Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinin Deprem Farkındalığının Belirlenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulunda okuyan öğrencilerin deprem konusundaki bilgi düzeylerini ve farkındalıklarını belirlemektir. Araştırma tanımlayıcı tipte olup, veriler çalışmacılar tarafından oluşturulan anket formu ile Haziran-Temmuz 2023 tarihlerinde bir devlet üniversitesinin sağlık hizmetleri meslek yüksekokulundaki öğrencilerinden toplandı. Araştırmanın evreni 500 öğrenci olup örneklemi ise gönüllü katılımcı olmayı kabul eden 355 öğrencidir. Araştırmaya katılan öğrencilerin yaş ortalamaları 21.0 ± 3.76 (18-46)’dır. Öğrencilerin % 68.5’inin daha önce depreme maruz kaldığı ve %63.4’ünün yaşadığı şehrin deprem riski altında olduğu, %89.3’ünün kendisi ve çevresinin depreme hazırlıklı olmadığı, %72.4’ünün deprem acil durum çantası bulundurmadığı, %89.6’sının deprem öncesi deprem çantasını bulundurmanın önemini bildiği belirlenmiştir. Öğrencilerin %90.1’inin devrilebilecek eşyaların duvarlara sabitlenmesinin önemini, %82.8’sinin depremin yapılara/binalara etkilerini, %88.2’sinin depremin maddi zararlarını ve %94.4’ünün depremin manevi zararlarını bildiği belirlenmiştir. Öğrencilerin depreme yönelik eğitim alma durumları ile bireysel ve deprem farkındalık durumlarının karşılaştırılmasında; depremin yapılara etkileri, depremin maddi zararları hakkında bilgi sahibi olma, üniversite eğitiminin doğal afetlere karşı bilinçlendirmesi, yaşadıkları şehrin riski, ülkedeki fay hatlarının geçtiği yerleri bilme, siz ve çevrenizin afete hazır olma durumu, deprem acil çantası bulundurma, barınma yeri ve depreme karşı bilinçli olma hayat kurtarır oranları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu (p<0,05), depremin manevi zararları hakkında bilgi sahibi olma, daha önce depreme maruz kalma arasında anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir (p>0,05). Öğrencilerin afete hazırlıklı olması ile deprem acil çantası bulundurma arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunduğu (p<0,05), deprem çantasını bulundurmanın önemi hakkında bilgi sahibi olma arasında anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir (p>0,05). Çalışmamızda öğrencilerin depremin zararları, deprem öncesi ve sonrası yapılması gerekenler hakkında bilgi düzeylerinin ve farkındalıklarının yüksek olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Deprem Bilgi Düzeyi
• Deprem Farkındalığı
• Depreme Hazırlıklı Olma
• Deprem Sonrası

Determination of Earthquake Awareness of Health Services Vocational School Students

Abstract

This study aims to determine the knowledge level and awareness of the students studying at the Vocational School of Health Services about earthquakes. The study was descriptive and the data were collected from the students of the vocational school of health services of a state university in June-July 2023 with a questionnaire form created by the researchers. The population of the study was 500 students and the sample was 355 students who accepted to be voluntary participants. The mean age of the students participating in the research is 21.0 ± 3.76 (18-46). 68.5% of the students were exposed to an earthquake before, 63.4% of the students were at risk of earthquakes, 89.3% of them and their surroundings were not prepared for an earthquake, 72.4% of them did not have an earthquake emergency bag, It was determined that 89.6% of them knew the importance of having an earthquake bag before the earthquake. It was determined that 90.1% of the participants knew the importance of fixing the items that could fall to the walls, 82.8% knew the effects of the earthquake on the structures/buildings, 88.2% knew the material damage of the earthquake and 94.4% knew the moral damage of the earthquake. In the comparison of the students' education about earthquakes and their individual and earthquake awareness levels; Having information about the effects of the earthquake on the structures, the material damage of the earthquake, raising awareness against natural disasters in university education, the risk of the city they live in, knowing the places where the fault lines pass in the country, the preparedness of you and your environment for the disaster, having an earthquake emergency kit, sheltering place and being conscious about the earthquake. It was determined that there was a statistically significant difference between life-saving rates (p<0.05), and there was no significant difference between knowing the moral damage of an earthquake (p>0.05). It was determined that there was a statistically significant difference between students' preparedness for disaster and having an earthquake emergency bag (p<0.05), and there was no significant difference between knowing the importance of having an earthquake bag (p>0.05). In our study, it was determined that the student's level of knowledge and awareness about the damages of the earthquake and what to do before and after the earthquake were high.

