Research Article

19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER

Volume: 69 Number: 2 December 28, 2020
  • Yasin Alperen Karaşahin
TR EN

19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER

Abstract

Kıta Avrupası hukuk düzenlerinde zamanaşımı alanında irade serbestisini – az veya çok – sınırlayan emredici hükümler bulunmaktadır. Zamanaşımının sözleşme ile düzenlenmesi meselesi, ilk olarak müşterek hukuk doktrininde tartışma konusu olmuştur. 19. yüzyılın ilk yarısında bu konuda iki yönde de görüşler savunulurken, söz konusu yüzyılın ikinci yarısında zamanaşımı alanında irade serbestisinin sınırlanması görüşü hâkim olmuştur. Bu görüş zamanaşımının kamu yararını koruduğu düşüncesine dayandırılmıştır ve Kıta Avrupası ülkelerinde kanunlaştırma hareketlerinden sonra da savunulmuştur. Müşterek hukuka dair kaynakların incelenmesi, bu görüşün sorgulanması gerektiğini göstermektedir. Bu tür bir inceleme, söz konusu görüşün Roma kaynaklarında kullanılan ius publicum kavramına 19. yüzyılda verilen değişik anlamların iç içe geçmiş olmasından etkilenmiş olabileceğini göstermektedir. Doktrinde giderek artan bir şekilde kabul edilen ve Kıta Avrupası kanunlarında yapılan değişikleri de etkileyen bir görüş, zamanaşımının kamu yararını değil, borçlunun özel yararını koruyan bir müessese olduğunu; bu nedenle de, zamanaşımını düzenleme konusunda taraflara daha geniş (ama sınırsız olmayan) bir irade serbestisi tanınması gerektiğini savunmaktadır.

Keywords

References

  1. Akçay, Ergin, Türk Borçlar Kanunu’na Göre Zamanaşımı, İstanbul 2010.
  2. Apathy, Peter, “Verjährung des Anspruchs, der Klage oder des Rechts?”, Pichonnaz, Pascal/Vogt, Nedim Peter/Wolf, Stephan (ed.), Spuren des römischen Rechts, Festschrift für Bruno Huwiler zum 65. Geburtstag, Bern 2007, s. 1 vd.
  3. Ankum, Hans, “Verbotsgesetze und Ius Publicum”, Zeitschrift der Savigny-Stiftung für Rechtsgeschichte, Romanistische Abteilung, Cilt: 97, s. 288 vd.
  4. Aubry, Charles/Rau, Charles- Frédéric/Bartin, Étienne, Cours de droit civil français, Cilt: 12, 5. Bası, Paris 1922.
  5. Baudry-Lacantinerie, Gabriel/Tissier, Albert, Traité théorique et pratique de droit civil, De la prescription, 3. Bası, Paris 1905.
  6. Becker, Hermann, Kommentar zum Schweizerischen Zivilgesetzbuch, Obligationenrecht, 1. Abteilung: Allgemeine Bestimmungen (Art. 1-183), Bern 1941.
  7. Béguelin, Edouard, Schweizerische Juristische Kartothek, Karte: 813, Erlöschen der Obligationen X: Verjährung, 1. Allgemeines, 1944.
  8. Berger, Adolf, Encyclopedic Dictionary of Roman Law, Philadephia 1991.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Law in Context

Journal Section

Research Article

Authors

Yasin Alperen Karaşahin This is me
0000-0002-3611-3627
Türkiye

Publication Date

December 28, 2020

Submission Date

July 11, 2019

Acceptance Date

July 25, 2019

Published in Issue

Year 2020 Volume: 69 Number: 2

APA
Karaşahin, Y. A. (2020). 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 69(2), 501-540. https://doi.org/10.33629/auhfd.848678
AMA
1.Karaşahin YA. 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2020;69(2):501-540. doi:10.33629/auhfd.848678
Chicago
Karaşahin, Yasin Alperen. 2020. “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 69 (2): 501-40. https://doi.org/10.33629/auhfd.848678.
EndNote
Karaşahin YA (December 1, 2020) 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 69 2 501–540.
IEEE
[1]Y. A. Karaşahin, “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 69, no. 2, pp. 501–540, Dec. 2020, doi: 10.33629/auhfd.848678.
ISNAD
Karaşahin, Yasin Alperen. “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 69/2 (December 1, 2020): 501-540. https://doi.org/10.33629/auhfd.848678.
JAMA
1.Karaşahin YA. 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2020;69:501–540.
MLA
Karaşahin, Yasin Alperen. “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 69, no. 2, Dec. 2020, pp. 501-40, doi:10.33629/auhfd.848678.
Vancouver
1.Yasin Alperen Karaşahin. 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2020 Dec. 1;69(2):501-40. doi:10.33629/auhfd.848678