Research Article

ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO

Volume: 8 Number: 24 September 26, 2021
EN TR

ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO

Abstract

Son yıllarda küresel iklim değişikliğinden en fazla etkilenen alanlardan biri Kuzey Kutbu olarak da bilinen Arktik Bölgesi olmuştur. İklim değişikliğinin etkisiyle Arktik Bölgesi’ndeki buzulların erimesi, erişilemeyen alanlara ulaşılmasını kolaylaştırmıştır. Böylece, Arktik Okyanusu’nun tabanındaki enerji kaynaklarına erişim kolaylaşmış ve yeni deniz yolları açılmıştır. Buzulların erimesiyle ortaya çıkan bu fırsatlar, Arktik’in jeopolitik ve jeostratejik önemini arttırmıştır. Özellikle Arktik’in ekonomik ve ticari potansiyelinin artması, kıyıdaş devletlerin Arktik üzerindeki egemenlik iddialarını güçlendirmelerine ve bu devletler arasındaki anlaşmazlıkların artmasına neden olmuştur. Arktik’teki fırsatlar üzerindeki bu mücadele ortamı, kıyıdaş devletlerin güvenlik yaklaşımlarını değiştirmelerine neden olmuştur. Arktik’te en uzun kıyı şeridine sahip devlet olan Rusya’nın Arktik’teki hem enerji kaynaklarını hem de yeni deniz yolları üzerindeki ulusal çıkarlarını korumak amacıyla güvenlik önlemlerini arttırması, diğer kıyıdaş devletler tarafından bir tehdit olarak algılanmıştır. Bu da diğer kıyıdaş devletlerin Rusya’ya karşı NATO çatısı altında biraraya gelmelerine neden olmuştur. Bu durum Soğuk Savaş yıllarında olduğu gibi NATO’nun Rusya’nın silahlanması karşısında yeniden güçlü ve etkili bir aktör olarak bölgedeki etkinliğini arttırması ile sonuçlanmıştır. Bu bağlamda çalışmanın konusu, NATO’nun Arktik’te Rusya karşısında barışın ve istikrarın korunmasında etkili olup olmadığının incelenmesi olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda çalışmada, “NATO, Rusya’ya karşı bölgedeki varlığı ile istikrarın korunmasında ve çatışmaların önlenmesinde etkili bir aktör müdür?” sorusuna yanıt aranması amaçlanmaktadır.

Keywords

References

  1. ARCTIC PORTAL. (2008). The Ilulissat Declaration. Erişim Adresi: https://arcticportal.org/images/stories/pdf/Ilulissat-declaration. pdf.
  2. ARCTIC PORTAL. (2010). Russian Federation’s Policy for the Arctic to 2020. Erişim Adresi: https://icr.arcticportal.org/index. php?option=com_content&view=article&id=1791%3.
  3. ATEŞ, A. (2017). Arktika Bölgesi’nin Enerji Kaynakları ve ABD’nin Arktika Politikası”. İçinde Harun Gümrükçü vd. (Ed.), Küresel Bakışla Kutup Çağı-3, (ss. 60-85). Ankara: Efil Yayınevi.
  4. BENDER, J. (14 Ocak 2015). Russia Is Reinforcing 3 Crucial Geopolitical Frontlines. Business Insider. Erişim Adresi: https:// www.businessinsider.com.au/russia-reinforcing-geopolitical-frontlines-2015-1#:~:text=Russian%20President%20 Vladimir%20Putin%20signed,for%20the%20country%20on%20Dec.&text=The%20new%20doctrine%2C%20beyond%20 explicitly,part%20of%20its%20existential%20security.
  5. BIRD, K. J. ve diğerleri. (2008). Circum-Arctic Resource Appraisal: Estimates of Undiscovered Oil and Gas North of the Arctic Circle. USGS. Erişim Adresi: https://pubs.usgs.gov/fs/2008/3049/fs2008-3049.pdf.
  6. BOULÉGUE, M. (2019). Russia’s Military Poture in the Arctic: Managing Hard Power in a “Low Tension” Environment. Chantham House. Erişim Adresi: https://www.chathamhouse.org/publication/russia-s-military-posture-arctic-managing-hard-power-lowtension- environment.
  7. BREITENBAUCH, H., KRISTENSEN, K. S. ve GROESMEYER, J. (28 Kasım 2019). Military and Environmental Challenges in the Arctic. Carnegie Europe. Erişim Adresi: https://carnegieeurope.eu/2019/11/28/military-and-environmental-challenges-inarctic- pub-80424.
  8. BYERS, M. (2017). Crises and International Cooperation: An Arctic Case Study. International Relations, 31(4), 375-402.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 26, 2021

Submission Date

August 23, 2020

Acceptance Date

August 11, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 8 Number: 24

APA
Ozan, Ö. (2021). ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(24), 417-433. https://izlik.org/JA53NG23CH
AMA
1.Ozan Ö. ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi. 2021;8(24):417-433. https://izlik.org/JA53NG23CH
Chicago
Ozan, Özlem. 2021. “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 8 (24): 417-33. https://izlik.org/JA53NG23CH.
EndNote
Ozan Ö (September 1, 2021) ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 8 24 417–433.
IEEE
[1]Ö. Ozan, “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”, Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 8, no. 24, pp. 417–433, Sept. 2021, [Online]. Available: https://izlik.org/JA53NG23CH
ISNAD
Ozan, Özlem. “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 8/24 (September 1, 2021): 417-433. https://izlik.org/JA53NG23CH.
JAMA
1.Ozan Ö. ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi. 2021;8:417–433.
MLA
Ozan, Özlem. “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 8, no. 24, Sept. 2021, pp. 417-33, https://izlik.org/JA53NG23CH.
Vancouver
1.Özlem Ozan. ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi [Internet]. 2021 Sep. 1;8(24):417-33. Available from: https://izlik.org/JA53NG23CH