Keywords

• After Earthquake
• Earthquake Awareness
• Earthquake Knowledge Level
• Earthquake Preparedness

Kaynakça

1. Aksoy, B., Sözen, E. (2014). Lise öğrencilerinin coğrafya dersindeki deprem eğitimine ilişkin görüşlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Düzce ili örneği) Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1), 279-297. Retrieved from: https://dergipark.org.tr/en/pub/usaksosbil/issue/21639/232586
2. Altıntaş, K. H. (2005). Education and training in disaster medicine. Hacettepe Journal of Medicine. 36(3):139-146.
3. Arslan, E. (2016). Evaluation of Trakya University Medical Faculty students' knowledge, attitudes and behaviors about disaster-emergency situations. Specialization thesis, Trakya University Faculty of Medicine, Department of Emergency Medicine, Edirne.
4. Avcı, S., Kaplan, B., Ortabağ, T. (2020). The Knowledge and Awareness Levels of the Students in the Nursing Department on Disaster. Resilience Journal 4(1), 2020, (89-101) DOI: 10.32569/resilience.619897
5. Avcı, S., Kaplan, B., Ortabağ, T., Arslan, S. (2022). Knowledge and Awareness Levels of Nurses Working in University Hospitals on Disaster. Journal of Disaster and Risk, 5(1), 94-108.
6. Bilen, E., Polat, M. (2022). Opinions of the teacher candidates concerning earthquake awareness. Turk. J. Earthq. Res. 4(1), 155-173, https://doi.org/10.46464/tdad.1098199 Boran, N. (2021). Acil yardım ve afet yönetimi bölümü öğrencilerinin afet farkındalığı ve afetlere yönelik tutumlarının değerlendirilmesi (Gümüşhane ili örneği). Yüksek Lisans Tezi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Gümüşhane Üniversitesi.
7. Chan, E. Y., Yue, J., Lee, P., Wang, S. S. (2016). Socio-demographic predictors for urban community disaster health risk perception and household-based preparedness in a Chinese urban city. PLoS Current, 8. doi.org/10.1371/currents.dis.287fb7fee6f9f4521af441a236c2d519
8. Erdoğan, C., Aksoy, Ö. (2020). Strategies for coping with earthquake stress (Balıkesir Karesi district, Pasaalanı neighborhood example. The Journal of Social Sciences Academy, 3(2), 88-103. DOI: 10.38004/sobad.704072

