Canlandırma Filmleri ile İdeoloji Aktarımı: Shrek Disney’e Karşı

Number: 20 December 1, 2013
Hakan Yıldız
EN TR

Canlandırma Filmleri ile İdeoloji Aktarımı: Shrek Disney’e Karşı

Öz

Canlandırma (animasyon) filmleri birçoğumuzun dikkatinden kaçan önemli bir işleve sahiptir. Bu işlev, başat kapitalist ideolojinin “eğlence” aracılığıyla aktarılmasıdır. Bu aktarım, çok etkin ve farklı teknikler kullanılarak yapılmaktadır. Bu aktarımda sınıflar reddedilmekte, statüko desteklenmekte, geleneksel güzellik, çirkinlik ve toplumsal cinsiyet düşünce kalıpları kuvvetlendirilerek devam ettirilmekte, dille farklı kültürler “ötekileştirilmekte”, semboller özel tekniklerle bilinçaltına pazarlanmaktadır. Disney ve diğer Hollywood yapımlarında bu tekniklerle iletilen mesajlar, konu hakkında yeterli teknik bilgi sahibi olmayan yetişkinlerin, özellikle de çocukların dikkatini çekmemekte ve yüklenen mesajlar eleştiri süzgecinden geçirilemeden “pasif” bir şekilde içselleştirilmektedir. Bu çalışmada, klasik Disney canlandırma filmleri ile bu filmlerin klasik anlatı formlarına ironi ile karşılık veren Dreamworks yapımı “Shrek” karşılaştırılmaktadır (Parry, 2009: 151). Shrek, Disney’in klasik anlatı formuna karşı eleştiriler getirse de, Disney filmlerindeki ideoloji aktarımını ‘dille ötekileştirme’ gibi yöntemlerle devam ettirmektedir. “Aile eğlencesi” olarak sunulan ürünlerin içeriklerinin, gerek çocuklar gerekse yetişkinler tarafından dikkatle okunması büyük bir önem arz etmektedir

Anahtar Kelimeler

İdeoloji,Disney,Masallar,Shrek,Eğlence,Canlandırma Sineması,Çocuk Edebiyatı

References

  1. Adorno, Theodor W. (2003). Kültür Endüstrisini Yeniden Düşünürken. Çev.Bülent O. Doğan. İstanbul: Cogito. 36.
  2. Akın, Haydar (2001). Ortaçağ Avrupa’sında Cadılar ve Cadı Avı. Ankara: Dost Kitabevi.
  3. Althusser, Louis (1994).İdeoloji ve Devletin İdeoloji Aygıtları. Çev.. Yusuf Alp, Mahmut Özışık.İstanbul: İletişim.
  4. Aydın, Oya Şakı (2010). “Canlandırma Sinemasında Tür Sorunu.” İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 9(17)
  5. Best, Joel ve Lowney, S.Kathleen (2009). “The Disadvantage of a Good Reputation. Disney as a Target for Social Problems Claims.” The sociological quarterely. 50. 431-449.
  6. Blue, Adrianne (2000). Öpüşme: Metafizikten Erotiğe. Çev..İrem Sağlamer. İstanbul: Ayrıntı.
  7. Bok, Sissela (2011). Mutluluğu Keşfetmek: Aristotales’ten Beyin Bilimine. Çev. Pınar Savaş. İstanbul: Butik.
  8. Caldwell, Thomas. (2011). The Art and Ideology of Walt Disney. http://blog.cinemaautopsy.com/2012/03/25/ the-art-and-ideology-of-walt-disney/. 24.11.2013.
  9. Cohen, F. Carl (2004). Forbidden Animation: Cencored Cartoons and Blacklisted Animators in America. McFarland Company Inc. 5
  10. Dawkins, Richard (2008). Bir şeytanın papazı. Çev...Tunç Tuncay Bilgin. İstanbul: Kuzey.
APA
Yıldız, H. (2013). Canlandırma Filmleri ile İdeoloji Aktarımı: Shrek Disney’e Karşı. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 20, 69-85. https://izlik.org/JA72ZC32ND