Araştırma Makalesi

19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER

Cilt: 69 Sayı: 2 28 Aralık 2020
  • Yasin Alperen Karaşahin
PDF İndir
TR EN

19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER

Öz

Kıta Avrupası hukuk düzenlerinde zamanaşımı alanında irade serbestisini – az veya çok – sınırlayan emredici hükümler bulunmaktadır. Zamanaşımının sözleşme ile düzenlenmesi meselesi, ilk olarak müşterek hukuk doktrininde tartışma konusu olmuştur. 19. yüzyılın ilk yarısında bu konuda iki yönde de görüşler savunulurken, söz konusu yüzyılın ikinci yarısında zamanaşımı alanında irade serbestisinin sınırlanması görüşü hâkim olmuştur. Bu görüş zamanaşımının kamu yararını koruduğu düşüncesine dayandırılmıştır ve Kıta Avrupası ülkelerinde kanunlaştırma hareketlerinden sonra da savunulmuştur. Müşterek hukuka dair kaynakların incelenmesi, bu görüşün sorgulanması gerektiğini göstermektedir. Bu tür bir inceleme, söz konusu görüşün Roma kaynaklarında kullanılan ius publicum kavramına 19. yüzyılda verilen değişik anlamların iç içe geçmiş olmasından etkilenmiş olabileceğini göstermektedir. Doktrinde giderek artan bir şekilde kabul edilen ve Kıta Avrupası kanunlarında yapılan değişikleri de etkileyen bir görüş, zamanaşımının kamu yararını değil, borçlunun özel yararını koruyan bir müessese olduğunu; bu nedenle de, zamanaşımını düzenleme konusunda taraflara daha geniş (ama sınırsız olmayan) bir irade serbestisi tanınması gerektiğini savunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akçay, Ergin, Türk Borçlar Kanunu’na Göre Zamanaşımı, İstanbul 2010.
  2. Apathy, Peter, “Verjährung des Anspruchs, der Klage oder des Rechts?”, Pichonnaz, Pascal/Vogt, Nedim Peter/Wolf, Stephan (ed.), Spuren des römischen Rechts, Festschrift für Bruno Huwiler zum 65. Geburtstag, Bern 2007, s. 1 vd.
  3. Ankum, Hans, “Verbotsgesetze und Ius Publicum”, Zeitschrift der Savigny-Stiftung für Rechtsgeschichte, Romanistische Abteilung, Cilt: 97, s. 288 vd.
  4. Aubry, Charles/Rau, Charles- Frédéric/Bartin, Étienne, Cours de droit civil français, Cilt: 12, 5. Bası, Paris 1922.
  5. Baudry-Lacantinerie, Gabriel/Tissier, Albert, Traité théorique et pratique de droit civil, De la prescription, 3. Bası, Paris 1905.
  6. Becker, Hermann, Kommentar zum Schweizerischen Zivilgesetzbuch, Obligationenrecht, 1. Abteilung: Allgemeine Bestimmungen (Art. 1-183), Bern 1941.
  7. Béguelin, Edouard, Schweizerische Juristische Kartothek, Karte: 813, Erlöschen der Obligationen X: Verjährung, 1. Allgemeines, 1944.
  8. Berger, Adolf, Encyclopedic Dictionary of Roman Law, Philadephia 1991.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hukuk

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yasin Alperen Karaşahin Bu kişi benim
0000-0002-3611-3627
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

11 Temmuz 2019

Kabul Tarihi

25 Temmuz 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 69 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Karaşahin, Y. A. (2020). 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 69(2), 501-540. https://doi.org/10.33629/auhfd.848678
AMA
1.Karaşahin YA. 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. AÜHFD. 2020;69(2):501-540. doi:10.33629/auhfd.848678
Chicago
Karaşahin, Yasin Alperen. 2020. “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 69 (2): 501-40. https://doi.org/10.33629/auhfd.848678.
EndNote
Karaşahin YA (01 Aralık 2020) 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 69 2 501–540.
IEEE
[1]Y. A. Karaşahin, “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”, AÜHFD, c. 69, sy 2, ss. 501–540, Ara. 2020, doi: 10.33629/auhfd.848678.
ISNAD
Karaşahin, Yasin Alperen. “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 69/2 (01 Aralık 2020): 501-540. https://doi.org/10.33629/auhfd.848678.
JAMA
1.Karaşahin YA. 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. AÜHFD. 2020;69:501–540.
MLA
Karaşahin, Yasin Alperen. “19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 69, sy 2, Aralık 2020, ss. 501-40, doi:10.33629/auhfd.848678.
Vancouver
1.Yasin Alperen Karaşahin. 19. YÜZYIL MÜŞTEREK HUKUK DOKTRİNİNDEN GÜNÜMÜZE ZAMANAŞIMI ALANINDA İRADE SERBESTİSİ HAKKINDA GÖRÜŞLER. AÜHFD. 01 Aralık 2020;69(2):501-40. doi:10.33629/auhfd.848678
.