Research Article

İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi

Volume: 23 Number: 1 May 2, 2023
EN TR

İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, literatürde bâkir kalan, yönetim tarihi ve yönetim felsefesinde etkili olan ideolojik yaklaşımları eleştirel bakış açısıyla ortaya çıkarmaktır. İdeolojiler toplum düzenini korumaya hizmet eden düşünce sistemleri ve toplumdaki baskın ya da yönetici grubun çıkarlarının kabaca ifade etme şeklidir. Bununla birlikte ideolojiler, kendi zamanının siyasi ve iktisadi eğilimlerine uygun olması dolayısıyla onları desteklemek ve meşrulaştırmak mecburiyetindedir. Bunu başarabilmesi de mevzuubahis olan eğilimlerle örtüşen telkinleri, ahlaki ilkeleri ve kıymet hükümlerini inşa etmek; insanları bu ilke ve kıymet hükümlerine uygun davranmaya yönlendirmekle olasıdır. Bu doğrultuda, yönetim düşüncesinin bilimsel nitelik kazanmasında önemli katkısı olan bilimsel yönetim yaklaşımının farklı bir perspektiften ele alınarak, yönetim tarihi çalışmalarına katkı sağlamak amaçlanmıştır. Bilimsel yönetim, içinde bulunduğu çevre koşullarından ve belli durumsallıklardan etkilenip şekillenmiştir. Literatür iz sürme metodu ile taranarak, bilimsel yönetiminin içinde doğduğu toplumsal, ekonomik ve düşünsel zemin göz önünde bulundurularak Taylorizm-Darwinizm-Sosyal Darwinizm ilişkisi ve bu ilişkide rol alan yönetim teorisyenlerin etkileşmeleri eleştirel bir perspektiften ele alınarak incelenmiştir. Bu inceleme sonucunda; verimliliği geliştirmek ve üretimi artırmak üzerine inşa edilen bilimsel yönetim düşüncesi göz önüne alındığında; Sosyal Darwinizmin determinist ve mutlak kuralcı yaklaşımının bilimsel yönetimin çerçevesini oluşturmak için uygun zemin hazırladığı ve bilimsel yönetimin gelişiminde etkili olduğu görülmüştür.

Keywords

Supporting Institution

Yok

Project Number

Yok

Thanks

Yok

References

  1. Abercrombie, N., Turner, B. (1978). The Dominant Ideology Thesis. British Journal of Sociology, 29(2), 149-170.
  2. Alchon, G. (1985). The Invisible Hand of Planning Capitalism, Social Science, and the State in the 1920s. Princeton University Press.
  3. Althusser, L. (2010). İdeoloji ve Devletin İdeolojik Aygıtları. 4. Baskı, İthaki Yayınları.
  4. Audi, R. (1999). The Cambridge Dictionary of Philosophy. Cambridge University Press, New York.
  5. Awbrey, S. M. (2006). Book Review: Capitalism, Social Privilege and Managerial Ideologies. Management Learning. 37(1), 131-134.
  6. Badertscher, K. (2020). Social Darwinism. 1914-1918-online. International Encyclopedia of the First World War, ed. by Ute Daniel, Peter Gatrell, Oliver Janz, Heather Jones, Jennifer Keene, Alan Kramer, and Bill Nasson, issued by Freie Universität Berlin, Berlin 2020-11-17.
  7. Baradat, L. P., & Phillips, J. A. (2016). Political ideologies: Their origins and impact. Routledge.
  8. Barber, William. (1987). Should the American Economic Association Have Toasted Simon Newcomb at Its 100th Birthday Party? Journal of Economic Perspectives 1, 179–83.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Business Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 2, 2023

Submission Date

May 17, 2022

Acceptance Date

December 9, 2022

Published in Issue

Year 2023 Volume: 23 Number: 1

APA
Şener, E., & Bulut, Ö. (2023). İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi. Akdeniz İİBF Dergisi, 23(1), 33-49. https://doi.org/10.25294/auiibfd.1114042
AMA
1.Şener E, Bulut Ö. İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi. Akdeniz İİBF Dergisi. 2023;23(1):33-49. doi:10.25294/auiibfd.1114042
Chicago
Şener, Emine, and Özlem Bulut. 2023. “İdeoloji Ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi”. Akdeniz İİBF Dergisi 23 (1): 33-49. https://doi.org/10.25294/auiibfd.1114042.
EndNote
Şener E, Bulut Ö (May 1, 2023) İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi. Akdeniz İİBF Dergisi 23 1 33–49.
IEEE
[1]E. Şener and Ö. Bulut, “İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi”, Akdeniz İİBF Dergisi, vol. 23, no. 1, pp. 33–49, May 2023, doi: 10.25294/auiibfd.1114042.
ISNAD
Şener, Emine - Bulut, Özlem. “İdeoloji Ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi”. Akdeniz İİBF Dergisi 23/1 (May 1, 2023): 33-49. https://doi.org/10.25294/auiibfd.1114042.
JAMA
1.Şener E, Bulut Ö. İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi. Akdeniz İİBF Dergisi. 2023;23:33–49.
MLA
Şener, Emine, and Özlem Bulut. “İdeoloji Ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi”. Akdeniz İİBF Dergisi, vol. 23, no. 1, May 2023, pp. 33-49, doi:10.25294/auiibfd.1114042.
Vancouver
1.Emine Şener, Özlem Bulut. İdeoloji ve Yönetim Çalışmaları: Bilimsel Yönetim Düşüncesinin Gelişim Sürecine Sosyal Darwinizmin Etkisi. Akdeniz İİBF Dergisi. 2023 May 1;23(1):33-49. doi:10.25294/auiibfd.1114042