9. Erkal, T., Değerliyurt, M. (2009). Disaster management in Turkey. Journal of Eastern Geography.14(22): 147-164.
10. Ertuğrul, B., Ünal, S.D. (2020). Determining the General Disaster Preparedness Beliefs of Students Studying at a Vakif University Health Services Vocational School Journal of Disaster and Risk Volume: 3 Issue: 1, 2020 (31-45).
11. Genç, M., Sözen, E. (2021). The sustainable scale of earthquake awareness, development, validity and reliability study. International Electronic Journal of Environmental Education, 11(1), 24-41. https://doi.org/10.18497/iejeegreen.794680
12. Genç, M., Sözen, E. (2022). Deprem bilgi düzeyi ölçeği: geliştirilmesi, geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(3), 2745-2781. https://doi.org/10.29299/kefad.1049922
13. Güler, Ç., Akın, L. (2015). Public Health Basics. Volume 2, Edition 3, Hacettepe University Press, Ankara. 1106-1111.
14. İnal, E., Kocagöz, S., Turan, M. (2012). A research on determining the basic disaster awareness and preparedness level. Tr J Emerg Med. 12(1):15-19. doi: 10.5505/1304.7361.2012.05658
15. Meral, C. (2014). Research on the Determination of the Knowledge and Awareness Levels of the People on Disaster in Köse District of Gümüşhane Province. Master Thesis, Gumushane University Institute of Social Sciences
16. Najafi, M., Ardalan, A., Akbarisari, A., Noorbala, A. A., Jabbari, H. (2015). Demographic determinants of disaster preparedness behaviors amongst Tehran Inhabitants, Iran. PLoS Currents, 11(7). doi.org/10.1371/currents.dis.976b0ab9c9d9941cbbae3775a6c5fbe6
17. Sözen, E. (2019). The earthquake awareness levels of under graduate students. Journal of Pedagogical Research, 3(2), 87-101. https://doi.org/10.33902/JPR.2019254175
18. Sözen, E., Genç, M. (2023). An ınvestigation of university students' sustainable earthquake awareness levels in terms of different variables. Sakarya University Journal of Education, 13(4 - Speacial Issue - Disaster Education and Education in Disaster Regions), 550-573. doi: https://doi.org/10.19126/suje.1296398
19. Şahin, Y., Lamba, M., & Öztop, S. (2018). Determination of disaster awareness and disaster preparedness levels of university students. Journal of Civilization Studies, 3(6), 149-159.
20. Şen, G., Ersoy, G. (2017). Evaluation of the hospital disaster team's knowledge level on disaster preparedness. Gumushane University Journal of Health Sciences, 6(4), 122–130.
21. Şengün, H., Küçükşen, M. (2019). Why is disaster management training necessary? Erciyes University Journal of Social Sciences Institute, 33(46), 193-211.
22. Şenol, C. (2020). Türkiye’de depremlerin yerleşme ve demografik yapı üzerindeki etkileri (1927-2020). USBAD Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 2(4), 620-644.
23. Türkan, A., Kılıç, İ., & Tiryakioğlu, M. (2019). Development of a disaster attitude scale and assessment of university students' attitudes towards disasters. Ege Academic Review, 19(4), 457-467. DOI: 10.21121/eab.476531
24. URL 1, https://deprem.tubitak.gov.tr/assets/pdf/05_Sabah%20Oturumları/SabahSalonH/OzetKontrolSabahH/H7-1002C-HacerYalnızDilcen.pdf (Son Erişim: 26.07.2023)
25. URL 2, https://www.afad.gov.tr/2021-afetegitim-yili-kapsaminda-ulasilan-kisi-sayisi-10-milyonu-asti---basin-bulteni-17052021 (Son Erişim: 25.05.2024)
26. URL 3. https://www.afad.gov.tr/2022-afettatbikat-yili-kapsaminda-istanbul-tatbikati-basin-duyurusu-19052022 (Son Erişim: 25.05.2024)
27. URL 4, Türkiye, https://www.afad.gov.tr/upload/Node/3923/xfiles/turkiye-afet-farkindaligi-veafetlere-hazirlik-arastirmasi_-2014-edited.p (Son Erişim: 26.07.2023)
28. Yiğit, E. Boz, G. Gökçe, A. ve Özer, A. (2020). İnönü üniversitesi tıp ve mühendislik fakültesi öğrencilerinin afet konusundaki bilgi, tutum ve davranışları. Sakarya Tıp Dergisi, 10(4), 580-586.
29. Yükseler, M. (2019). Earthquake Awareness Knowledge Levels of First Year Students of Çanakkale Onsekiz Mart University Health School. Master's thesis, Çanakkale Onsekiz Mart University, Institute of Educational Sciences, Çanakkale.