Öğretmen Adaylarının Alternatif Ölçme ve Değerlendirme Yaklaşımlarını Kullanmaya Yönelik Öz Yeterliklerinin İncelenmesi
Abstract
Bu çalışmanın amacı, okul öncesi ve sınıf öğretmeni adaylarının alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarını kullanmaya yönelik öz yeterliklerinin incelenmesi olarak belirlenmiştir. Betimsel nitelikteki bu çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2013-2014 akademik yılında Türkiye’nin batısından yer alan bir üniversitenin Okul Öncesi ve Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dallarında öğrenim gören 328 öğretmen adayı oluşturmuştur. Öğretmen adaylarının alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarını kullanmaya yönelik öz yeterliklerini belirlemek amacıyla Buldur (2009) tarafından geliştirilen “Alternatif Değerlendirme Yaklaşımlarını Kullanmaya Yönelik Öz Yeterlik Ölçeği” kullanılmıştır. Verilerin analizinde, aritmetik ortalama ve standart sapma, karşılaştırmalarda ise bağımsız örneklemler için t-testi ve tek yönlü varyans analizinden yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda, öğretmen adaylarının alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarını kullanmaya yönelik öz yeterliklerinin iyi düzeye yakın olduğu belirlenmiştir. Yapılan karşılaştırmalarda ise, öğretmen adaylarının alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarını kullanmaya yönelik öz yeterliklerinin cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Buna karşın sınıf düzeyi, ölçme ve değerlendirme ile ilgili bir ders alma durumu ve öğrenim görülen anabilim dalı değişkenlerine göre alt faktörlerde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular ışığında, öğretmen adaylarının alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarını kullanmaya yönelik öz yeterlik puan ortalamalarının 1. Sınıfta yüksek olup, sınıf düzeyi arttıkça öz yeterliklerinin düşmesinin nedenlerinin araştırılması önerilebilir.
Keywords
Alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımları,Öz yeterlik,Okul öncesi ve sınıf öğretmeni adayları
References
- Acat, B. M ve Demir, E. (2007). İlköğretim programlarındaki alternatif değerlendirme yöntemlerinin uygulanmasında karşılaşılan sorunlara ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşleri. I Ulusal İlköğretim Kongresi, Ankara.
- Ak, E. ve Güvendi, M. (2010). Assessment of the degree to which primary school teachers use alternative assessment and evaluation methods. Procedia Social and Behavioral Sciences 2, 5599–5604.
- Akdağ, G. (2011). Fen ve teknoloji öğretmenlerinin ölçme-değerlendirmeye ilişkin yeterlilik algıları ve görüşleri (Adıyaman ili örneği). Yayınlanmış yüksek lisans tezi, Adıyaman Üniversitesi, Adıyaman.
- Bal, A. P. ve Doğanay, A. (2010). Matematik öğretiminde öğretmen ve öğrencilerin alternatif ölçme ve değerlendirmeyi algılamaları. Elementary Education Online, 9(3), 851-874.
- Balcı, E. ve Tekkaya, C. (2000). Ölçme ve değerlendirme tekniklerine yönelik bir ölçeğin geliştirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 42-50. Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice- Hall, Inc.
- Banoğlu, C. (2009). Bilişim teknolojileri öğretmenlerinin alternatif değerlendirme yöntemlerine yönelik yeterlilik düzeyleri. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
- Buldur, S. (2009). Fen bilgisi öğretmen adaylarının alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarına yönelik okuryazarlık ve öz yeterlik düzeylerinin geliştirilmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sivas.
- Butler, S. M. ve McMunn N. D. (2006). A teacher’s guide to classroom assessment: understanding and using assessment to improve student learning. First Edition, San Francisco : Jossey-Bass.
- Büyüköztürk, Ş. (2008). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: istatistik, araştırma deseni spss uygulamaları ve yorum. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
- Cansız Aktaş, M. (2008). Öğretmenlerin yeni ortaöğretim matematik öğretim programının ölçme değerlendirme boyutuna bakışlarının incelenmesi. Yayınlanmamış doktora tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.