Research Article

Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi

Volume: 16 Number: 2 June 24, 2026
EN TR

Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi

Abstract

Medya okuryazarlığı özellikle son zamanlarda araştırmalara gittikçe daha fazla konu olan bir değişken olmaya başlamıştır. Bununla beraber öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimleri ve mesleki yeterlikleri de giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Bu bağlamda araştırmanın amacı, Türkiye’de öğretmenlerin 21. yüzyıl becerileri kapsamında değerlendirilen yaratıcı düşünme, medya okuryazarlığı ve mesleki yeterlik düzeylerini incelemek ve bu üç değişken arasındaki ilişkisel yapıyı ortaya koymaktır. Araştırma, öğretmenlerin dijital çağın gerektirdiği becerileri ne ölçüde içselleştirdiklerini ve bu becerilerin mesleki yeterlikleri üzerindeki etkilerini belirleme gereksiniminden doğmuştur. Nicel araştırma yöntemine dayalı olarak yürütülen çalışma, ilişkisel tarama modelinde desenlenmiştir. Araştırmanın örneklemini, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Düzce ili ve ilçelerinde Millî Eğitim Bakanlığı’na bağlı devlet okullarında ve özel okullarda görev yapan 403 öğretmen oluşturmaktadır ve uygun örnekleme tekniğiyle belirlenmiştir. Veriler, “Medya Okuryazarlığı Becerileri Ölçeği”, “Marmara Yaratıcı Düşünme Eğilimleri Ölçeği” ve “Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri Öz Değerlendirme Ölçeği” aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler, betimsel istatistikler, Pearson korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon teknikleriyle SPSS kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular, öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimlerinin, medya okuryazarlığı ve mesleki yeterlik düzeylerinin yüksek olduğunu göstermektedir. Ele alınan her üç değişken arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler bulunmuş, yaratıcı düşünme ve medya okuryazarlığı değişkenlerinin birlikte mesleki yeterlik üzerinde anlamlı düzeyde yordayıcı etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Araştırmanın sonucunda ise pratik bazı öneriler sunulmuştur.

Keywords

References

  1. Akyüz-Tingil, B., Mutlu, G., & Pekkarakaş, E. (2024). 21. yüzyil öğretmenlerinin bilgi ve yeterlik alanlarinin belirlenmesi: bir delphi çalişmasi. International Journal of Social Science Research, 12(2), 146-171. https://izlik.org/JA66CM59XM
  2. Altun, A. (2014). Medya okur yazarlığı eğitimine yönelik Türkçe yayınlar: bir bibliyografya denemesi. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 4(9), 5-15.
  3. Altun, A., & Pembecioğlu, N. (Edt.) (2018). Ortaokul ve İmam Hatip Ortaokulu medya okuryazarlığı öğretim materyali. MEB Devlet Kitapları.
  4. Artut, K. (2020). Sanat eğitimi: kuramları ve yöntemleri: eğitim fakülteleri ve ilköğretim öğretmenleri için. Anı Yayıncılık.
  5. Assem, H. D., Nartey, L., Appiah, E., & Aidoo, J. K. (2023). A Review of students’ academic performance in physics: attitude, instructional methods, misconceptions and teachers qualification. European Journal of Education and Pedagogy, 4(1), 84-92.
  6. Aydemir, S., & Erdamar, G. (2018). Medya okuryazarlığı eğitimi alanında yapılan çalışmaların tematik, metodolojik ve istatistiksel yönelimleri. Kastamonu Education Journal, 26(4), 1155-1166. https://doi.org/10.24106/kefdergi.409585
  7. Ayık, Z., & Gül, M. D. (2025). Dijital öğrenme ve özel yetenekliler eğitimi: bir durum çalışması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 16(1), 887-910. https://doi.org/10.51460/baebd.1525222
  8. Bayrakcı, S. (2022). Türkiye’deki medya okuryazarlığı tezlerinin metodolojik açıdan incelenmesi. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 20(39), 103-124. https://doi.org/10.55842/talid.1113616

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Education Management

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 24, 2026

Submission Date

December 23, 2025

Acceptance Date

April 1, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 16 Number: 2

APA
Çavuş, M., & Çetin, M. (2026). Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi. Anadolu Journal of Educational Sciences International, 16(2), 785-811. https://doi.org/10.18039/ajesi.1847565
AMA
1.Çavuş M, Çetin M. Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi. AJESI. 2026;16(2):785-811. doi:10.18039/ajesi.1847565
Chicago
Çavuş, Mahmut, and Münevver Çetin. 2026. “Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri Ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi”. Anadolu Journal of Educational Sciences International 16 (2): 785-811. https://doi.org/10.18039/ajesi.1847565.
EndNote
Çavuş M, Çetin M (June 1, 2026) Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi. Anadolu Journal of Educational Sciences International 16 2 785–811.
IEEE
[1]M. Çavuş and M. Çetin, “Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi”, AJESI, vol. 16, no. 2, pp. 785–811, June 2026, doi: 10.18039/ajesi.1847565.
ISNAD
Çavuş, Mahmut - Çetin, Münevver. “Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri Ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi”. Anadolu Journal of Educational Sciences International 16/2 (June 1, 2026): 785-811. https://doi.org/10.18039/ajesi.1847565.
JAMA
1.Çavuş M, Çetin M. Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi. AJESI. 2026;16:785–811.
MLA
Çavuş, Mahmut, and Münevver Çetin. “Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri Ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi”. Anadolu Journal of Educational Sciences International, vol. 16, no. 2, June 2026, pp. 785-11, doi:10.18039/ajesi.1847565.
Vancouver
1.Mahmut Çavuş, Münevver Çetin. Öğretmenlerin Medya Okuryazarlığı Düzeyleri ve Yaratıcı Düşünme Eğilimlerinin Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleriyle İlişkisi. AJESI. 2026 Jun. 1;16(2):785-811. doi:10.18039/ajesi.1847565