Araştırma Makalesi

ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO

Cilt: 8 Sayı: 24 26 Eylül 2021
PDF İndir
EN TR

ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO

Öz

Son yıllarda küresel iklim değişikliğinden en fazla etkilenen alanlardan biri Kuzey Kutbu olarak da bilinen Arktik Bölgesi olmuştur. İklim değişikliğinin etkisiyle Arktik Bölgesi’ndeki buzulların erimesi, erişilemeyen alanlara ulaşılmasını kolaylaştırmıştır. Böylece, Arktik Okyanusu’nun tabanındaki enerji kaynaklarına erişim kolaylaşmış ve yeni deniz yolları açılmıştır. Buzulların erimesiyle ortaya çıkan bu fırsatlar, Arktik’in jeopolitik ve jeostratejik önemini arttırmıştır. Özellikle Arktik’in ekonomik ve ticari potansiyelinin artması, kıyıdaş devletlerin Arktik üzerindeki egemenlik iddialarını güçlendirmelerine ve bu devletler arasındaki anlaşmazlıkların artmasına neden olmuştur. Arktik’teki fırsatlar üzerindeki bu mücadele ortamı, kıyıdaş devletlerin güvenlik yaklaşımlarını değiştirmelerine neden olmuştur. Arktik’te en uzun kıyı şeridine sahip devlet olan Rusya’nın Arktik’teki hem enerji kaynaklarını hem de yeni deniz yolları üzerindeki ulusal çıkarlarını korumak amacıyla güvenlik önlemlerini arttırması, diğer kıyıdaş devletler tarafından bir tehdit olarak algılanmıştır. Bu da diğer kıyıdaş devletlerin Rusya’ya karşı NATO çatısı altında biraraya gelmelerine neden olmuştur. Bu durum Soğuk Savaş yıllarında olduğu gibi NATO’nun Rusya’nın silahlanması karşısında yeniden güçlü ve etkili bir aktör olarak bölgedeki etkinliğini arttırması ile sonuçlanmıştır. Bu bağlamda çalışmanın konusu, NATO’nun Arktik’te Rusya karşısında barışın ve istikrarın korunmasında etkili olup olmadığının incelenmesi olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda çalışmada, “NATO, Rusya’ya karşı bölgedeki varlığı ile istikrarın korunmasında ve çatışmaların önlenmesinde etkili bir aktör müdür?” sorusuna yanıt aranması amaçlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ARCTIC PORTAL. (2008). The Ilulissat Declaration. Erişim Adresi: https://arcticportal.org/images/stories/pdf/Ilulissat-declaration. pdf.
  2. ARCTIC PORTAL. (2010). Russian Federation’s Policy for the Arctic to 2020. Erişim Adresi: https://icr.arcticportal.org/index. php?option=com_content&view=article&id=1791%3.
  3. ATEŞ, A. (2017). Arktika Bölgesi’nin Enerji Kaynakları ve ABD’nin Arktika Politikası”. İçinde Harun Gümrükçü vd. (Ed.), Küresel Bakışla Kutup Çağı-3, (ss. 60-85). Ankara: Efil Yayınevi.
  4. BENDER, J. (14 Ocak 2015). Russia Is Reinforcing 3 Crucial Geopolitical Frontlines. Business Insider. Erişim Adresi: https:// www.businessinsider.com.au/russia-reinforcing-geopolitical-frontlines-2015-1#:~:text=Russian%20President%20 Vladimir%20Putin%20signed,for%20the%20country%20on%20Dec.&text=The%20new%20doctrine%2C%20beyond%20 explicitly,part%20of%20its%20existential%20security.
  5. BIRD, K. J. ve diğerleri. (2008). Circum-Arctic Resource Appraisal: Estimates of Undiscovered Oil and Gas North of the Arctic Circle. USGS. Erişim Adresi: https://pubs.usgs.gov/fs/2008/3049/fs2008-3049.pdf.
  6. BOULÉGUE, M. (2019). Russia’s Military Poture in the Arctic: Managing Hard Power in a “Low Tension” Environment. Chantham House. Erişim Adresi: https://www.chathamhouse.org/publication/russia-s-military-posture-arctic-managing-hard-power-lowtension- environment.
  7. BREITENBAUCH, H., KRISTENSEN, K. S. ve GROESMEYER, J. (28 Kasım 2019). Military and Environmental Challenges in the Arctic. Carnegie Europe. Erişim Adresi: https://carnegieeurope.eu/2019/11/28/military-and-environmental-challenges-inarctic- pub-80424.
  8. BYERS, M. (2017). Crises and International Cooperation: An Arctic Case Study. International Relations, 31(4), 375-402.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Eylül 2021

Gönderilme Tarihi

23 Ağustos 2020

Kabul Tarihi

11 Ağustos 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 8 Sayı: 24

Kaynak Göster

APA
Ozan, Ö. (2021). ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(24), 417-433. https://izlik.org/JA53NG23CH
AMA
1.Ozan Ö. ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. ASBİDER. 2021;8(24):417-433. https://izlik.org/JA53NG23CH
Chicago
Ozan, Özlem. 2021. “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 8 (24): 417-33. https://izlik.org/JA53NG23CH.
EndNote
Ozan Ö (01 Eylül 2021) ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 8 24 417–433.
IEEE
[1]Ö. Ozan, “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”, ASBİDER, c. 8, sy 24, ss. 417–433, Eyl. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA53NG23CH
ISNAD
Ozan, Özlem. “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 8/24 (01 Eylül 2021): 417-433. https://izlik.org/JA53NG23CH.
JAMA
1.Ozan Ö. ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. ASBİDER. 2021;8:417–433.
MLA
Ozan, Özlem. “ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 8, sy 24, Eylül 2021, ss. 417-33, https://izlik.org/JA53NG23CH.
Vancouver
1.Özlem Ozan. ARKTİK’TE SİLAHLANMA YARIŞI: RUSYA VE NATO. ASBİDER [Internet]. 01 Eylül 2021;8(24):417-33. Erişim adresi: https://izlik.org/JA53NG23CH
Creative Commons License

Akademi Sosyal Bilimler Dergisi Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.