna ilişkin araştırmalar kısıtlıdır. Bu nedenle bu çalışma, firmaların uluslararasılaşma yöntemlerinden olan ihracatın, diğer gelişmekte olan ya da gelişmiş ekonomilerde çeşitlendirmesini tartışmaktadır. Bu doğrultuda, ilerideki çalışmalarda araştırılabilecek önermeler sunarak, gelişmekte olan ekonomilerdeki ihracat çeşitlendirmesi ile ilgili anlayışı ilerletmeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acaravcı, A. ve Kargı, G. (2015). Türkiye’de ihracatın çeşitlendirilmesi ve ekonomik büyüme. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, 1(1), 1-16. https://doi.org/10.20979/ueyd.182891
  2. Ahmad, M. and Jabeen, G. (2023). Relating economic openness and export diversification to eco-efficiency: Is green innovation critical? International Journal of Finance & Economics, 29(3), 3203-3225. https://doi.org/10.1002/ijfe.2825
  3. Aitken, B., Hanson, G. H. and Harrison, A. E. (1997). Spillovers, foreign investment, and export behavior. Journal of International Economics, 43(1-2), 103-132. https://doi.org/10.1016/S0022-1996(96)01464-X
  4. Akar, G. ve Ay, A. (2019). Ürün ve ülke açısından ihracat çeşitlendirmesi: Türkiye üzerine bir değerlendirme. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü̈ Elektronik Dergisi, 10(1), 116-127. https://dergipark.org.tr/tr/pub/gumus/issue/44146/460996
  5. Aldan, A. and Çulha, O. Y. (2016). The role of the extensive margin in export of Turkey: A comparative analysis. Central Bank Review, 16(2), 59-64. https://doi.org/10.1016/j.cbrev.2016.05.002
  6. Amurgo-Pacheco, A. and Pierola, M. D. (2008). Patterns of export diversification in developing countries: Intensive and extensive margins. World Bank Policy Research Working Paper 4473, Washington, DC. https://doi.org/10.1596/1813-9450-4473
  7. Artopoulos, A., Friel, D. and Hallak, J. C. (2013). Export emergence of differentiated goods from developing countries: Export pioneers and business practices in Argentina. Journal of Development Economics, 105, 19-35. https://doi.org/10.1016/j.jdeveco.2013.07.001
  8. Aulakh, P. S., Kotabe, M. and Teegen, H. (2000). Export strategies and performance of firms from emerging economies: Evidence from Brazil, Chile and Mexico. Academy of Management Journal, 43(3), 342-361. https://doi.org/10.2307/1556399

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uluslararası Ticaret (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Temmuz 2024

Gönderilme Tarihi

10 Şubat 2024

Kabul Tarihi

24 Temmuz 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özen, Ö. (2024). Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(2), 334-352. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1434971
AMA
1.Özen Ö. Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2024;10(2):334-352. doi:10.31592/aeusbed.1434971
Chicago
Özen, Özlem. 2024. “Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10 (2): 334-52. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1434971.
EndNote
Özen Ö (01 Temmuz 2024) Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10 2 334–352.
IEEE
[1]Ö. Özen, “Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 10, sy 2, ss. 334–352, Tem. 2024, doi: 10.31592/aeusbed.1434971.
ISNAD
Özen, Özlem. “Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10/2 (01 Temmuz 2024): 334-352. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1434971.
JAMA
1.Özen Ö. Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2024;10:334–352.
MLA
Özen, Özlem. “Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 10, sy 2, Temmuz 2024, ss. 334-52, doi:10.31592/aeusbed.1434971.
Vancouver
1.Özlem Özen. Gelişmekte Olan Ekonomilerde Uluslararasılaşma: Gelişmekte Olan ve Gelişmiş Ülkelerde İhracat Çeşitlendirmesi Eğilimi Üzerine Değerlendirme ve Önermeler. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Temmuz 2024;10(2):334-52. doi:10.31592/aeusbed.1434971