Research Article

İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili

Volume: 14 Number: 40 September 20, 2026
TR EN

İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili

Abstract

Bu çalışmada, Kemal Tahir’in Esir Şehrin Mahpusu adlı romanındaki karakterlerin bireysel patolojiler doğrultusunda biçimlenen yapıları, psikanalitik kuram çerçevesinde çözümlenmiştir. Karakterlerin ruhsal süreçlerinin en belirgin biçimde görünür hâle geldiği mekân olarak cezaevi ortamı merkez alınmış, mahpus bireylerin psikolojik dinamikleri, içsel çatışmaları ve bilinçdışı süreçleri cinsiyet ayrımı gözetilmeksizin incelenmiştir. Makaledeki amaç, ilgili kişilerin psikodinamik yapılanmalarına odaklanarak kişilik bozukluklarını ve parafili eğilimlerini anlatı bağlamında çözümlemek ve davranış örüntülerinin psikoloji bilimiyle tutarlı ruhsal örgütlenmeler çerçevesinde değerlendirilebileceğini göstermektir. Bu doğrultuda, Esir Şehrin Mahpusu romanında tespit edilen ruhsal bozukluklar ve parafiliye ilişkin bulguların, psikoloji biliminin ortaya koyduğu kriterlerle yüksek düzeyde örtüştüğü görülmüştür. Roman kişilerinde saptanan bulgular arasında obsesif kompulsif, antisosyal, histrionik, narsisistik, şizotipal ve paranoid kişilik bozukluklarına yönelik eğilimlerin yanı sıra parafili grubuna dâhil edilen pedofili, sadizm, mazoşizm, voyerizm ve nekrofili olgularının bir eğilim biçimi olarak yer aldığı tespit edilmiştir. Ayrıca pedofili olgusunun, kadın roman kişilerinin kız ve erkek çocuklara yönelik eğilimleri ile yetişkin erkeklerin, erkek çocuklara eğilimi şeklinde farklı temsillerle ortaya çıktığı belirtilmiştir.

Keywords

References

  1. Aggrawal, A. (2009). A New Classification of Necrophilia, Journal of Forensic and Legal Medicine. 16(6):316-320.
  2. American Psychiatric Association (2013). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5th ed. American Psychiatric Publishing.
  3. Baytimur, M. N. (Nisan, 2019). Cemil Süleyman’ın Siyah Gözler Romanından Hareketle Bir Kadının Paranoid Bozuklukları. SDÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, (46):61-72.
  4. Chang, Z., Larsson, H., Lichtenstein, P., & Fazel, S. (2015). Psychiatric Disorders and Violent Reoffending: A National Cohort Study of Convicted Prisoners in Sweden. The Lancet Psychiatry, 2(10), 891–900. https://doi.org/10.1016/S2215‑0366(15)00234‑5
  5. Cohen, L. J., & Galynker, I. (2002). Clinical Features of Pedophilia and Implications for Treatment. Journal of Psychiatric Practice, 8(5), 276–289. doi: 10.1097/00131746-200209000-00004
  6. Freud, S. (1989). Cinsel Yasaklar ve Normaldışı Davranışlar. (M. Sencer Çev.). Ara Yayıncılık, İstanbul.
  7. Freud, S. (1991). Cinselliğin Yeryüzü. (A. A. Öneş Çev.). Broy Yayınları, Ankara.
  8. Freud, S. (2018). Rüya Yorumu. (A. Kanat Çev). 2. Cilt, Lilith Yayınevi, İzmir.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Modern Turkish Literature in Turkiye Field

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 20, 2026

Submission Date

July 3, 2026

Acceptance Date

August 27, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 14 Number: 40

APA
Özçelik, B., & Oktan, T. (2026). İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili. AKRA Kültür Sanat Ve Edebiyat Dergisi, 14(40), 275-305. https://doi.org/10.31126/akrajournal.1985805
AMA
1.Özçelik B, Oktan T. İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi. 2026;14(40):275-305. doi:10.31126/akrajournal.1985805
Chicago
Özçelik, Başak, and Tarana Oktan. 2026. “İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları Ve Parafili”. AKRA Kültür Sanat Ve Edebiyat Dergisi 14 (40): 275-305. https://doi.org/10.31126/akrajournal.1985805.
EndNote
Özçelik B, Oktan T (September 1, 2026) İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi 14 40 275–305.
IEEE
[1]B. Özçelik and T. Oktan, “İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili”, AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi, vol. 14, no. 40, pp. 275–305, Sept. 2026, doi: 10.31126/akrajournal.1985805.
ISNAD
Özçelik, Başak - Oktan, Tarana. “İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları Ve Parafili”. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi 14/40 (September 1, 2026): 275-305. https://doi.org/10.31126/akrajournal.1985805.
JAMA
1.Özçelik B, Oktan T. İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi. 2026;14:275–305.
MLA
Özçelik, Başak, and Tarana Oktan. “İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları Ve Parafili”. AKRA Kültür Sanat Ve Edebiyat Dergisi, vol. 14, no. 40, Sept. 2026, pp. 275-0, doi:10.31126/akrajournal.1985805.
Vancouver
1.Başak Özçelik, Tarana Oktan. İdin Mahkûmiyeti: Esir Şehrin Mahpusu Romanında Kişilik Bozuklukları ve Parafili. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi. 2026 Sep. 1;14(40):275-30. doi:10.31126/akrajournal.1985805

Evliya Çelebi Mahallesi Hatboyu Caddesi, No: 2/2 TUZLA / İSTANBUL Tel: +90 532 732 00 21 (Türkçe İletişim) Tel: +90 533 578 27 54 (For English)  Tel: +90 545 933 24 14 (Pour le Français), akrajournal@gmail.com 18436 18471


14035  14036  14037  14038  16497  1657116772  16827 18435 19333