Research Article

Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi

Number: 55 June 30, 2026
TR EN

Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi

Abstract

Sarıçam (Pinus sylvestris) dünyada Pinaceae ailesinin en geniş alanlarda yayılış gösteren üyesi olup, Türkiye’de 738.000 hektar alan kaplamaktadır. Geniş alanlarda yayılış göstermesi, türü küresel iklim değişikliğinin etkileri ile geniş alanlarda populasyon kaybı riskine açık hale getirmektedir. Küresel iklim değişikliği sürecinde bu kayıpları en aza indirebilmek için, türlerin uygun yayılış alanlarındaki değişikliklerin tahmin edilerek, gerekli tedbirlerin alınması önemlidir. Bu çalışmada da sarıçamın Türkiye’deki uygun yayılış alanlarının nasıl değişeceği belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışma kapsamında türün uygun yayılış alanları GAM (Generalized Additive Model) modeli kullanılarak SSPs 245 ve SSPs 585 senaryolarına göre değerlendirilmiş, 2060 ve 2100 yıllarına kadar olan süreçteki değişimleri tahmin edilmeye çalışılmıştır. Çalışma sonuçları, sürecin etkilerinin kısa sürede ve oldukça yıkıcı olacağını, örneğin SSPs 245 senaryosuna göre 2060 yılına kadar %19’u aşan oranda bir kayıp yaşanabileceğini göstermektedir. Bundan dolayı populasyon kayıplarını en aza indirebilmek için, olası etkilerin önceden belirlenerek gerekli planlama çalışmalarının yapılması ve türün ihtiyaç duyduğu göç mekanizmasının insan eliyle sağlanması önerilmektedir.

Keywords

References

  1. Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/saricam-ormanlari-sonbaharda-buyuluyor-/948143 (Erişim tarihi: 04.01.2026)
  2. Ardahan Haber. https://www.ardahanhaber.com.tr/saricam-agaci-ardahan--8217-a-hava-katiyor/6024 (Erişim tarihi: 04.01.2026)
  3. Aricak, B., Canturk, U., Koc, I., Erdem, R., & Sevik, H. (2024). Shifts that may appear in climate classifications in Bursa due to global climate change. Forestist. 74(2) 129-137. https://doi.org/10.5152/forestist.2024.23074
  4. Arslan, E.S, & Örücü, K. Ö (2019). Present and future potential distribution of the Pinus nigra Arnold. and Pinus sylvestris L. using Maxent Model. International Journal of Ecosystems & Ecology Sciences, 9(4). 787-798
  5. Atalay, İ. (1994). Türkiye vejetasyon coğrafyası. Ege Üniversitesi Basımevi.
  6. Atalay, İ. (2011). Türkiye’nin ekolojik bölgeleri. META Basım
  7. Avcı, M. (2017). Bitki coğrafyası. İstanbul Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi. İstanbul Üniversitesi AUZEF.
  8. Bayraktar, O. Y., Özel, H. B., Benli, A., Yılmazoğlu, M. U., Türkel, İ., Dal, B. B., Şevik, H. & Kaplan, G. (2024). Sustainable foam concrete development: Enhancing durability and performance through pine cone powder and fly ash incorporation in alkali-activated geopolymers. Construction and Building Materials, 457, 139422.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Türkiye Physical Geography

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2026

Submission Date

July 31, 2025

Acceptance Date

April 30, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 55

APA
Dönmez, S. (2026). Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi. Doğu Coğrafya Dergisi, 55, 1-11. https://doi.org/10.17295/ataunidcd.1753936
AMA
1.Dönmez S. Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi. Eastern Geographical Review. 2026;(55):1-11. doi:10.17295/ataunidcd.1753936
Chicago
Dönmez, Sevgi. 2026. “Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri Ile Olası Değişimi”. Doğu Coğrafya Dergisi, nos. 55: 1-11. https://doi.org/10.17295/ataunidcd.1753936.
EndNote
Dönmez S (June 1, 2026) Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi. Doğu Coğrafya Dergisi 55 1–11.
IEEE
[1]S. Dönmez, “Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi”, Eastern Geographical Review, no. 55, pp. 1–11, June 2026, doi: 10.17295/ataunidcd.1753936.
ISNAD
Dönmez, Sevgi. “Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri Ile Olası Değişimi”. Doğu Coğrafya Dergisi. 55 (June 1, 2026): 1-11. https://doi.org/10.17295/ataunidcd.1753936.
JAMA
1.Dönmez S. Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi. Eastern Geographical Review. 2026;:1–11.
MLA
Dönmez, Sevgi. “Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri Ile Olası Değişimi”. Doğu Coğrafya Dergisi, no. 55, June 2026, pp. 1-11, doi:10.17295/ataunidcd.1753936.
Vancouver
1.Sevgi Dönmez. Türkiye’de Sarıçam (Pinus Sylvestris L.) Uygun Yayılış Alanlarının Küresel İklim Değişikliğinin Etkileri ile Olası Değişimi. Eastern Geographical Review. 2026 Jun. 1;(55):1-11. doi:10.17295/ataunidcd.1753936

Content of this journal is licensed under a Creative Commons Attribution NonCommercial 4.0 International License

29929