Research Article

Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme

Volume: 23 Number: 2 June 30, 2021
EN TR

Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme

Abstract

Toplumsal cinsiyet, kadın ve erkeğin toplum tarafından belirlenen roller çerçevesinde davranması ve bu rolleri içselleştirmesini sağlayan ideolojik bir söylemdir. Kadın ve erkek özünde farklı kalıtsal cinsiyet özelliklerine sahiptir. Bu farklılıkların dışındaki her öğreti toplum tarafından inşa edilmektedir. Özellikle kadın açısından toplumda eşitsiz ve hegemonik bir söylem inşa edilmektedir. Medya, toplum ve kültürün kadın ve erkeğe biçtiği rollerin öğrenilmesi ve içselleştirilmesine katkıda bulunmaktadır. Özellikle kadınlar, farklı roller içinde tüketim kültürünün temel öğelerinden biri olarak reklamlarda sürekli kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, reklamların satış hedeflerine ulaşmak için kadınlara yönelik toplumsal cinsiyet açısından söylemlerindeki tutarsızlığı ortaya çıkarmaktır. Çalışmada GSM operatörlerinin 2019 yılında yayınladıkları Anneler ve Kadınlar Günü reklamları eleştirel söylem analizi yöntemi ile incelenmiştir. Bulgular, kadınların Anneler Günü reklamlarında fedakâr annelik söylemi ile birlikte hep kapalı bir alanda (ev gibi) gösterildiğini ortaya çıkarmıştır. Kadınlar Günü reklamlarında ise, bunun aksine kadınlara kendi sınırlarının dışına çıkmaları vurgulanmaktadır. Bu durum markanın mesajlarında bir çelişki göstermektedir. Markaların iletişim faaliyetlerindeki tutarlı mesajları tüketici açısından önemli unsurlardan biridir. Ancak incelenen reklamlarda ortaya çıkan bu çelişki markanın mesajlarındaki samimiyet açısından yeni sorunsallar yaratabilir. Bu nedenle markalar yeni mesajlarını oluştururken önceki söylemleriyle çelişkiye düşmemeye dikkat etmelidir.

Keywords

Toplumsal cinsiyet, reklam, kadınlar günü, anneler günü, eleştirel söylem analizi

References

  1. Amy-Chinn, D. (2011). Gender advertising. https://dspace.stir.ac.uk/bitstream/1893/11342/1/ Gender%20Advertising.pdf (Erişim tarihi: 15.05.2020)
  2. Ayvaz, S. ve Livberber, T. (2019). Reklamlarda toplumsal sınıf: Otomobil reklamları üzerinden bir söylem analizi. Erciyes İletişim Dergisi, 6(2),1141-1164. Doi: 10.17680/erciyesiletisim.518553
  3. Aziz, A. (2008). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri ve teknikleri. Ankara: Nobel.
  4. Bayazıt, D.Z. (2020). The deconstruction of women image through advertising. Journal of Business Research-Turk, 12 (1), 429-439. Doi: 10.20491/isarder.2020.853
  5. Bingöl, O. (2014). Toplumsal cinsiyet olgusu ve Türkiye'de kadınlık. Karamanoğlu Mehmet Bey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2014(3), 108-114.
  6. Birknerová, Z., Frankovský, M., Zbihlejová, L. ve Parová, V. (2018). Perception of advertising and expectations of advertising in terms of gender differences. Marketing and Branding Research, 5(2), 92-99. Doi: 10.33844/mbr.2018.60294
  7. Browne, B. A. (1998). Gender stereotypes in advertising on children’s television in the 1990s: A cross-national analysis. Journal of Advertising, 27(1), s. 83-96. Doi: 10.1080/00913367.1998.10673544
  8. Cheng, H. (1997). Holding up half of the sky? A sociocultural comparison of gender‐ Role portrayals in Chinese and US advertising. International Journal of Advertising, 16(4), 295-319. Doi: 10.1080/02650487.1997.11104698
  9. Eisend, M. (2010). A meta-analysis of gender roles in advertising. Journal of the Academy of Marketing Science, 38, 418-440. Doi:10.1007/s11747-009-0181-x
  10. Eisend, M. (2019). Gender roles. Journal of Advertising, 48(1), 72-80. Doi: 10.1080/00913367.2019.1566103
APA
Topsakal, T., & Şardagı, E. (2021). Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 711-729. https://doi.org/10.32709/akusosbil.836655
AMA
1.Topsakal T, Şardagı E. Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme. AKUSBD. 2021;23(2):711-729. doi:10.32709/akusosbil.836655
Chicago
Topsakal, Taybe, and Emine Şardagı. 2021. “Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler Ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 (2): 711-29. https://doi.org/10.32709/akusosbil.836655.
EndNote
Topsakal T, Şardagı E (June 1, 2021) Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 2 711–729.
IEEE
[1]T. Topsakal and E. Şardagı, “Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme”, AKUSBD, vol. 23, no. 2, pp. 711–729, June 2021, doi: 10.32709/akusosbil.836655.
ISNAD
Topsakal, Taybe - Şardagı, Emine. “Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler Ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23/2 (June 1, 2021): 711-729. https://doi.org/10.32709/akusosbil.836655.
JAMA
1.Topsakal T, Şardagı E. Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme. AKUSBD. 2021;23:711–729.
MLA
Topsakal, Taybe, and Emine Şardagı. “Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler Ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 23, no. 2, June 2021, pp. 711-29, doi:10.32709/akusosbil.836655.
Vancouver
1.Taybe Topsakal, Emine Şardagı. Toplumsal Cinsiyet Açısından Reklamlarda Kadının Değişen Rolündeki İkilemler: Anneler ve Kadınlar Günü Reklamları Üzerine Bir Değerlendirme. AKUSBD. 2021 Jun. 1;23(2):711-29. doi:10.32709/akusosbil.836655